Αν έχετε δάκρυα, κλάψτε τον Ταΰγετο

Στις 20 Ιουλίου σε μία από τις πιο όμορφες περιοχές του βουνού, κοντά στην
κοινότητα Αρτεμισία, γίνονταν τα «Ταϋγέτια». Εκδηλώσεις που, εκτός από τους
χορούς και τα τραγούδια, περιελάμβαναν και προτάσεις για την αξιοποίηση του
ορεινού όγκου.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ της κοινότητας κ. Χρήστος Σάλμας έφυγε γιατί «δεν ακούστηκε τίποτε
για την προστασία». Στις 27 Ιουλίου, λίγο πιο κάτω από τον τόπο της εκδήλωσης,
ξέσπασε πυρκαγιά. Και σήμερα, 22 ημέρες μετά, ένας απλός κάτοικος της
κοινότητας Αλαγονίας, ο κ. Γιώργος Σιαφάκας, ξεσπάει: «Αν έχετε δάκρυα, κλάφτε
μας. Αλλιώς αφήστε μας στην ησυχία μας». Ήθελε να πει πολλά, για το κέντρο,
την Αθήνα που τους ξέχασε, για τους πολιτικούς, για όλους όσους ασχολήθηκαν
αυτές τις ημέρες μαζί τους. Οι άλλοι δεν τον αφήνουν. Μέσα στον θυμό του
περιορίστηκε να πει «ταχιά τα χαμπεράκια».

Ηλίας Βασιλάκης: «Πρέπει να γίνει κατανοητό ότι καταστράφηκε ένα από τα καλύτερα δάση. Αυτό για μας είναι το πιο σημαντικό. Και δεν είναι που κάηκε. Είναι που θα μπορούσαμε να είχαμε αποφύγει αυτή την καταστροφή» λέει ο πρόεδρος της Κοινότητας Αλαγονίας

Η Αθήνα από την Αλαγονία απέχει 275 χιλιόμετρα. Όμως φαίνεται πως η απόσταση
είναι τεράστια. Δεν έφθασαν έως εδώ οι απαραίτητες πιστώσεις για να γίνει
καθαρισμός στο δάσος. Ο τελευταίος έγινε πριν από 20 χρόνια. Ένα ξυλουργικό
εργοστάσιο που έδινε ζωή σε 70 άτομα αλλά και στο ίδιο το δάσος, αφού κάθε
ημέρα ήταν εκεί, έκλεισε ως ασύμφορο. Δεξαμενές δεν έγιναν όσες χρειάζονταν.
Οι πυροφύλακες αραίωσαν, με αποτέλεσμα όλα να ερημώσουν.

ΚΑΜΙΑ ΒΟΗΘΕΙΑ

Και σαν ήρθε η μεγάλη φωτιά, όπως λένε οι κάτοικοι, τα πυροσβεστικά λίγα, οι
πυροσβέστες χαμένοι σε μια άγνωστη περιοχή, χωρίς να «δέχονται καμιά βοήθεια».
Όσο για τα αεροπλάνα, αυτά έκαναν ρίψεις ανάλογα με τις ανάγκες. Έτσι μοιραία
φθάσαμε σήμερα να μιλάμε για 40.000 στρέμματα σπάνιου δάσους, οι ειδικοί το
αναφέρουν μεταξύ των καλύτερων της Ευρώπης λόγω της ποικιλίας της βλάστησής
του, να μετατραπεί σε ένα απέραντο μαύρο.

Και μαζί με το δάσος εκατοντάδες χιλιάδες ελαιόδενδρα και οπωροφόρα. Τα περί
αποζημιώσεων δεν τους αγγίζουν. Και το θέμα είναι απλό: σε μια προηγούμενη
φωτιά κάηκαν 70 κερασιές του κ. Σιαφάκα. Πέρασαν πέντε χρόνια και αποζημίωση μηδέν.

Όμως οι κάτοικοι και των έξι κοινοτήτων του Ταϋγέτου ­ Νέδουσα, Πηγές,
Αλαγονία, Αρτεμισία, Λαδά, Καρβέλι ­ με το μόνο που δεν ασχολούνται είναι
αυτό. «Πρέπει να πούμε να γίνει κατανοητό ότι καταστράφηκε ένα από τα καλύτερα
δάση. Αυτό για μας είναι το πιο σημαντικό. Και δεν είναι που κάηκε. Είναι που
θα μπορούσαμε να είχαμε αποφύγει αυτή την καταστροφή. Εντάξει, ξέσπασε η πρώτη
φωτιά στις 27 Ιουλίου. Αντί να μας εφιστήσουν την προσοχή, μας έλεγαν ότι
τέθηκε υπό έλεγχο. Έγινε η αναζωπύρωση. Εκεί χάθηκε το παιχνίδι. Αλλά και στη
συνέχεια όπου στην αρχή τουλάχιστον δεν υπήρχε ένα σχέδιο, δεν αξιοποιήθηκαν
αυτοί που ξέρουν το δάσος», λέει ο πρόεδρος της Κοινότητας Αλαγονίας κ. Ηλίας
Βασιλάκης. Η φωτιά ακολούθησε μια περίεργη πορεία. Ξέσπασε στα όρια με τη
Λακωνία, πέρασε στα τουριστικά, πήγε πίσω από την Αρτεμισία. «Την είδαμε
κατάφατσα, τρομάξαμε», λέει ένας κάτοικος. Πήγε στις Πηγές, στην Αλαγονία, τη
Νέδουσα. Οι φλόγες χόρευαν από ράχη σε ράχη, από ρεματιά σε ρεματιά, εκεί που
προσφέρθηκαν οι τοπικοί δασοπυροσβέστες να κατέβουν και τους αρνούνταν.

Εδώ μόνο για μία περίπτωση μιλούν για εμπρησμό. Για την τελευταία φωτιά στην
περιοχή πέρα Μαχαλή, όπου ξέσπασε στις 10.30 το βράδυ. Μιάμιση ώρα πριν στα
στα δύο μοναδικά παρατηρητήρια δεν ήταν κανείς. Για τις άλλες υπήρχαν πολλοί
που μιλούν για καλώδια της ΔΕΗ ή για κάποιο συνεργείο της υπηρεσίας που
εργαζόταν μέσα στο δάσος.

ΠΡΩΤΟΓΝΩΡΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ

Σχεδόν 80 χρόνων σήμερα ο κ. Γιάννης Κουτουμάνος, έχει τέσσερα παιδιά στον
Καναδά ­ «δεν είχαν τι να κάνουν εκεί» ­ δεν θυμάται τέτοια καταστροφή.
Θυμάται μικροφωτιές και άλλες μεγαλύτερες «όχι όμως τέτοια καταστροφή». Ό, τι
και να τον ρωτήσεις πριν από 40 χρόνια, λέει, πριν από 30. Τότε δηλαδή που
μόνον η Κοινότητα Αλαγονίας είχε 800 κατοίκους. Που εκεί υπήρχαν εγκαταστάσεις
κρατικές για τον πατατόσπορο, υπήρχαν υλοτόμοι, υπήρχε ζωή. «Όταν φεύγει η ζωή
από έναν τόπο, αυτός γιατί να ζήσει». Απλό το ερώτημα για όλους αυτούς που
έζησαν τη μαγεία της φύσης. Πότε το κόκκινο του φθινοπώρου, πότε το
λουλούδισμα της άνοιξης, πότε εκείνο το βαθύ πράσινο του καλοκαιριού. Ο κ.
Αντώνης Ψυχογιός, 73 χρόνων, θυμάται «τότε παλιά που όταν έπιανε φωτιά όλοι
ήταν στο πόδι». Τώρα δεν μπορεί να κατανοήσει γιατί οι της Πυροσβεστικής δεν
συνεργάστηκαν με τους δασικούς (είναι ξεκάθαρο γι’ αυτόν).

Θυμάται άλλες εποχές, τώρα γυρίζει δεξιά και αριστερά τα χέρια του όχι για να
δείξει τις ομορφιές του τόπου του, αλλά τις καταστροφές. Αυτές δείχνει και ο
11χρονος Γιώργος στην πλατεία της Αρτεμισίας. Έτσι απλώνει το χέρι του και
δείχνει το μαύρο. Όπου και να γυρίζεις εδώ, μαύρο βλέπεις.

Λίγο πριν από την Κοινότητα Νέδουσα οι πολιτιστικοί σύλλογοι της περιοχής
έχουν τοποθετήσει μια απλή πινακίδα: «Καλώς ήλθατε στον όμορφο Ταΰγετο.
Προστατέψτε το δάσος. Είναι η ζωή μας. Ο Ταΰγετος είναι η ζωή μας». Και
πέρασαν χρόνια που πολλοί Έλληνες και ξένοι κατέβηκαν προς τη Νέδουσα. Πέρασαν
χαράδρες και ρέματα, άφησαν βέβαια πολλά σκουπίδια, αλλά έφτασαν από το
Καρβέλι και χάρηκαν τη φύση. Άλλοι πιο τολμηροί ανέβηκαν ως πάνω, μάζεψαν
τσάι, φασκόμηλο, ρίγανη και κάποιοι βοτανολόγοι, σπάνια βότανα.

ΜΕΓΑΛΕΙΟ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ

Άλλοι πάλι εντόπισαν το μοναδικό μεγαλείο της φύσης, όπου όπως λέει ο κ.
Βασιλάκης συνδυάζει «Ελιά και έλατο». Και να ‘ταν μόνον αυτό. Εκτός από οξιές
και ξινά (εσπεριδοειδή) όλα τα άλλα δέντρα ευδοκιμούν στον Ταΰγετο.

Από την Αλαγονία και μέχρι το Ελαιοχώρι όλα αυτά χάθηκαν. Ο Ταΰγετος δεν είναι
πια παρά μία ολόμαυρη ράχη.

Συσκέψεις έγιναν και θα γίνουν και άλλες. Πρώτα η αντιμετώπιση των πλημμυρών.
Μετά τα άλλα. Ήδη χθες λίγο πριν από την Καλαμάτα έβρεχε. Και οι λιγοστοί
κάτοικοι, αν και δεν έχουν λόγο να διαφωνήσουν με τις εξαγγελίες ­ «όσα
χρήματα χρειάζεται θα δοθούν» ­ είπε προχθές ο κ. Λαλιώτης, εν τούτοις πλέον
δεν εμπιστεύονται κανέναν. «Τώρα που δεν βαστούν τα κότσια τους» (περισσότεροι
μόνιμοι κάτοικοι είναι άνω των 60), δυσκολεύονται να πιστέψουν ότι ο Ταΰγετος
θα απέχει μόνο 275 χιλιόμετρα από την Αθήνα.