Η Ευρωπαϊκή Ένωση έτοιμη να κόψει τις χορηγίες προς ανθρωπιστικές οργανώσεις

Ζαΐρ, 1996. Η μεγάλη έξοδος των προσφύγων θα είχε πολύ περισσότερα θύματα, εάν δεν υπήρχαν ανθρωπιστικές οργανώσεις για να τους περιθάλψουν. (Φωτό Ρώυτερ)

Εκατοντάδες ανθρωπιστικές οργανώσεις κινδυνεύουν να μείνουν χωρίς πόρους για
να συνεχίσουν το έργο τους. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, ο μεγαλύτερος χορηγός
ανθρωπιστικής βοήθειας στον κόσμο, σχεδιάζει να κόψει τα σχετικά κονδύλια έως
το τέλος του έτους.

Κρίσιμη ημέρα μπορεί να αποδειχτεί η σημερινή για τις ανθρωπιστικές
οργανώσεις: η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το Συμβούλιο Υπουργών και το Ευρωπαϊκό
Κοινοβούλιο συνεδριάζουν για τον προϋπολογισμό του προσεχούς έτους. Έστω και
την τελευταία στιγμή, αν δεν βρεθεί λύση, «η χρηματοδότηση των οργανώσεων θα
κοπεί το 1999», ανακοίνωσαν την περασμένη Τετάρτη πηγές της Ευρωπαϊκής
Επιτροπής. Ήδη, το τρέχον έτος, διακόπηκε η χρηματοδότηση πολλών ανθρωπιστικών οργανώσεων.

«ΠΑΡΑΝΟΜΕΣ»

Όλα άρχισαν το 1995. Το έναυσμα έδωσε η απόφαση της Κομισιόν να διαθέσει ποσό
50.000 δολαρίων (περίπου 15 εκατομμυρίων δραχμών) σε ένα πιλοτικό πρόγραμμα
για την κοινωνική επανένταξη των ιεροδούλων της Βιέννης. Η ευρωπαϊκή απόφαση
ξεσήκωσε εκείνη την εποχή τα βρετανικά ταμπλόιντ και η συντηρητική κυβέρνηση
του Τζον Μέιτζορ πήγε την Κομισιόν στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο με την κατηγορία
των «παράνομων δαπανών». Είτε από αμέλεια είτε σκοπίμως, γράφει η «Χέραλντ
Τρίμπιουν», η σημερινή βρετανική κυβέρνηση δεν έχει αποσύρει την αγωγή.

Πριν από δύο μήνες το δικαστήριο απεφάνθη ότι η Κομισιόν δεν μπορεί να
χρηματοδοτεί προγράμματα χωρίς νομικό υπόβαθρο, δηλαδή έγκριση από το
Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.

ΣΤΟΝ ΑΕΡΑ

Τον περασμένο μήνα η Κομισιόν «πάγωσε» 920 εκατομμύρια ECU (περισσότερα από
300 δισεκατομμύρια δραχμές), που αντιστοιχούν στο 1% του συνολικού ευρωπαϊκού
προϋπολογισμού, προκειμένου να εξετάσει αν αυτές οι δαπάνες είναι νομικά
ισχυρές. Έτσι οι ανθρωπιστικές οργανώσεις, που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό ή
και αποκλειστικά από τις ευρωπαϊκές πιστώσεις, βρέθηκαν στον αέρα.

Το έργο τους απειλείται με καταστροφή, λέει ο Μπεν Σόνβελντ της Παγκόσμιας
Οργάνωσης κατά των Βασανιστηρίων που θα υποχρεωθεί να αναστείλει ή να
περιορίσει τις δραστηριότητές της που σήμερα επεκτείνονται σε 50 χώρες του
κόσμου και έχουν στόχο την αποκατάσταση των θυμάτων βασανιστηρίων.

ΑΝΑΚΛΗΣΕΙΣ

Αφού ολοκλήρωσε την αναθεώρηση των προγραμμάτων της, η Κομισιόν ανακοίνωσε ότι
390 εκατομμύρια από τα «παγωμένα» ECU είχαν νομική βάση. Άλλα 170 εκατομμύρια
«ξεπάγωσαν» μερικώς. Όμως, πιστώσεις 360 εκατομμυρίων ECU προς ανθρωπιστικές
οργανώσεις ανεστάλησαν ή ανακλήθηκαν. Σε αυτές περιλαμβάνονται κονδύλια που
επρόκειτο να διατεθούν για την καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και των
παιδιών, για την ενίσχυση των κοινωνικά αποκλεισμένων και των ηλικιωμένων και
για την αντιμετώπιση της φτώχειας.

Ήδη το προσωπικό πολλών ανθρωπιστικών οργανώσεων ψάχνει για άλλη δουλειά, λέει
ο Γκαμπιέρο Αλάντεφ, γενικός γραμματέας της Σολιντάρ, μιας πανευρωπαϊκής μη
κυβερνητικής οργάνωσης στην οποία απασχολούνται 400.000 επαγγελματίες και εθελοντές.

ΣΥΣΧΕΤΙΣΜΟΙ

Πολλά από τα προγράμματα που απειλούνται άρχισαν κάποτε με πρωτοβουλία του
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Όμως, στη σπουδή τους να προλάβουν τη Νομισματική
Ένωση, τον Ιανουάριο, πολλές εθνικές κυβερνήσεις δεν βλέπουν πια αυτά τα
προγράμματα με καλό μάτι. Δεν είναι μόνο θέμα χρημάτων, αλλά και πολιτικών
συσχετισμών ανάμεσα στο Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο Υπουργών.

Σύμφωνα με τους υπευθύνους των ανθρωπιστικών οργανώσεων, η περικοπή των
κονδυλίων γελοιοποιεί τις κυβερνήσεις που διακηρύττουν ότι, εκτός από τη
Νομισματική Ένωση, στόχος τους είναι η δημιουργία μιας «Ευρώπης των λαών». Και
υπονομεύει προγράμματα που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση σοβαρών κοινωνικών
προβλημάτων, όπως είναι η φτώχεια, οι άστεγοι, οι μετανάστες, ο ρατσισμός, η
απεξάρτηση από τα ναρκωτικά.

ΠΡΟΣ ΚΑΤΑΡΡΕΥΣΗ

Το πρόγραμμα για την αποκατάσταση των πορνών της Βιέννης, από όπου ξεπήδησε το
πρόβλημα, συνεχίζεται. Και αποδείχτηκε τόσο αποδοτικό που το υιοθέτησε ο δήμος
της πόλης.

Το Πρόγραμμα Ευρωπαϊκών Κοινωνικών Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων ­ που
εγκαινιάστηκε με την έγκριση της Κομισιόν, το 1995, για να συντονίσει το έργο
25 ανθρωπιστικών και κοινωνικών δικτύων που στις τάξεις τους περιλαμβάνονται
εκατοντάδες οργανώσεις ­ κινδυνεύει να καταρρεύσει. Μοναδική ελπίδα για να
σωθεί είναι να απελευθερωθούν οι ευρωπαϊκές πιστώσεις.

ΣΥΜΒΙΒΑΣΜΟΙ;

Για να συνεχιστεί το ανθρωπιστικό έργο της Διεθνούς Συμμαχίας για τη Σωτηρία
των Παιδιών, λέει η Νταϊάνα Σάτον, υπεύθυνη της οργάνωσης για την Ευρώπη,
χρειάζεται μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση. Μόνο έτσι μπορεί να συνεχιστούν τα
προγράμματά της που αφορούν τα δικαιώματα των παιδιών και την καταπολέμηση της
παιδικής πορνογραφίας στο Ίντερνετ.

Πάντως, σύμφωνα με τη «Γουώλ Στρητ Τζόρναλ», η Κομισιόν φέρεται να μην
αποκλείει κάποια συμβιβαστική λύση στις συζητήσεις που αρχίζουν σήμερα στις
Βρυξέλλες για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.