ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Το στοίχημα

Όλες οι πρόσφατες δημοσκοπήσεις στο ίδιο συμπέρασμα οδηγούν: Αν είχαμε αύριο
εκλογές, οι κάλπες θα έδιναν τη νίκη στη Νέα Δημοκρατία. Και η ψαλίδα ανάμεσα
στα δύο κόμματα άνοιξε τόσο, ώστε για να ανατραπεί θα έπρεπε να συμβεί κάτι
δραματικό από τώρα και έως τις εκλογές ­ όποτε γίνουν.

ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ παράδοξο το εύρημα των δημοσκοπήσεων. Παράδοξο θα ήταν, αντιθέτως,
να πηγαίνει καλύτερα στις δημοσκοπήσεις, ειδικά σ’ αυτή την δύσκολη στροφή της
τετραετίας, ένα κόμμα που αφού κυβέρνησε επί 8 χρόνια με τη λαϊκή σημαία τού
«δώσε κι εμένα μπάρμπα», έκανε στροφή 180 μοιρών και κυβερνά από το 1993 με
ένα πρόγραμμα επώδυνης προσαρμογής στις ευρωπαϊκές νόρμες ­ στην εφαρμογή τού
οποίου συναντά εμπόδιο τον ίδιο του τον εαυτό, ένα μέρος του σκληρού εκλογικού
του πυρήνα, το παρελθόν του και τα τέκνα του παρελθόντος αυτού ­ στον
συνδικαλισμό ή στο κόμμα.

Ούτε και προς θάνατον είναι, όμως, το εύρημα. Και τι θα γινόταν, δηλαδή, αν
ύστερα από δύο δεκαετίες συνεχούς σχεδόν διακυβέρνησης της χώρας από το ίδιο
κόμμα, ανανεωθεί το πολιτικό προσωπικό που κυβερνά, και ο Μανωλιός τού
αυτόματου ευρωπαϊκού πιλότου βάλει τα ρούχα του αλλιώς;

Κανείς δεν ενθουσιάζεται, βέβαια (ακόμη και ανάμεσα στα στελέχη της Ν.Δ.) στην
ιδέα ότι τη σημερινή κυβέρνηση θα διαδεχθεί κάποτε μια κυβέρνηση
Καραμανλή-Ανδρεουλάκου-Καρατζαφέρη. Και καμιά παρηγοριά δεν δίνει η ιδέα ότι η
Ν.Δ. θα κληθεί αύριο να διαχειριστεί την ίδια πολιτική, για την οποία σήμερα
πλειοδοτεί στα λόγια, ενώ στην πράξη συστηματικά και πολιτικάντικα την σαμποτάρει.

Μα αν είναι αλήθεια πως η αδυναμία της σημερινής αντιπολίτευσης να πείσει ότι
είναι άξια να της εμπιστευθούμε τις τύχες μας συμβάλλει στο βαρύ κλίμα και την
αίσθηση αδιεξόδου που ανασαίνουμε τελευταία στον αέρα, ασφαλώς δεν είναι αυτό
το μείζον πρόβλημα. Στο κάτω-κάτω, ώσπου να έρθει η ώρα της εναλλαγής ­ αν
έρθει ­ το πουλί θα έχει πετάξει, το «εθνικό τάμα» της συμμετοχής στην ΟΝΕ θα
έχει ματαιωθεί και οι θυσίες θα έχουν όλες πάει χαμένες…

Συνεπώς, η πληροφορία που οι δημοσκοπήσεις μάς δίνουν, εκτός από αυτονόητη
είναι και άχρηστη. Γιατί η Νέα Δημοκρατία δεν είναι ούτε η αιτία του
προβλήματος ούτε η γιατρειά του. Ούτε η δική της καιροσκοπική αντιπολίτευση
είναι που, στ’ αλήθεια, εμποδίζει την κυβέρνηση να εξυγιάνει, φερ’ ειπείν, την
Ολυμπιακή ή να πουλήσει την Ιονική. Ούτε η δική της χλωμή προοπτική αξιόπιστης
διακυβέρνησης είναι που κάνει τους ανήσυχους πολίτες να αισθάνονται τη χώρα σε αδιέξοδο.

Της κυβέρνησης είναι ακέραιο το πρόβλημα. Στα δικά της χέρια και η θεραπεία του.

Τι θεραπεία;

Δύο δρόμοι έχουν προταθεί: Ο ένας είναι να διευρύνει ο κ. Σημίτης το ηγετικό
σχήμα με εκπροσώπους του ιστορικού ΠΑΣΟΚ και να διασφαλίσει αυτό το ρητορικό
«όλοι μαζί», στην πράξη ­ έστω και αν το τίμημα για τον κ. Σημίτη (ακόμη κι αν
έβρισκε συνομιλητές) θα ήταν η απώλεια της «εναλλακτικότητάς» του απέναντι σ’
αυτό ακριβώς το ιστορικό ΠΑΣΟΚ, κι ένας «συμβιβασμός» που υποχρεωτικά θα βάλει
νερό «κοινωνικού προσώπου» στο κρασί της σύγκλισης.

Ο άλλος θα ήταν μια κίνηση ανατροπής του σκηνικού, μια φυγή προς τα εμπρός,
από τις ισορροπίες και τους συσχετισμούς ενός απρόθυμου ΠΑΣΟΚ προς την
αναδιάταξη του μεταπολιτευτικού πολιτικού χάρτη με βάση ένα δημοψηφισματικό
«ναι ή όχι» στις πολιτικές τής ευρωπαϊκής σύγκλισης ­ έστω και αν παραμένει
προς απόδειξη το αν στη δημόσια ζωή και την κοινωνία υπάρχει όντως η κρίσιμη
μάζα για μια τέτοια επιτυχή ανατροπή.

Κι υπάρχει, βέβαια, κι ο τρίτος δρόμος, που όπως ακούγεται είναι και πιο κοντά
στη σημερινή διάθεση του Πρωθυπουργού: να επιμείνει, μάχη μετά τη μάχη, κρίση
μετά την κρίση, με το μισό μόνο ΠΑΣΟΚ μαζί του και την αντιπολίτευση σύμπασα
εναντίον του, να αντέξει και των δημοτικών εκλογών το στραπάτσο και του
επόμενου χειμώνα τις κρίσεις και να περιμένει την άνοιξη του 2000, να
εισπράξει το έπαθλο ­ την ένταξη της χώρας στην ΟΝΕ, εάν αυτή επισυμβεί. Το
δικαιούται, όμως, ένα τέτοιο στοίχημα;