Ο νεώτερος Μητροπολίτης

Με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κωστή Στεφανόπουλο

Γεννήθηκε στην ακριτική Θράκη το 1939, από γονείς πρόσφυγες. Ο
Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Χριστόδουλος, κατά κόσμον Χρήστος
Παρασκευαΐδης, μόλις σε ηλικία 35 χρόνων ανέλαβε τα καθήκοντα του Μητροπολίτη
Δημητριάδος και Αλμυρού, ο νεώτερος στην Εκκλησία της Ελλάδος.

Είναι διδάκτωρ της Θεολογίας, πτυχιούχος της Νομικής, πολυμαθής και
πολύγλωσσος (αγγλικά, γαλλικά, γερμανικά, ιταλικά, ρωσικά), συγγραφέας με
πλούσιο συγγραφικό έργο, πολυταξιδεμένος.

Οι γονείς του κατάγονταν από την Ανδριανούπολη, την οποία εγκατέλειψαν το
1923, κατ’ εφαρμογήν της Συνθήκης της Λωζάννης. Εγκαταστάθηκαν στην Ξάνθη όπου
ο πατέρας του Αρχιεπισκόπου, Κωνσταντίνος Παρασκευαΐδης ανεδείχθη σε
επιτυχημένο έμπορο και διατέλεσε δήμαρχος Ξάνθης για τέσσερα χρόνια. Η
οικογένειά του ήθελε πάση θυσία να σπουδάσει. Έτσι σε μικρή ηλικία
εγκαταλείπει την Ξάνθη όπου γεννήθηκε για να φοιτήσει στο Λεόντειο Λύκειο
Πατησίων για 6 χρόνια και στη συνέχεια στη Νομική και τη Θεολογική Σχολή
Αθηνών. Παράλληλα έμαθε πέντε ξένες γλώσσες και βυζαντινή μουσική στο Ωδείο
Αθηνών. Μετά το τέλος των θεολογικών του σπουδών ανακηρύχθηκε διδάκτωρ του
Κανονικού Δικαίου παρουσιάζοντας την διατριβή του με θέμα το
παλαιοημερολογητικο ζήτημα στην Ελλάδα. Το βιβλίο αυτό ακόμα και σήμερα
θεωρείται μοναδικό στο είδος του στην Ελλάδα. Από μικρό παιδί είχε κλίση προς
την Εκκλησία. Ήταν ακόμα φοιτητής στη Νομική Σχολή όταν χειροτονήθηκε
διάκονος. Το διάστημα εκείνο συνδέθηκε με τον Μητροπολίτη Πειραιώς Καλλίνικο,
ο οποίος έγινε και ο πνευματικός του πατέρας. Στις τάξεις του κλήρου εισήλθε
το 1961, σε ηλικία 22 ετών, προτιμώντας τον μοναχικό βίο γίνεται μέλος της
Φιλομοναστικής Αδελφότητας Χρυσοπηγής και στη συνέχεια πάει στα Μετέωρα και
στη Μονή Βαρλαάμ, όπου μαζί με άλλους νεαρούς μοναχούς επιδίδεται στον
«μοναχικό κοινωνισμό» με μεγάλη επιτυχία.

Το 1965 χειροτονείται πρεσβύτερος και τοποθετείται ως ιεροκήρυκας στην ενορία
Παναγίτσα Παλαιού Φαλήρου. Τη χρονιά εκείνη, που Αρχιεπίσκοπος ήταν ο
Ιερώνυμος, επιλέγεται μεταξύ πολλών ως ο πρώτος γραμματέας της Συνόδου..

Μέχρι το 1974 είχε δημοσιεύσει 31 έργα ενώ συμμετείχε σε πολλά συνέδρια και
αποστολές της Εκκλησίας στο εξωτερικό. Ήταν από του πρώτους Έλληνες κληρικούς
που το 1971 επισκέπτεται την Εκκλησία της Βουλγαρίας, της Ρουμανίας και της
Σερβίας. Το 1974 εκλέγεται σε ηλικίας 35 ετών Μητροπολίτης Δημητριάδος και
Αλμυρού. Φθάνει στο Βόλο και ενθρονίζεται μέσα σε εκδηλώσεις μεγάλου
ενθουσιασμού στις 4 Αυγούστου 1974. Ήταν τότε ο νεώτερος αρχιερέας που
ανέδειξε ποτέ η Ελλαδική Εκκλησία.

Ως Μητροπολίτης επισκέφτηκε όλες τις ορθόδοξες Εκκλησίες και ανέπτυξε
ποιμαντική δραστηριότητα ιδίως στον τομέα της νεολαίας. Οργάνωσε την Ιερά
Μητρόπολη Δημητριάδος και την κατέστησε πρότυπο Μητροπόλεως, συγκεντρώνοντας
κοντά του νέα στελέχη, ικανά και μορφωμένα.

ΠΟΛΥΤΑΞΙΔΕΜΕΝΟΣ, σπουδάζει, όπως ο ίδιος έχει πει παλαιότερα σε συνεντεύξεις
του, «τον τρόπο ζωής άλλων ανθρώπων και λαών ­ έτσι αποφεύγει την απομόνωση
και την αυτάρκεια».

Του αρέσει να οδηγεί, ενώ ποτέ δεν αφήνει το κινητό του τηλέφωνο κλειστό.
Χειριστής κομπιούτερ, πιστεύει ότι εκεί παιδεύει και εκπαιδεύει πρωί και βράδυ
τον εαυτό του. Ο Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος γαληνεύει με τη βυζαντινή και
κλασική μουσική, λατρεύει τον κινηματογράφο, παρότι ως Δεσπότης δεν του
επιτρεπόταν να επισκεφτεί τον κινηματογράφο. Αδυναμία του να βλέπει στην
τηλεόραση πολεμικές ταινίες, άνθρωπος που κάνει εύκολα φίλους, αφήνεται σε
εξομολογήσεις, γιατί όπως είπε σε παλαιότερη συνέντευξή του «εμπιστεύομαι τους
ανθρώπους. Θέλω να τους εμπιστεύομαι». Δεν μπορεί, όπως δηλώνει ο ίδιος, να
ζήσει μόνος. Γι’ αυτό το λόγο το 24ωρό του είναι γεμάτο ανθρώπους.

ΓΙΑ ΤΟ ΑΥΡΙΟ

Η ελληνική Εκκλησία πρέπει να στραφεί στον σύγχρονο κόσμο και να κατανοήσει τα
προβλήματά του, ενώ ο αρχιεπισκοπικός θρόνος οφείλει να είναι ανοιχτός προς
όλους, σε μια εποχή κατά την οποία η Ορθοδοξία μπορεί να γίνει ο προμαχώνας
της Ελλάδας στην Ευρώπη. Αυτές είναι οι βασικές θέσεις του νεοεκλεγέντος
Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Χριστόδουλου, όπως προκύπτουν από
την πυκνή του αρθρογραφία στον Τύπο κατά τη διάρκεια των τελευταίων χρόνων,
αλλά και από ομιλίες, διαλέξεις ή συνεντεύξεις του με διάφορες αφορμές. Ο κ.
Χριστόδουλος θέλει, όπως έχει δηλώσει στα «ΝΕΑ», φερέγγυο και κατανοητό λόγο
για την Εκκλησία, απαιτεί διαφάνεια για τα οικονομικά της και σκοπεύει να
ρίξει βάρος στα ζητήματα που απασχολούν τους νέους. Παράλληλα, σχεδιάζει να
συσφίξει τις σχέσεις του με το Οικουμενικό Πατριαρχείο, μιλάει για μια
Ορθοδοξία που θα αγκαλιάσει λαούς και έθνη και πιστεύει στον ορθόδοξο άξονα
Αθήνας – Βελιγραδίου – Μόσχας («ΤΑ ΝΕΑ», 23 Μαΐου 1995).

ΓΙΑ ΤΟΝ ΘΡΟΝΟ

Ο αρχιεπισκοπικός θρόνος, έγραφε στο «ΒΗΜΑ», στις 29 Ιουλίου 1997, ο κ.
Χριστόδουλος, «δεν είναι θρόνος του Μάκβεθ, με ομάδες, παρέες και
περιβάλλοντα, αλλά ανοιχτή αγκάλη αγάπης προς όλους και τιμής προς όλους.
Είναι ακόμη έπαλξη που καλείται, εν όψει των εκρηκτικών προβλημάτων που
ορθώνονται απειλητικά στην κοινωνία μας, να αναδείξει και να αξιοποιήσει όλες
τις υπάρχουσες δυνάμεις της Εκκλησίας και της κοινωνίας».

ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ-ΕΥΡΩΠΗ

Εκτενείς προβληματισμούς έχει αναπτύξει ο κ. Χριστόδουλος για το τρίπτυχο
Ορθοδοξία – Ευρώπη – Ελληνισμός, θεωρώντας ότι η ορθόδοξη πίστη μπορεί να
αποτελέσει οδηγό για την πορεία και τη θέση μας στην Ευρώπη. Σε μια διεθνή
κοινότητα, όπου οι λαοί έρχονται συνεχώς πιο κοντά, χάνοντας όμως τα εθνικά
και πολιτισμικά χαρακτηριστικά τους, τόνιζε σε ομιλία του σε φοιτητές τον
περασμένο Ιανουάριο ο κ. Χριστόδουλος, ο μεγαλύτερος κίνδυνος είναι ο
«μαζάνθρωπος». «Κώδικες σχεδόν ομοιόμορφοι αρχίζουν να διέπουν τον τρόπο
σκέψεως και δράσεως σ’ όλον τον κόσμο», παρατηρούσε στην ίδια ομιλία του.

Η ΣΥΝΘΗΚΗ ΣΕΓΚΕΝ

Σαφείς θέσεις έχει διατυπώσει ο κ. Χριστόδουλος και για τη Συνθήκη Σέγκεν,
πιστεύοντας ότι τα μέτρα που προβλέπει παραβιάζουν τις ατομικές ελευθερίες
(ομιλία του σε νομικούς της Μαγνησίας στις 4 Οκτωβρίου του 1997) και ότι ο
αριθμός «666» αποτελεί έναν δυσώνυμο αριθμό για τους χριστιανούς, των οποίων η
θρησκευτική συνείδηση θα πρέπει να είναι σεβαστή. Ανάλογη είναι η θέση του κ.
Χριστόδουλου και στο θέμα της αναγραφής του θρησκεύματος στις ταυτότητες. Όπως
έγραφε στο «ΒΗΜΑ», στις 27 Απριλίου 1997, ο νέος Αρχιεπίσκοπος, στην Ελλάδα το
κράτος δεν αντιμετώπισε ποτέ με μισαλλοδοξία τις θρησκευτικές μειονότητες έτσι
ώστε να υπάρχει φόβος διώξεων από την αναγραφή του θρησκεύματος στις ταυτότητες.

ΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ

Ο κ. Χριστόδουλος έχει εκφράσει τη δυσαρέσκειά του για την «περιθωριοποίηση
του μαθήματος των Θρησκευτικών στα Λύκεια», όπως και για την ανατίμηση των
ταχυδρομικών τελών των θρησκευτικών εντύπων («ΤΟ ΒΗΜΑ», 19 Οκτωβρίου 1997). Ως
προς το μάθημα των Θρησκευτικών, ο νέος Αρχιεπίσκοπος πιστεύει ότι «εύκολα
ξεπουλάμε τον εσωτερικό πνευματικό μας κόσμο και εμφανιζόμαστε περίπου όπως οι
νεόπλουτοι με έναν απεχθή επαρχιωτισμό, που αναιρεί την καθολικότητά μας».

ΓΑΜΟΣ-ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ

Οι «ελεύθερες συμβιώσεις, που αποβλέπουν στην αμοιβαία εξυπηρέτηση
συναισθηματικών αναγκών, χωρίς δεσμεύσεις και δεσίματα, είναι μια
οπισθοδρόμηση αιώνων», που επαναφέρει τη γυναίκα στην εποχή κατά την οποία
έπαιζε τον ρόλο του «εργαλείου ηδονής» για τον άνδρα. Αυτή είναι η θέση του κ.
Χριστόδουλου για τον γάμο και την οικογένεια, όπως προκύπτει από σχετική
οδηγία της Ιεράς Μητροπόλεως Δημητριάδος, ενώ ως προς τον ρόλο της γυναίκας σε
σχέση με την Εκκλησία ο νέος Αρχιεπίσκοπος πιστεύει ότι δεν μπορεί να χρίεται
ιερωμένη, εφόσον αυτό αντιβαίνει στην εκκλησιαστική παράδοση («ΤΑ ΝΕΑ», 2
Μαρτίου 1993).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΑΝΤΙΡΡΗΣΙΕΣ

Για τους αντιρρησίες συνείδησης ο νέος Αρχιεπίσκοπος πιστεύει ότι αν ο αριθμός
τους δεν παραμείνει σε περιθωριακά επίπεδα (ομιλία του σε νομικούς της
Μαγνησίας στις 4 Οκτωβρίου 1995), θα τεθεί σε κίνδυνο η ασφάλεια της χώρας. Η
πολιτεία, σημειώνει ο κ. Χριστόδουλος, «Θα πρέπει να αντιτάξει απόλυτη άρνηση
στην καθιέρωση και άλλων διευκολύνσεων υπέρ εκείνων που ασεβούν απέναντι των
ηθικών αξιών, απέναντι των αναγκών της Πατρίδος και απέναντι των ευαισθησιών
του λαού».