ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Η μεγάλη αξία του «τοπικού»

Αυτές τις ημέρες το κυβερνών κόμμα, μέσα από διαδικασίες που προϋποθέτουν
ενεργοποίηση βάσης και ηγεσίας, ολοκληρώνει την επιλογή των υποψηφίων του για
την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Τοπικές οργανώσεις, νομαρχιακές, βουλευτές,
Εκτελεστικό Γραφείο και, τέλος, η Κεντρική Επιτροπή έκαναν τις επιλογές τους.

ΠΡΟΣΩΠΙΚΕΣ ικανότητες, ήδη υπάρχον έργο στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, προσωπικά
θέματα πάσης φύσεως, ζητήματα δεοντολογίας και τιμιότητας, θέματα
επικοινωνιακών δυνατοτήτων, καθώς και προοπτικές συνεργασιών αποτέλεσαν το
υλικό ενός πλούσιου, πολυεπίπεδου και άμεσου διαλόγου. Όλα αυτά είναι θετικά.
Ιδίως όταν, κι επειδή αποτελούν δραστηριότητες ενός κόμματος που βρίσκεται
στην εξουσία. Δηλώνουν ζωντανό οργανισμό και επιμονή στις δημοκρατικές
διαδικασίες. Και δεν είναι δυνατόν να σκιασθούν από την τάδε παράλειψη, τον
δείνα κακό υπολογισμό, κάποια κακή επιλογή ή την οποιαδήποτε ενδοκομματική –
συγκρουσιακή αναφορά.

Ωστόσο, αν και στο κυβερνών κόμμα οι διαδικασίες χαρακτηρίζουν έναν πολιτικό
οργανισμό σχετικώς ανοικτό στην κοινωνία, πρέπει να σημειωθεί ότι ο δημόσιος
λόγος ως προς την Αυτοδιοίκηση επιμένει στις παλιές του συνήθειες.

Επιμένει δηλαδή να αναφέρεται σε αυτή όταν υποψιάζεται ή κατασκευάζει ή
αναδεικνύει θέματα που συνδέονται με το κεντρικό πολιτικό παίγνιο ή διαφωνίες
αυτού του επιπέδου. Έτσι, εμφανίζεται να έχει ενδιαφέρον π.χ. ο Αβραμόπουλος,
όχι ως δήμαρχος της Αθήνας, αλλά ως ενδεχόμενος αρχηγός της Νέας Δημοκρατίας.

Ή, ακόμη, η Θεσσαλονίκη έρχεται στην επικαιρότητα με κριτήριο τα προβλήματα
στο εσωτερικό της αξιωματικής αντιπολίτευσης.

Ή, τέλος, το ΠΑΣΟΚ καθίσταται άξιον επικαιρότητας όταν προκύπτει θέμα τι θα
γίνει με τους αντάρτες υποψηφίους και ο ΣΥΝ όταν θίγονται τα προβλήματα που
δημιούργησε η υποψηφιότητα Δαμανάκη.

Αν δεν με προδίδουν τα στοιχεία που συγκέντρωσα, ο δημόσιος διάλογος έως τώρα
δεν έχει να επιδείξει ουσιαστικές αναφορές στις ιδιαιτερότητες της Τοπικής
Αυτοδιοίκησης. Και συγκεκριμένα:

α) Δεν έχει ακόμη αποτιμηθεί η συνεισφορά της Αυτοδιοίκησης στο διοικητικό
σύστημα της χώρας. Η υπέρ αυτής συνηγορία κινείται ανάμεσα σε αυτονόητα, σε
αναπόδεικτα και σε τετριμμένα επιχειρήματα, που υπολείπονται ακόμη και εκείνων
του διαλόγου του 1974-75. Μάλιστα κλείνει μια ολόκληρη τετραετία εφαρμογής της
αιρετής Δευτεροβάθμιας Αυτοδιοίκησης και οι Έλληνες πολίτες δεν έχουν υπ’ όψιν
τους τα πιο βασικά της δεδομένα.

β) Σπανίζουν οι αναφορές στο πρόγραμμα «Ι. Καποδίστριας», που αποτελεί μία από
τις σημαντικότερες μεταπολεμικές θεσμικές αλλαγές στη χώρα μας και που
νοηματοδοτεί τις επερχόμενες δημοτικές εκλογές.

Ως όμως είναι γνωστό, το 1977 με την ίδρυση νέων δήμων και κοινοτήτων ο
δημοτικός και κοινοτικός χάρτης της χώρας άλλαξε. Και με αυτά τα νέα δεδομένα
θα ασκηθεί η διοίκηση των τοπικών υποθέσεων, μέσα στο πλαίσιο της κεντρικής
κρατικής βοήθειας που ήδη εξελίσσεται με την εφαρμογή του προγράμματος «Ι. Καποδίστριας».

γ) Λίγα αυτιά φαίνεται να ιδρώνουν από τις καταγγελίες που ο ενδοκομματικός
διάλογος στο ΠΑΣΟΚ σε ορισμένες στιγμές του ανέδειξε, ότι δηλαδή κάποιοι
τοπικοί άρχοντες έχουν εκλάβει το αξίωμά τους ως επάγγελμα σχετικό με τις
κατασκευές και τις, πάσης φύσεως, προμήθειες.

δ) Και, τέλος, δεν είναι πολλοί αυτοί που αντιλήφθηκαν ότι οι δήμαρχοι και οι
δημοτικοί σύμβουλοι είναι σήμερα, και για μία σειρά από λόγους, οι πιο
αξιόπιστοι εκπρόσωποι του λαού, σε σχέση τουλάχιστον με τη συνδικαλιστική και
την κομματική εκπροσώπηση. Κι έτσι αποδεικνύεται ότι οι πολιτικολογούντες περί
τα δημοτικά και τα νομαρχιακά, ακόμη δεν έχουν καταλάβει τη σημερινή σημασία
της τοπικής υπόθεσης και της σε τοπικό επίπεδο διοίκησης.

Ίσως να βιάζομαι και όλα αυτά να αρχίσουν σε λίγο να συζητούνται.

Όμως δεν είναι παράλογο και το να σκέφτομαι ότι αν φθάσουμε με αυτή τη μέθοδο
στο καλοκαίρι, τότε θα αρχίσουμε να συζητούμε για τις ενδεχόμενες πολιτικές
συνέπειες των αποτελεσμάτων των δημοτικών και νομαρχιακών εκλογών!

Ο Ανδρέας Ν. Λοβέρδος είναι αναπληρωτής καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο
Πάντειο Πανεπιστήμιο.