Σε δύο μήνες φεύγει το «Θείο Βρέφος»

Κάθε φορά που το Ελ Νίνιο… αγριεύει, όπως τον τελευταίο χρόνο, η θερμοκρασία
στην Ελλάδα ανεβαίνει. Το ίδιο συμβαίνει και στο μεγαλύτερο μέρος της Ευρώπης,
όπου ο χειμώνας είναι θερμότερος από το συνηθισμένο.

ΣΥΜΦΩΝΑ με μελέτες Ελλήνων επιστημόνων, υπάρχουν μικρές αλλά σημαντικές
σχέσεις ανάμεσα στο Ελ Νίνιο και στις θερμοκρασίες στην Ευρώπη. Συγκεκριμένα,
οι χειμερινές θερμοκρασίες στη χώρα μας αυξάνονται κατά μέσο όρο από μισό έως
ένα βαθμό σε σχέση με τις χρονιές που το «Θείο Βρέφος» δεν… παρεκτρέπεται.
Γενικότερα, «η Κεντρική και η Νοτιοανατολική Ευρώπη έχουν θερμοκρασίες πάνω
από τις κανονικές», επισημαίνει ο Χρήστος Ζερεφός, καθηγητής Φυσικής της
Ατμόσφαιρας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης.

Παράλληλα, στη Σκανδιναβία και σε τμήματα της Βορειοανατολικής Ευρώπης
επικρατούν θερμοκρασίες χαμηλότερες από τις κανονικές, από μισό έως ένα βαθμό.

Οι επιστήμονες που μελέτησαν τις επιπτώσεις του Ελ Νίνιο στην Ελλάδα, είναι η
Κλαίρη Τουρπάλη και οι Χ. Ζερεφός, Τ. Μακρογιάννης, Α. Παλιατσός, Χρ.
Σαχσαμάνογλου από το Εργαστήριο Φυσικής της Ατμόσφαιρας στο ΑΠΘ, καθώς και οι
Χρήστος Ρεπαπής, Δ. Μεταξάς και Κ. Φιλάνδρας από το Κέντρο Έρευνας της
Ατμόσφαιρας και Κλιματολογίας της Ακαδημίας Αθηνών. Σε γενικές γραμμές πάντως
η Ελλάδα δεν επηρεάζεται σε ιδιαίτερα μεγάλο βαθμό από το φαινόμενο του Ελ
Νίνιο. Αυτό φαίνεται και από τις βροχοπτώσεις, όπου σε αντίθεση με πολλές
άλλες περιοχές του κόσμου, στην Ελλάδα και μέρος της Ευρώπης δεν παρατηρείται
σημαντική μεταβολή. Μόνο στη Σκανδιναβία και τη Βορειοανατολική Ευρώπη
σημειώνονται.

Πάντως το Ελ Νίνιο του 1997-98, το οποίο έχει ήδη προκαλέσει τον θάνατο 4.000
ανθρώπων σε όλο τον πλανήτη μόνο από πλημμύρες, καθώς και ζημιές πολλών
δισεκατομμυρίων δολαρίων, αναμένεται να εξασθενήσει μέσα στους επόμενους δύο
μήνες. Όλα τα Ελ Νίνιο συνήθως υποχωρούν στις αρχές του καλοκαιριού.

Όπως εξηγεί ο κ. Ζερεφός, το φαινόμενο Ελ Νίνιο είναι η θέρμανση των υδάτων
στον Νότιο Ειρηνικό, έξω από τις ακτές του Ισημερινού και του Περού.

Αυτό συμβαίνει γύρω στα Χριστούγεννα κάθε χρόνο. «Λόγω της έλλειψης των
ψαριών, που οφείλεται στην αύξηση της θερμοκρασίας, οι κάτοικοι στις παράκτιες
περιοχές των χωρών αυτών διακόπτουν το ψάρεμα, μέχρι το Ελ Νίνιο να
καταλαγιάσει, κάτι που συνήθως συμβαίνει μετά τον Απρίλιο».

Κάθε τέσσερα με οκτώ χρόνια όμως το Ελ Νίνιο αλλάζει… διάθεση. Τότε η
θερμοκρασία του Νότιου Ειρηνικού στις ανατολικές ακτές του Περού ανεβαίνει
αρκετούς βαθμούς μέσα σε λίγους μήνες, οπότε δημιουργείται ένα «ανώμαλο» Ελ
Νίνιο.

Τα εντονότερα Ελ Νίνιο έχουν παρατηρηθεί το 1890, το 1940, το 1982-83 και τον
τελευταίο χρόνο. Η συχνότητα των «ανώμαλων» φαινομένων τα τελευταία 20 χρόνια
έχει άγνωστη προέλευση. «Πιστεύεται όμως πως έχει οδηγήσει στην κατά περιόδους
απορύθμιση του κλιματικού συστήματος σε όλο τον πλανήτη». Η επιρροή του Ελ
Νίνιο στο κλίμα σε τόσο μεγάλη έκταση εξηγείται από το γεγονός ότι η μάζα της
θάλασσας είναι 1.000 φορές μεγαλύτερη από τη μάζα της ατμόσφαιρας, προσθέτει ο
κ. Ζερεφός.