ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Σοσιαλισμός ή μαγική εικόνα;

« Τόνυ! Είχα ένα φοβερό εφιάλτη», αναφωνεί η κ. Μπλαιρ, πνιγμένη από τον ινδουιστή Μπλαιρ, τον τσετσένο, τον ιρανό, τον γάλλο, τον γερμανό, τον ισραηλινό, τον ρώσο και τον βέλγο Μπλαιρ… (από τη Λιμπερασιόν)

Παραφράζοντας το ιστορικό σύνθημα που φώναζε κάποτε η μισή Ελλάδα, η Ευρώπη
αναφωνεί σήμερα ρυθμικά: «Στις – είκοσι – οκτώ – παν-σο-σια-λι-σμό!» Τι να
εννοεί άραγε;

ΟΥΤΕ ΕΝΑΣ ούτε δύο: με τέσσερις σοσιαλισμούς «Α’ κατηγορίας» (χωρίς να
υπολογίζονται δηλαδή εκείνοι της Ελλάδας, της Σουηδίας ή της Ολλανδίας)
ετοιμάζεται να αντιμετωπίσει η Ευρώπη την πρόκληση του ενιαίου νομίσματος. Αν
ο Γκέρχαρντ Σρέντερ κερδίσει τις εκλογές που θα διεξαχθούν στη Γερμανία στις
27 Σεπτεμβρίου, διαβάζουμε στη Ρεπούμπλικα, οι τέσσερις μεγαλύτερες χώρες της
Ευρωπαϊκής Ένωσης (Βρετανία, Γερμανία, Γαλλία και Ιταλία) θα έχουν ταυτόχρονα
σοσιαλιστικές κυβερνήσεις. Κι αυτό θα συμβαίνει για πρώτη φορά στην ιστορία της.

Τι να σημαίνει άραγε αυτό για τους Ευρωπαίους πολίτες; Ότι θα αντιμετωπιστεί
με τόλμη και αποφασιστικότητα η μάστιγα της ανεργίας, που πλήττει σήμερα γύρω
στα 20 εκατομμύρια ευρωπαίους; Ότι θα διαφυλαχθεί και θα ενισχυθεί το
κοινωνικό κράτος, ώστε να πάψουν να ζουν όλο και περισσότεροι άνθρωποι κάτω
από το όριο της φτώχειας; Ότι θα αρχίσουν να παίρνουν τις αποφάσεις οι
κυβερνήσεις αντί των επιχειρήσεων, οι εκλεγμένοι αντί των διορισμένων, οι
ορατοί αντί των αοράτων;

Τίποτα τέτοιο δεν φαίνεται στον ορίζοντα. Εκείνοι μάλιστα που επιχαίρουν για
την «Ευρώπη των τεσσάρων σοσιαλισμών» σπεύδουν να εκφράσουν τη λύπη τους για
τη «γαλλική εξαίρεση». Η Ευρώπη στρέφεται προς τα αριστερά, γράφει ο Αλαίν
Ντυαμέλ στη Λιμπερασιόν, αλλά όχι προς τον σοσιαλισμό α λα γαλλικά. Η αριστερά
του Μπλαιρ, του Σρέντερ και του Πρόντι είναι περισσότερο κοινωνική από
σοσιαλιστική, περισσότερο φιλελεύθερη από εργατική. Οι σοσιαλιστές του Ζοσπέν,
αντίθετα, επιμένουν σε ξεπερασμένα μέτρα όπως οι εθνικοποιήσεις και το 35ωρο.
Μα θα «εκσυγχρονιστούν» κι αυτοί, θα προσαρμοστούν, θα παρασυρθούν από την
αναπόφευκτη ροή της Ιστορίας.

Αν είναι έτσι τα πράγματα, γιατί να μιλάμε για «τέσσερις σοσιαλισμούς» κι όχι
για ένα, ενιαίο, καπιταλιστικό σύστημα με μερικές παραλλαγές που λαμβάνουν
περισσότερο ή λιγότερο υπόψη τους τον ανθρώπινο παράγοντα; Γιατί να αποδίδεται
τόση σημασία στην εκλογική αναμέτρησης της 27ης Σεπτεμβρίου αν οι βασικοί
αντίπαλοι ελάχιστες διαφορές παρουσιάζουν μεταξύ τους;

«Η μείωση της ανεργίας θα είναι ο πρώτος στόχος της ομοσπονδιακής κυβέρνησης
που θα διευθύνεται από το Σοσιαλδημοκρατικό κόμμα», τονίζεται στο πρόγραμμά
του που δόθηκε την περασμένη Τετάρτη στη δημοσιότητα. Ανάμεσα στα μέτρα που θα
ληφθούν για να εκπληρωθεί αυτός ο στόχος διαβάζουμε: «Πρέπει να ενθαρρυνθεί το
επιχειρηματικό πνεύμα», «να μειωθεί η περιττή γραφειοκρατία», «να ελαττωθούν
οι προσδοκίες μας από το κράτος». Κάθε μια από τις 32 σελίδες του μανιφέστου
περιέχει κι ένα κίνητρο προς τις επιχειρήσεις. «Ο ανταγωνισμός των
επιχειρήσεων στο πλαίσιο της οικονομίας της αγοράς αποτελεί την καλύτερη
κινητήρια δύναμη για τον εκσυγχρονισμό και τη δημιουργία νέων θέσεων
εργασίας», τονίζεται. Το μοναδικό αρνητικό για την εργοδοσία μέτρο που
υποστήριζαν μέχρι τώρα οι σοσιαλδημοκράτες, δηλαδή η φορολόγηση των
επιχειρήσεων που δεν προσλαμβάνουν μαθητευόμενους, απαλείφθηκε από το
κυβερνητικό πρόγραμμα του κόμματος. Με απαίτηση, φυσικά, του Γκέρχαρντ Σρέντερ.