Κάρολος Καμπελόπουλος Χτενίζοντας τα «αστέρια»

Ούτε μία ούτε δύο: 45.000 γυναίκες έχουν περάσει από τα χέρια του Καρόλου
Καμπελόπουλου, ενός πραγματικού θρύλου της κομμωτικής στο Παρίσι. Η Μελίνα
Μερκούρη, η Μπριζίτ Μπαρντό, η Κατρίν Ντενέβ, αλλά και χιλιάδες ανώνυμες,
εργαζόμενες γυναίκες αφέθηκαν στα χέρια του Καρόλου για να μεταμορφωθούν. Του
εμπιστεύτηκαν όχι μόνο τα μαλλιά τους αλλά και τα εσώψυχά τους.

Γι’ αυτό, ίσως, ο περίφημος

Λακάν του είχε πει, μεταξύ

αστείου και σοβαρού: «Εσύ είσαι καλύτερος ψυχαναλυτής από εμένα». Η αρχή ήταν
το κοσμοπολίτικο Κάιρο. Ακολούθησαν τα παλάτια του Φαρούκ και του σάχη της
Περσίας, το Παρίσι και ο κόσμος της τέχνης. Τώρα, ύστερα από μια ζωή γεμάτη
ανθρώπους και περιπέτειες, ο Κάρολος επιστρέφει στα πάτρια εδάφη. Στην Κρήτη,
ένα παλιό βενετσιάνικο μοναστήρι των Χανίων ετοιμάζεται να φιλοξενήσει το
καινούργιο όνειρο του: ένα καλλιτεχνικό κέντρο, που θα συμβάλει στην
πολιτιστική ανάπτυξη της πόλης.

ΟΤΑΝ του τηλεφωνούσε στην Αθήνα η Μελίνα Μερκούρη τού έλεγε πάντα: «Κάρολε,
έλα, θέλω να με κάνεις όμορφη». Όταν εκείνη πήγαινε στο Παρίσι, ο Κάρολος ήταν
ο φίλος με τον οποίο περνούσε ώρες κουβέντας και ζεστασιάς. Η Μελίνα, βέβαια,
μπορεί να ήταν μια από τις πιο αστραφτερές φίλες και πελάτισσες του Καρόλου
Καμπελόπουλου, αλλά δεν ήταν η μόνη.

Σαράντα πέντε χρόνια στο Παρίσι και ταυτόχρονα σε όλο τον κόσμο έχουν φέρει
όλες τις μεγάλες σταρ στην καρέκλα τού πιο γνωστού Έλληνα κομμωτή. Η Κατρίν
Ντενέβ, λίγο μετά τα γυρίσματα της «Ινδοκίνας», θέλησε να αλλάξει λουκ και τον
εμπιστεύθηκε για να της κόψει τα μαλλιά κοντά. Η Μπριζίτ Μπαρντό, η Σοφία
Λόρεν, η Τζέιν Φόντα και πολλές άλλες σταρ χτενίστηκαν από τα χέρια του. Η
επιτυχία άλλαξε κάποιες από αυτές; «Τις περισσότερες, ναι. Γιατί γίνονται
ψεύτικες. Μια γυναίκα που δεν άλλαξε κι έμεινε φυσική όπως ήταν και μετά το
Όσκαρ και μετά το υπουργείο ήταν η Μελίνα. Σχεδόν 35 χρόνια τη χτένιζα και
είχε μείνει απλή, όπως ήταν. Και προπαντός έμεινε Ελληνίδα, πατριώτισσα».

Η Μελίνα ήταν εκείνη που τον κάλεσε για να μεταμορφώσει τη Δήμητρα Παπανδρέου.
Η αλλαγή ήταν ολοφάνερη στην πρώτη συνέντευξη της Δήμητρας και του Ανδρέα
Παπανδρέου στο «ΒΗΜΑ». Σε μια φωτογραφία του ζευγαριού από εκείνη την περίοδο
έχουν υπογράψει και οι δύο: «Στον Κάρολο με αγάπη». «Ο Παπανδρέου είχε
ευχαριστηθεί πολύ από την αλλαγή της Δήμητρας. Το μόνο που μου είχε ζητήσει
ήταν να μην της κόψω τα μαλλιά».

ΣΤΟ ΚΑΪΡΟ

Ξεκίνησε στα 13 του να εργάζεται σ’ ένα από τα μεγαλύτερα κομμωτήρια του
Καΐρου. Η πρώτη του δουλειά ήταν να καθαρίζει νιπτήρες. Μέσα σ’ ένα χρόνο
έμαθε τα πάντα κι έτσι βρέθηκε γρήγορα να εργάζεται στην όπερα της αιγυπτιακής
πρωτεύουσας, φροντίζοντας τις περούκες και τις κομμώσεις των πρωταγωνιστριών.
«Έτσι έμαθα την κλασική μουσική, τις όπερες, τα θέατρα και τα μπαλέτα, γιατί
έμεινα εκεί οκτώ χρόνια. Και σιγά σιγά άρχισα να πειραματίζομαι, να βλέπω πως
μπορώ ν’ αλλάξω το πρόσωπο μιας γυναίκας και το στυλ της».

Οι επτά γλώσσες που μιλούσε ο νεαρός Κάρολος τον βοήθησαν να αποκτήσει σχέσεις
με τις πελάτισσές του. «Συζητούσαμε για τέχνη, μόδα αλλά και πολιτική. Τότε,
οι γυναίκες ήταν πολύ φοβισμένες από τον σύζυγό και την οικογένειά τους και
δεν μιλούσαν για το τι συνέβαινε στο σπίτι. Ενώ τώρα, ο κόσμος έχει αλλάξει εντελώς…».

Και οι γυναίκες μήπως; «Βέβαια. Οι γυναίκες, όταν πρωτοπήγα στη Γαλλία, είχαν
αρχίσει να εργάζονται. Ήταν πιο ελεύθερες, άρχισαν να μιλούν για τα φλερτ
τους, σταδιακά χάθηκε η κουλτούρα και τα προβλήματα που έβγαζαν προς τα έξω
ήταν πιο προσωπικά. Μπαίνοντας στην αγορά εργασίας έγιναν πιο διεκδικητικές,
απαίτησαν ισότητα και έτσι άρχισαν να βλέπουν και τους άνδρες διαφορετικά».

Ποιος πιο κατάλληλος, άραγε, για να καταρρίψει έναν μύθο: ισχύει ότι οι
γυναίκες κόβουν τα μαλλιά τους όταν κάτι δεν πάει καλά στη ζωή τους; «Η
συναισθηματική κάλυψη είναι ιδιαίτερα σημαντική για τη γυναίκα. Έτσι, όταν ο
σύντροφός της σταματά να τη θαυμάζει ή να της κάνει κομπλιμέντα, νομίζει πως
κάτι δεν πάει καλά. Και έτσι επιθυμεί ν’ αλλάξει, ψάχνοντας την επιβεβαίωση.
Εμένα, όταν μια γυναίκα μου λέει «θέλω να κάνω μια αισθητική εγχείρηση», της
απαντώ: κάνε ένα φλερτ και αμέσως θα νιώσεις καλύτερα…».

ΟΙ ΠΡΙΓΚΙΠΙΣΣΕΣ

Πριν φύγει, όμως, για το Παρίσι οριστικά, μια πελάτισσά του τον φέρνει σε
επαφή με τον βασιλιά Φαρούκ. «Ήρθαν όλες οι πριγκίπισσες να χτενιστούν σε μένα
και η γυναίκα του γραμματέα του Φαρούκ. Αυτός ο γραμματέας ήταν υπεύθυνος για
να φέρνει αρτίστες που εμφανίζονταν στο καμπαρέ που διατηρούσε ο Φαρούκ
αποκλειστικά για τον εαυτό του και τους καλεσμένους του, το περίφημο
“Σκαραμπέι”. Έρχονταν χορεύτριες από τη Γαλλία, τη Ρουμανία, είχε και μια
περίφημη χορεύτρια της κοιλιάς, την Καριόκα, μ’ ένα φιδίσιο κορμί. Ήταν μια
ατμόσφαιρα, όπως “Οι Χίλιες και Μία Νύχτες”. Έρχονταν οι σύζυγοι του σάχη της
Περσίας και οι πριγκίπισσες του Κουβέιτ να χτενιστούν. Οι Κουβεϊτιανές, επειδή
δεν επιτρεπόταν να τις δει άνδρας, ήταν σκεπασμένες ολόκληρες κι έβλεπα μόνο
τα μαλλιά τους».

Από τα χέρια του υπολογίζει ότι έχουν περάσει «περισσότερες από 45.000
γυναίκες». Μια σύγκριση με τις ξένες, τι λέει για τις Ελληνίδες; «Οι Ελληνίδες
νομίζουν ότι όταν αλλάξουν το χρώμα και γίνουν ξανθιές, θα είναι πιο ωραίες.
Όμως, δεν είναι ανάγκη να γίνει κάποια ξανθιά για να είναι ερωτική. Και για
μένα οι Ελληνίδες είναι οι πιο ερωτικές και όμορφες γυναίκες. Ασχέτως εάν
είναι καστανές, μελαχρινές ή κοκκινομάλλες».

ΣΤΟ ΠΑΡΙΣΙ

Το 1953 αφήνει πίσω του το Κάιρο και εγκαθίσταται στο Παρίσι. Στο κομμωτήριο
του Φερνάρ Ομπρί, από το οποίο περνούσε όλος ο καλλιτεχνικός κόσμος, «έμαθα το
μακιγιάζ και τα χρώματα, πώς να αλλάζεις. Κι έμαθα ότι μια γυναίκα, για να της
βρεις το κούρεμα που της πάει, πρέπει να την κοιτάς από το κεφάλι μέχρι τα
πόδια». Πέρασε ένα χρόνο ταξιδεύοντας και κάνοντας εκθέσεις γλυπτικής στη
Λατινική Αμερική.

Επιστρέφοντας πήγε στις περίφημες αδελφές Καριτά, για δουλειά, όπου έμεινε επί
31 χρόνια, ως ο πρώτος κομμωτής. Πεντακόσιες γυναίκες την ημέρα χτενίζονταν
εκεί καθημερινά. Όταν περνούν τόσες γυναίκες από τα χέρια κάποιου, έχει χρόνο
να δει την καθεμία ξεχωριστά; «Φυσικά. Στο Παρίσι χτένιζα τον διάσημο
ψυχίατρο, τον Λακάν. Με ρωτούσε τι μου έλεγαν οι γυναίκες. Και όταν του τα
περιέγραφα μού απαντούσε: Εσύ είσαι πιο ψυχίατρος από εμένα. Κι εγώ, για να
τον πειράξω, του έλεγα: Ναι, αλλά τουλάχιστον εγώ δεν σπρώχνω τους ασθενείς
μου ν’ αυτοκτονήσουν…».

Συνεχίζει να ταξιδεύει σε όλο τον κόσμο, στη Νέα Υόρκη, την Ιταλία, την
Ελβετία και τη Γαλλία, για να εξυπηρετεί τις πελάτισσές του. Ποια είναι η
διαφορά μιας γυναίκας που έχει πολλά χρήματα από μια γυναίκα που εργάζεται;
«Στο ντύσιμο και την εμφάνιση δεν υπάρχουν πολλές διαφορές, γιατί σήμερα η
γυναίκα που εργάζεται θέλει να είναι πάντα ευπαρουσίαστη. Αυτό που διαφέρει
είναι ότι η πλούσια απαιτεί αυτό που θέλει, ενώ η εργαζόμενη δεν το κάνει».

«Κάρλο, σ’ αγαπώ». Η αφιέρωση της Μελίνας στην φωτογραφία από την έκθεση γλυπτικής τού Κ. Καμπε- λόπουλου. Τριάντα πέντε χρόνια φιλίας και εμπιστοσύνης

ΤΟ ΚΑΪΡΟ, την εποχή που η αιγυπτιακή πρωτεύουσα ήταν ένα από τα κοσμοπολίτικα
κέντρα της Μεσογείου, είναι ο τόπος γέννησης του Κάρολου Καμπελόπουλου. Ο
πατέρας του, από την Κρήτη, είχε ένα εστιατόριο, το «Καλιφόρνια», γιατί «στην
Αίγυπτο εκείνο τον καιρό όλα τα μαγαζιά είχαν ξένα ονόματα». Η ελληνική
κοινότητα «ήταν πάντα πλούσια, ιδιαίτερα αυτή της Αλεξάνδρειας. Είχαν έρθει
για τα βαμβάκια, για τα κρασιά και τα λάδια, είχαν πάρα πολύ μεγάλες εκτάσεις
και η κοινότητα ήταν πολύ δυνατή. Οι εκκλησίες μας βοηθούσαν πολύ, έκαναν
σχολεία, ορφανοτροφεία, μεγάλα έργα».

Υπήρχε κάτι ξεχωριστό στους Έλληνες της Αιγύπτου; «Οι περισσότεροι πήγαν εκεί
φτωχοί. Δούλεψαν, κέρδισαν λεφτά, συναναστράφηκαν τον άλλο κόσμο και έτσι δεν
τους έμεινε η συνήθεια του εγωισμού. Πήραν κάτι και από τους Γάλλους και από
τους Άγγλους και από τους Αιγύπτιους. Όταν ζεις σ’ ένα κοσμοπολίτικο
περιβάλλον μαθαίνεις πολλά πράγματα. Ήταν πολύ μορφωμένοι, εργατικοί και
μιλούσαν πολλές γλώσσες».

Ο ίδιος ο Κάρολος μιλάει επτά γλώσσες: γαλλικά, αγγλικά, ιταλικά,
πορτογαλέζικα, ισπανικά, αραβικά και ­ φυσικά ­ ελληνικά, την γλώσσα που
μιλούσαν στο σπίτι και την γλώσσα της Σμυρνιάς γιαγιάς που τον μεγάλωσε.
«Εκείνη μού έδωσε τα πρώτα μαθήματα ζωής, πως πρέπει να δουλεύεις σκληρά, να
μοχθείς για όλα. Της έλεγα μικρός, έλα να σε χτενίσω, να σε κάνω ξανά
Ελληνίδα. Και της έφτιαχνα μια κοτσίδα…»

Τι έχει να πει για τις σημερινές Ελληνίδες; «Ο χρυσός κανόνας είναι να κοιτάει
κάθε μια τον τύπο της. Να μη μιμείται η μία την άλλη, όλες το ίδιο βαμμένες,
όλες το ίδιο χτενισμένες. Και να ξεχάσουν να φορούν πια παντελόνια. Γιατί αυτό
το ξεκίνησαν οι Ευρωπαίες για να δείξουν στον άνδρα ότι είναι ίσες στις
εργασίες. Εδώ και πέντε χρόνια, όμως, οι Ευρωπαίες έβαλαν φουστάνια για να
γίνουν και πάλι θηλυκές. Δυστυχώς, οι πιο πολλές κοπέλες, εδώ φορούν
παντελόνια και όταν βάλουν φούστα δεν ξέρουν να περπατήσουν…»

Από τότε που έπλεκε την κοτσίδα της γιαγιάς του έχει περάσει πολύ καιρός.
Κάποια άλλη παρατήρηση; «Ναι. Δεν γίνεται να είσαι άνω των 50 ετών και να
έχεις μακριά μαλλιά, σε πλατινέ χρώμα. Και δυστυχώς, αυτό συνηθίζεται στην
Ελλάδα. Όταν βλέπω τέτοιες γυναίκες, τις λέω: η γιαγιά της Μπαρντό».

Η ΓΛΥΠΤΙΚΗ είναι το άλλο μεγάλο πάθος του Καρόλου Καμπελόπουλου. Εδώ και 25
χρόνια δίνει ζωή στην πέτρα, τον πηλό και τα μέταλλα. Έχει κάνει 14 εκθέσεις
σε ολόκληρο τον κόσμο και τώρα ετοιμάζει μια μεγάλη έκθεση που θα παρουσιαστεί
τον Ιούνιο, στην Αλεξανδρούπολη, στο πλαίσιο του φεστιβάλ που γίνεται στην
ακριτική αυτή πόλη.

Πειραματίστηκε με τη ζωγραφική και τις μονοτυπίες, για να καταλήξει στη
γλυπτική. «Το κόψιμο και το χτένισμα είναι σαν ένα γλυπτό για μένα. Νομίζω
πάντως ότι το ανθρώπινο σώμα έχει την μεγαλύτερη ευαισθησία. Γι’ αυτό, αν
δείτε τις πλάτες των έργων μου, είναι τόσο φυσικές, που νομίζεις ότι
αναπνέουν». Έχει φιλοτεχνήσει περισσότερα από 2.000 γλυπτά, πολλά από τα οποία
βρίσκονται σε διάφορες γωνιές του πλανήτη. Το όνομά του ως γλύπτη αναφέρεται
στην εγκυκλοπαίδεια «Πάπυρος Λαρούς». Φέτος ετοιμάζεται να κυκλοφορήσει ένα
βιβλίο με τα γλυπτά του. Τελικά, τι είναι: γλύπτης ή κομμωτής; «Εάν ερχόταν
ένας άγνωστος και με ρωτούσε τι είμαι, θα του απαντούσα πρώτα Έλληνας και
έπειτα καλλιτέχνης. Μου αρέσει το ωραίο, αλλάζω τις γυναίκες και τους άνδρες
γύρω μου και θέλω να είναι όλος ο κόσμος ωραίος».

Εάν έκανε ένα γλυπτό με τον τίτλο «Ομορφιά», πώς θα το έκανε; «Μια γυναίκα
γυμνή και ξαπλωμένη. Γιατί τότε είναι πιο χαλαρές και βγαίνει και η εσωτερική
τους ομορφιά».

Ο Κάρολος ετοιμάζει σιγά-σιγά την επιστροφή του στην Ελλάδα. «Μου το έλεγε
πάντοτε η συχωρεμένη η Μελίνα: κάνε κάτι για να επιστρέψεις εδώ. Έτσι, πριν
από 6 χρόνια αγόρασα ένα βενετσιάνικο μοναστήρι, του 1424, που βρίσκεται μέσα
στην παλιά πόλη των Χανίων. Σκεφτόμουν καιρό τι θα το κάνω. Και αποφάσισα να
φτιάξω ένα καλλιτεχνικό κέντρο, που θα έχει μέσα γκαλερί, θα γίνονται
σεμινάρια για τους κομμωτές, ώστε να μην πηγαίνουν στο εξωτερικό, θα φτιάξω
ένα εργαστήριο, ένα θέατρο και ένα καφενείο με αποκλειστικά κρητικά προϊόντα».

Το βενετσιάνικο αυτό μοναστήρι το πήραν οι Τούρκοι αργότερα, γκρέμισαν την
εκκλησία, έκαναν τις δικές τους προσθήκες και το χρησιμοποίησαν σαν
διοικητήριο. Ο Κάρολος σκέφτεται να ολοκληρώσει τις εργασίες με τη βοήθεια του
Δήμου Χανίων και μετά θάνατον να αφήσει το σημαντικό αυτό έργο στον Δήμο.
«Αυτό που ονειρεύομαι είναι ένα καλλιτεχνικό κέντρο. Να έρχονται καλλιτέχνες
απ’ έξω, να παρουσιάζονται νέοι Έλληνες, να δημιουργηθεί καλλιτεχνική κίνηση
και να αποκτήσουν οι Χανιώτες ένα στέκι, αντάξιό τους, στο κέντρο της πόλης».