Τα χίλια και ένα πρόσωπα της Αλγερίας

Η Αλγερία έχει την ατυχία, αλλά και την τύχη μέσα στην ιστορία της να γνωρίσει
μια φυλετική πανσπερμία, η οποία διαμόρφωσε τα σημερινά χίλια και ένα πρόσωπα
της δέκατης μεγαλύτερης σε έκταση χώρας του κόσμου. Ένας πληθυσμός που
διαφέρει όχι μόνο γλωσσικά αλλά και πολιτιστικά, και ακόμη και φυλετικά, που
όμως κατάφερε μέχρι σήμερα να αναπτυχθεί εντελώς διαφορετικά από άλλες
ισλαμικές κοινωνίες. Το «παράθυρο προς τον έξω κόσμο» δεν έκλεισε ποτέ ήδη από
την εποχή των πειρατών μέχρι σήμερα. Έτσι στο Αλγέρι κυρίως, θα δει κανείς μια
σπάνια συνύπαρξη που απειλείται από τις σφαγές των ισλαμιστών. Η Αλγερία
ενδιαφέρει πολύ και την Ελλάδα. Όχι μόνο διότι πάντα ψηφίζει εναντίον των
Τούρκων για το Κυπριακό, όπως λέει ο ευρωβουλευτής (ΠΑΣΟΚ) Γιάννης Ρουμπάτης,
αλλά και για λόγους οικονομικούς: Οι καταπληκτικές της οάσεις είναι σήμερα
αντικείμενο διαπραγματεύσεων με Πορτογάλλους ξενοδόχους, ενώ η χώρα (κυρίως
στην τσιμεντοβιομηχανία) πολλές φορές έχει στραφεί στην Ελλάδα ζητώντας συνεργασία

.

Ο 66χρονος Αμπντάλα είναι από τους πρώτους «πατριότς», δηλαδή τους πολιτοφύλακες, στην Αλγερία

ΤΟΝ ΛΕΝΕ Αμπντάλα. Στέκει στη μια άκρη του δρόμου που ενώνει το χωριό του, το
Σίντι Χαμέντ, με το Αλγέρι. Ήταν από τους τυχερούς, αφού το βράδυ της 12ης
Ιανουαρίου που οι ισλαμιστές πέρασαν αφήνοντας δεκάδες νεκρούς αυτός ο
66χρονος Αλγερινός βρισκόταν στην κόρη του σ’ ένα γειτονικό χωριό.

Μετά τη σφαγή η κυβέρνηση δημιούργησε και στο Σίντι Χαμέντ ένα λόχο
πολιτοφυλακής, τους «πατριότς». Με απλά λόγια, όπλισε καμιά 15αριά χωρικούς
και τους οργάνωσε σε βάρδιες.

Αλλά ενώ οι κληρωτοί και οι ειδικές δυνάμεις είναι πολύ καλά εξοπλισμένοι με
τα εξελιγμένα ρωσικά Καλάσνικοφ και αλεξίσφαιρα γιλέκα, οι «πατριότς» σφίγγουν
στα χέρια τους με προσοχή ημιαυτόματα του 1950!

Η απορία μεγαλώνει, όταν κάποιος από τους επιζώντες της σφαγής μουρμουρίζει
κάτι για το στρατό. Ένας άλλος απαντάει μέσα από τα δόντια του ότι «ο στρατός
δεν μας προστάτεψε ούτε τότε. Γιατί το έχουν λοιπόν το στρατόπεδο;».

Πολύ κοντά στο χωριό υπάρχει ένα μεγάλο στρατόπεδο του αλγερινού στρατού. Αν
και οι άντρες του ειδοποιήθηκαν το βράδυ της σφαγής, ωστόσο δεν κινήθηκαν ούτε
για να προστατέψουν το χωριό ούτε και για να καταδιώξουν τους ισλαμιστές!

Γιατί λοιπόν η κυβέρνηση δεν έστειλε το στρατό και γιατί οι πολιτοφύλακες δεν
είναι στοιχειωδώς εξοπλισμένοι; Οι απαντήσεις που δίνονται στο Αλγέρι είναι
εξωφρενικά κυνικές για όποιον δεν ξέρει την αλγερινή παράδοση και
πραγματικότητα. Αυτή τη στιγμή η κυβέρνηση αντιπαρατάσσει στους ισλαμιστές
περίπου 25.000 άνδρες των ειδικών δυνάμεων. Είναι ένα άρτια εξοπλισμένο και
εκπαιδευμένο σώμα επαγγελματιών. Αντίθετα, ο υπόλοιπος αλγερινός στρατός
(μερικές εκατοντάδες χιλιάδες!) αποτελείται από κληρωτούς τους οποίους η
κυβέρνηση δεν θέλει να εμπλέξει για δύο λόγους: Πρώτον, διότι μπορεί να
παρουσιαστούν κρούσματα απειθαρχίας μεταξύ των στρατιωτών (όλοι μουσουλμάνοι)
και, δεύτερον, διότι δεν είναι καλά εκπαιδευμένοι.

Αυτό σημαίνει ότι μπορεί είτε να αυτομολήσουν με τον οπλισμό τους είτε να τον
χάσουν σε μια μάχη εξοπλίζοντας έτσι τους φανατικούς!

Με τον ίδιο κυνισμό (ή ρεαλισμό) η κυβέρνηση εξόπλισε με φειδώ τους πατριότς.
Και πολλοί στα χωριά δέχθηκαν να πάρουν μέρος. Άλλωστε έχουν ανάγκη τα δηνάρια
του μισθού τους.

(Στη διάρκεια του εθνικοαπελευθερωτικού πολέμου 1956-’62, οι αντάρτες του FLN
δεν άφηναν νεκρούς στις μάχες από τον φόβο των αντιποίνων. Είτε αυτοκτονούσαν
είτε τους σκότωναν οι ίδιοι. Παίζει, λοιπόν, και η παράδοση τον ρόλο της).

Όμως εδώ υπάρχει ένα αδιέξοδο: Και οι άνδρες των ειδικών δυνάμεων σπάνια
αντιμετωπίζουν τους ισλαμιστές, αφού οι περισσότεροι χρησιμοποιούνται για να
φρουρούν στόχους μέσα στα αστικά κέντρα και στις μεγάλες βιομηχανικές μονάδες!
Ίσως γι’ αυτό πολλοί υποστηρίζουν ότι θα χρειαστεί αρκετός χρόνος για να
αντιμετωπιστούν οι φανατικοί στην Αλγερία.

ΤΟΝ ΛΕΝΕ Χουσίν και το μαγαζί του βρίσκεται στο υπόγειο παζάρι ρούχων του
Αλγερίου. Το παζάρι είναι ένας μικρός λαβύρινθος από δεκάδες μαγαζάκια με
εντυπωσιακή για τον χώρο ποσότητα εμπορεύματος. Τσαντόρ δίπλα σε τελευταίας
μόδας κόκκινα ή μαύρα εσώρουχα, αμερικάνικη μόδα, παπούτσια και τσαγκαράδικα
και πολλά μαγαζιά με τη «γη της Αλγερίας»: τα πολύχρωμα αραβικά και τα λιτά,
στο χρώμα της Σαχάρας βερβερίνικα υφάσματα.

Η Αλγερία είχε το μεγαλύτερο ποσοστό εμπόρων από κάθε άλλη αραβική χώρα. Τα
προϊόντα της χειροτεχνίας της εξάγονται τα τελευταία χρόνια κυρίως στις
αμερικανικές αγορές, όπως περήφανα λέει και ο Χουσίν.

Ένα κατάστημα στο κέντρο του Αλγερίου (όχι υπόγειο) στοιχίζει σήμερα ­ με την
κρίση ­ περίπου 150.000.000 δραχμές. Και αυτή η τιμή θεωρείται ευκαιρία αφού
οι τουρίστες εξαφανίστηκαν από τ’ Αλγέρι. Πολλοί έμποροι όπως και ο Χουσίν
έχασαν έναν ακόμη σημαντικό πόρο… Ωστόσο, δεν θέλει να μιλήσει ανοιχτά για
το ζήτημα. Βλέπετε, είναι ένας έμπορος.

(Η κουβέρτα που κρατά στη φωτό είναι χειροποίητη, ολόμαλλη, και στοιχίζει
περίπου 6.000 δραχμές).

Ο 84χρονος Μπαράμ Αμαρί ζει στην Κάσπα, πολέμησε τους Γάλλους και σήμερα δεν διστάζει να τα βάλει και με την κυβέρνηση

Ο 84ΧΡΟΝΟΣ Μπαράμ Αμασί είναι ένας ήρωας της αλγερινής επανάστασης κατά των
Γάλλων. Είναι γέννημα θρέμμα της Κάσπα, της πιο τραγουδισμένης και
ανεξερεύνητης συνοικίας του Αλγερίου. Εκεί μεγάλωσε, εκεί έκανε παιδιά, εκεί
πολέμησε τους Γάλλους, εκεί ζει σήμερα, σ’ ένα τριώροφο (όπως όλα) μικρό
οίκημα με την εσωτερική αυλή και τις δεκάδες ταράτσες να απλώνονται ολόγυρά
του. Αυτές οι ταράτσες είναι και το μυστικό της Κάσπα. «Ούτε με δορυφόρο, λένε
οι ντόπιοι, δεν μπορείς να ανακαλύψεις κάποιον που κρύβεται στην Κάσπα».

Οι Τούρκοι διείδαν στους λόφους στ’ ανατολικά του λιμανιού έναν ιδεώδη τόπο
για να φτιάξουν μια συνοικία – απόρθητο φρούριο: στενά δρομάκια, άλλα με
σκαλιά κι άλλα λιθόστρωτα, ανήλιαγα, χάνονται σε λαβυρινθώδεις διαδρομές
υπόγειες και πολλές φορές υπέργειες (μπαίνοντας μέσα σε εσωτερικές αυλές κι
από κει από ταράτσα σε ταράτσα!).

Το σπίτι της οικογένειας Μπαράμ χτίστηκε το 1728 από τους Τούρκους. Παραμένει
ίδιο από τότε ακόμα και στα χρώματα. Υγρό και σκοτεινό, αλλά πεντακάθαρο όπως
όλα τα αραβικά σπίτια, βλέπει το δάσος από τις ταράτσες που στεγάζουν περίπου
μισό εκατομμύριο ανθρώπους σε μια έκταση που είναι αδύνατο να εκτιμηθεί!

Ο Μπαράμ θυμάται με περηφάνια τα χρόνια της επανάστασης στην Κάσπα και την
απόγνωση των Γάλλων να ξετρυπώσουν τους αντάρτες. «Θυμάμαι, είχε αναγκαστεί να
έρθει ο ίδιος ο ζενεράλ Πιζάρ, για να ηγηθεί της προσπάθειας να μπουν οι
Γάλλοι στην Κάσπα. Απέτυχε… Μας έψαχναν και χάνονταν οι ίδιοι», λέει με
γέλια ο γέρος μουσουλμάνος. Όταν τον ρωτάω για το σήμερα, δεν διστάζει να
δείξει την δυσαρέσκειά του ­ τι να φοβηθεί ένας ήρωας στα 84 του ­ για το
καθεστώς μπροστά στους αστυνομικούς που βρίσκονται μαζί μας: «Σήμερα η Κάσπα
βρωμάει. Παντού αστυνομικοί. Δεν είναι η Κάσπα το πρόβλημα. Οι νέοι δεν έχουν
δουλειές, δεν είναι σωστό αυτό. Κάτι πρέπει να γίνει…».

Σήμερα η Κάσπα θεωρείται το επίκεντρο των συμμοριών που διακινούν λαθραία ή
κάνουν μαύρη αγορά ή ελέγχουν την πορνεία.

Ο πλέον διάσημος των Αλγερινών παρανόμων ονόματι Φλισά κρύβεται εκεί αλλά η
κυβέρνηση δεν πολυαναησυχεί. Μόνο αν υπάρξει ισλαμιστικός πυρήνας θα τρομάξει…

Ο ΣΑΛΑ ανήκει σ’ αυτή τη «διεθνή» των 14ρηδων. Ντύνονται παντού με τον ίδιο
τρόπο, ακούνε την ίδια μουσική και μερικές φορές κάνουν και το ίδιο κούρεμα.
Ρωτάει για τις Σπάις Γκερλς και χαμογελάει περιπαιχτικά όταν η κουβέντα πάει
στο κούρεμά του ­ που θα δει κανείς και στην Αθήνα και στο Παρίσι. Πουλάει
παπαγαλάκια ­ έξω από το κατάστημα του πατέρα του ­ έναντι 1.000 δραχμών, αφού
τα εκπαιδεύσει πρώτα ο ίδιος. Κι όσο για τους ισλαμιστές, ο Σάλα δεν έχει
πολυκαταλάβει τι γίνεται και ξαναρωτάει για τα Σπάις Γκερλς…

Ο ΓΙΑΧΙΑ φοράει το λευκό πουκάμισο των μουσουλμάνων που συμβολίζει την
αγνότητα. Ζει κι αυτός στο Αλγέρι ­ αλλά στην πιο δύσκολη και περίεργη
συνοικία: την Κάσπα.

Στα 12 του δεν ξέρει πολλά και δεν ρωτάει πολλά. Μεγάλωσε σε οικογένεια με
ιστορία στον εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα, που όμως δεν ένιωσε δικαίωση τα
χρόνια που ακολούθησαν. Έτσι βούτηξε βαθιά στις ισλαμικές ρίζες.

Ο Γιαχία δεν ξέρει τις Σπάις Γκερλς…

Ο ΧΟΥΣΙΝ (φωτογραφία) είναι Βερβερίνος, όπως και περίπου τρία εκατομμύρια
Αλγερινών. Ανήκει στα νομαδικά φύλα που εξισλάμισαν οι Άραβες, αλλά που ακόμη
κρατούν την δική τους γλώσσα και το δικό τους αλφάβητο (φοινικικό) Οι
Βερβερίνοι δεν τα πάνε πολύ καλά με τους Άραβες ­ τους αλλοτινούς εισβολείς ­
και αυτό μάλλον δικαιολογείται, αφού οι Βερβερίνοι δεν στρατολογούνται στην
αστυνομία και δεν επιτρέπεται να κάνουν καριέρα στο στρατό. Ωστόσο μονοπωλούν
τα τουριστικά επαγγέλματα και πολλοί έχουν σπουδάσει στο εξωτερικό (βλ.
Γαλλία) όπως και ο Χουσίν. Στη Σχολή Μεταφραστών του Στρασβούργου όπου
συνέχισε τις σπουδές του, έμαθε αγγλικά και ιαπωνικά, ενώ τα γαλλικά του είναι
σαν μητρική γλώσσα. Κι όμως, ο Χουσίν με το ευρωπαϊκό ντύσιμο και τα έξι
χρόνια στη Γαλλία ως καλός μουσουλμάνος τηρεί πιστά το ισλαμικό οικογενειακό
δίκαιο. Ωστόσο, παντρεύτηκε την πρώτη του εξαδέλφη και βέβαια στα 29 του
υπεραμύνεται της παρθενιάς στη γυναίκα: «Είναι ντροπή για τον άνδρα και την
οικογένειά του». Κάθε άλλο παρά επιδοκιμάζει τις σφαγές και συνεργάζεται με
την κυβέρνηση, αφού εργάζεται ως μεταφραστής ξένων αποστολών. Ο μετριοπαθής
Χουσίν, όπως και εκατομμύρια άλλοι Αλγερινοί, έχει καχυποψία απέναντι στη
Δύση, αλλά και φόβο απέναντι στα ισλαμιστικά καθεστώτα…