Αντί θεραπείας …φαρμάκωμα

Περισσότεροι από 16.000 Έλληνες δηλητηριάζονται κάθε χρόνο από φάρμακα που
είναι ευρύτατα διαδεδομένα και υπάρχουν σε όλα σχεδόν τα νοικοκυριά. Πολλοί
κάνουν λάθος στις δόσεις ή στο φάρμακο που πρέπει να πάρουν, ενώ άλλοι
παίρνουν πολλά φάρμακα ταυτοχρόνως. Ωστόσο, πολλές περιπτώσεις φαρμακευτικής
δηλητηρίασης καταγράφονται μεταξύ μικρών παιδιών, πράγμα που σημαίνει ότι οι
ενήλικοι δεν μεριμνούν αρκετά για την ασφάλειά τους.

ΟΙ ΣΥΝΗΘΕΣΤΕΡΟΙ υπαίτιοι φαρμακευτικής δηλητηρίασης είναι τα ηρεμιστικά
φάρμακα, τα οποία αρκετοί «παίρνουν με τις χούφτες». Τα αντιβιοτικά είναι στη
δεύτερη θέση του καταλόγου με τις αιτίες, «ίσως επειδή υπάρχει περίπτωση να
προκαλέσουν αλλεργική αντίδραση», κατά τον κ. Νίκο Χούλη, καθηγητή
Φαρμακευτικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. «Γι’ αυτό, πρέπει να γίνεται τεστ
ευαισθησίας σε όσους πρόκειται να πάρουν για πρώτη φορά ένα αντιβιοτικό σε
ενέσιμη μορφή ­ κυρίως ενδοφλεβίως», λέει. Η παρακεταμόλη και η ασπιρίνη, τα
παυσίπονα δηλαδή, είναι οι επόμενοι συνήθεις ένοχοι, επειδή «αυτά τα παίρνουμε
σε μεγάλες δόσεις έως ότου περάσει ο πόνος, ενώ συνήθως τα έχουμε σε ποσότητες
στα σπίτια μας», προσθέτει.

ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΑΙΤΙΕΣ

Μεγάλο πρόβλημα, πάντως, είναι και η ταυτόχρονη λήψη διαφόρων φαρμάκων, τα
οποία «δεν ανταγωνίζονται το ένα το άλλο, αλλά συνεργούν», τονίζει ο κ.
Διονύσιος Βαρώνος, ομότιμος καθηγητής Φαρμακολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.
«Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο κίνδυνος δηλητηρίασης είναι αυξημένος».

Σύμφωνα με στοιχεία από το Κέντρο Δηλητηριάσεων, κάθε χρόνο καταγράφονται στη
χώρα μας 34.000 έως 35.000 περιπτώσεις δηλητηριάσεων πάσης αιτιολογίας. Το 45%
και πλέον των περιπτώσεων οφείλονται σε φάρμακα. Έτσι, το 1996,
δηλητηριάσθηκαν από ηρεμιστικά-αγχολυτικά φάρμακα 2.062 άνθρωποι και από
αντιβιοτικά 1.545. Από παρακεταμόλη δηλητηριάσθηκαν 1.432 άτομα και από
ασπιρίνη 1.048. Καταγράφηκαν επίσης 280 περιπτώσεις δηλητηριάσεως από
συνδυασμούς φαρμάκων. Κάτι λιγότερο από 10.000 άνθρωποι, τέλος,
δηλητηριάσθηκαν από βρογχοδιασταλτικά, ψυχοφάρμακα, διάφορα άλλα παυσίπονα,
αντιβηχικά, αντιφλεγμονώδη, αποσυμφορητικά, αντισηπτικά κ.ά. Το ευτύχημα,
όμως, είναι ότι υπήρξαν ελάχιστοι ­ μετρημένοι στα δάκτυλα ­ θάνατοι.

ΕΥΘΥΝΗ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ

«Πολλά από τα κρούσματα φαρμακευτικής δηλητηρίασης καταγράφονται μεταξύ
παιδιών ηλικίας κάτω των 4 ετών», επισημαίνει ο διευθυντής του Κέντρου
Δηλητηριάσεων κ. Παύλος Βλάχος. «Ωστόσο, για κάθε δηλητηρίαση σε τόσο μικρές
ηλικίες ευθύνεται κάποιος ενήλικος, γεγονός που σημαίνει ότι οι μεγάλοι πρέπει
να είναι ιδιαιτέρως προσεκτικοί», προειδοποιεί.

Στις ηλικίες 2 έως 5 ετών, εξάλλου, «τα αγόρια πέφτουν συχνότερα θύματα
φαρμακευτικής δηλητηρίασης, επειδή είναι πιο ζωηρά από τα κορίτσια», προσθέτει
ο κ. Βλάχος. «Σε όλες τις ομάδες ηλικιών, όμως, οι γυναίκες που
δηλητηριάζονται είναι περισσότερες από τους άνδρες». (Να υπενθυμίσουμε ότι το
τηλέφωνο του Κέντρου Δηλητηριάσεων είναι 77.93.777).

Τα μικρά παιδιά, πάντως, δεν είναι τα μόνα που ανήκουν στην ομάδα υψηλού
κινδύνου για φαρμακευτική δηλητηρίαση. «Εξίσου κινδυνεύουν και οι ηλικιωμένοι,
οι οποίοι υπάρχει περίπτωση να λάβουν μεγάλες δόσεις των φαρμάκων τους ή να τα
πάρουν με λάθος τρόπο», λέει ο κ. Χούλης.

1 Να ακολουθείτε πιστά τις οδηγίες του γιατρού.

2 Να φυλάτε τα φάρμακα σε ειδικό, κλειδωμένο και απρόσιτο στα παιδιά, φαρμακείο.

3 Να ελέγχετε κατά διαστήματα τα φάρμακα και να πετάτε όσα έχουν λήξει ή έχουν αλλοιωθεί.

4 Ποτέ να μη βάζετε στα άδεια μπουκάλια των φαρμάκων φαρμακευτικές ουσίες
διαφορετικές από αυτές που αναγράφουν οι ετικέτες.

5 Πριν πάρετε εσείς ή δώσετε σε κάποιο μέλος της οικογένειας ένα φάρμακο,
διαβάστε προσεκτικά την συνταγή του γιατρού.

6 Μην παίρνετε ποτέ φάρμακα στο ημίφως. Ο καλός φωτισμός προλαμβάνει σφάλματα
στην δοσολογία που μπορεί να γίνουν στο λίγο φως.

7 Μη δίνετε ποτέ στα παιδιά σας φάρμακα χωρίς την εντολή γιατρού.

8 Μη λέτε ποτέ στα παιδιά ότι το φάρμακο που τους δίνετε είναι γλύκισμα ή μέλι.

9 Μην παίρνετε ποτέ φάρμακα μπροστά στα παιδιά, διότι τα παιδιά μιμούνται τις
πράξεις των μεγάλων.

ΤΗΝ ΑΝΤΙΘΕΣΗ τους στην καθιέρωση της λίστας συνταγογραφούμενων φαρμάκων για
όλα τα ασφαλιστικά ταμεία εξέφρασαν, χθες, σε κοινή συνέντευξη Τύπου, τρεις
ιατρικοί σύλλογοι και ένας σύλλογος συνταξιούχων.

Χαρακτηρίζοντας το μέτρο «άδικο, επιστημονικά ανυπόστατο και
αναποτελεσματικό», οι πρόεδροι του Πανελλήνιου Φαρμακευτικού Συλλόγου κ. Δημ.
Βαγιωνάς, του Πανελλήνιου Ιατρικού Συλλόγου κ. Εμμ. Καλοκαιρινός, της
Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Οδοντιάτρων κ. Χρ. Καραπάνος και των συνταξιούχων ΤΕΒΕ
κ. Χρ. Τριάντης, δήλωσαν ότι σκοπεύουν να καταφύγουν στη Δικαιοσύνη αν η λίστα εφαρμοστεί.

Βασικό ­ αν και περιέργως κοινό ­ επιχείρημα είναι ότι οι παρενέργειες του
μέτρου «θα είναι οδυνηρές τόσο για τους εμπλεκομένους στο νευραλγικό τομέα του
φαρμάκου όσο και για τη μεγάλη μάζα των μισθοσυντήρητων Ελλήνων πολιτών». Και
υποστήριξαν, αν και χωρίς να τεκμηριώσουν αυτή την άποψη, ότι, σύμφωνα με
πληροφορίες τους, η κυβέρνηση προτίθεται, παράλληλα με την εφαρμογή της
λίστας, να αυξήσει τη συμμετοχή των ασφαλισμένων.

Η καθιέρωση της λίστας, τόνισαν, οδηγεί σε περαιτέρω υποβάθμιση της
φαρμακευτικής περίθαλψης και κατά συνέπεια και της δημόσιας υγείας, ενώ
δημιουργεί ασθενείς δύο ταχυτήτων: από τη μια οι προνομιούχοι ασφαλισμένοι που
έχουν τη δυνατότητα να προμηθεύονται ιδίοις εξόδοις τα απαραίτητα φάρμακα και
από την άλλη μεριά η συντριπτική πλειοψηφία των ασφαλισμένων και συνταξιούχων
που θα υποστεί τους περιορισμούς.

ΤΟΥΣ δρόμους από τους οποίους εισάγονται στη χώρα, μεταφέρονται και
διατίθενται στους ασθενείς δύο συγκεκριμένα φάρμακα, για τα οποία εξετάζεται
ακόμη και η καταλληλότητά τους, ερευνά το Σώμα Δίωξης Οικονομικού Εγκλήματος
(ΣΔΟΕ), στο πλαίσιο προκαταρκτικής εξέτασης που έχει διατάξει ο προϊστάμενος
της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθήνας κ. Γ. Κολιοκώστας.

Πρόκειται για τα φαρμακευτικά παρασκευάσματα Octagam και Alphaglobin τα οποία
εκτός των άλλων φέρονται να εισάγονται παράνομα στη χώρα.

Αυτό προκύπτει από ανακοίνωση που εξέδωσε χθες το ΣΔΟΕ στην οποία σημειώνεται
ότι η «έρευνα για τα δύο αυτά φάρμακα συνεχίζεται προκειμένου να εξιχνιασθεί
όλο το φάσμα της παρασκευής – εισαγωγής – μεταφοράς – συνταγογραφίας και
διάθεσής τους». Μάλιστα όμως αναφέρεται ερευνάται η συμμετοχή και 3 ιατρών της Αθήνας.

Στην ανακοίνωσή του το ΣΔΟΕ υπενθυμίζει έρευνα που έκανε τον Δεκέμβριο του
1997 από την οποία προέκυψε ότι σε 2 φαρμακεία βρέθηκαν και κατασχέθηκαν
τέτοια φάρμακα.

Πρόκειται για το φαρμακείο του Ν.Ι. Ρασσιά στην οδό Σαρανταπόρου στο Περιστέρι
όπου βρέθηκαν 23 κουτιά Octagam και τα 10 από αυτά παραδόθηκαν στον ΕΟΦ για
εργαστηριακή εξέταση. Από την έρευνα διαπιστώθηκε ότι από το φαρμακείο είχαν
διατεθεί σε διάφορους ασθενείς 373 κουτιά Octagam και 216 Alphaglobin. Επίσης
στο φαρμακείο του Γ. Δημητρακόπουλου και ΣΙΑ στην Αιόλου 102 βρέθηκαν και
κατασχέθηκαν 76 κουτιά Octagam και 5 κουτιά Alphaglobin τα οποία είχαν ήδη
λήξει από το 1996. Διαπιστώθηκε ότι στο παρελθόν είχαν διατεθεί από το
φαρμακείο 1.207 κουτιά Octagam και 1.703 κουτιά Alphaglobin. Από την έρευνα
προέκυψε ότι τα φάρμακα αυτά έφθαναν στην Ελλάδα από το Βέλγιο με εταιρεία
ταχυμεταφορέων και τιμολογούνταν από την αγγλική εταιρεία Crestex Limited ενώ
είναι παραγωγής Γερμανίας. Παράλληλα ερευνώνται οι εταιρείες Pocynova,
Octafarm, Meriden Enteprises οι οποίες όλες είναι αλλοδαπές.

Όπως σημειώνεται στην ανακοίνωση όταν τελειώσει η έρευνα, ο φάκελος θα
υποβληθεί στον αρμόδιο εισαγγελέα.