ΠΡΟΣΩΠΑ Ιστορίες των «Μαύρων Βρετανών»

Τα βιβλία του αναφέρονταν στους «Μαύρους Βρετανούς», τους μετανάστες ­ όπως ο
ίδιος· τώρα ο Χανίφ Κουρέισι βγαίνει από τον κόσμο αυτό.

Χανίφ Κουρέισι. «Από τα 5 μου δεν πέρασε μια μέρα που να μην αντιμετωπίσω κάποιας μορφής ρατσισμό»

«ΗΘΕΛΑ πάντα να γράφω για τη μετανάστευση, είναι οι άνθρωποι που με
περιβάλλουν και το υλικό είναι δυνατό, τα συναισθήματα έντονα, η μετανάστευση
είναι μία περίεργη εμπειρία», λέει στη «Λιμπερασιόν». Ωστόσο ο συγγραφέας του
«Βούδα των προαστίων», του «Ωραίο μου πλυντήριο», του «Ο Σάμμυ και η Ρόζυ
κάνουν έρωτα» γεννήθηκε στη Βρετανία από αγγλίδα μητέρα και πακιστανό πατέρα
κι έζησε σ’ ένα καλό μεσοαστικό προάστιο του Νότιου Λονδίνου, στο ίδιο όπου
γεννήθηκαν ο Ντέιβιντ Μπάουϊ και ο Μπίλλυ Άιντολ. Δεν γνώρισε τη φτώχεια, στο
σπίτι του μιλούσαν αγγλικά, ωστόσο δεν ξέφυγε από τον ρατσισμό. «Ήμουν ο
μοναδικός “μαύρος” στο σχολείο και, όταν είσαι πιτσιρικάς, είναι σκληρό· στον
δρόμο με έβριζαν, με έφτυναν. Από τα πέντε μου και σ’ όλη τη δεκαετία του ’70,
δεν πέρασε μέρα που να μην αντιμετωπίσω τη μία ή την άλλη μορφή του ρατσισμού·
τη μια κάποιος αρνιόταν να φάει στο ίδιο τραπέζι με μένα· την άλλη οι γονείς
της κοπέλας μου της έλεγαν ότι θα της βγει το όνομα γιατί βγαίνει μ’ ένα
νέγρο». «Έχει ενδιαφέρον ο ρατσισμός», συνεχίζει, «η διάκριση είναι ένα
φιλοσοφικό ζήτημα, προβάλλουμε τα πάντα στον ξένο, την αλλοτριότητα, τη
σεξουαλικότητα, όλα, είναι το θεμελιώδες ζήτημα του τέλους του αιώνα». Ωστόσο
η Βρετανία έχει αλλάξει, «είναι πλέον μια πολλαπλή κοινωνία», λέει ο Κουρέισι.
«Όταν πηγαίνω τα παιδιά μου στο σχολείο βλέπεις εκεί απ’ όλα τα χρώματα, όλες
τις εθνικότητες, υπάρχουν ακόμη και μερικά λευκά παιδιά, όλα είναι ανακατεμένα».

Οι ιστορίες του 44χρονου Κουρέισι μιλούν για τους «Μαύρους Βρετανούς», θύματα
του ρατσισμού που όμως παράλληλα πλουτίζουν ή αποτυγχάνουν, κοιμούνται ή
παντρεύονται με Αγγλίδες, κυριαρχούν στα λογοτεχνικά «χιτ-παρέιντ». Ο
συγγραφέας αρνείται να δώσει μαθήματα και τα έργα του καταφέρνουν πάντα να
είναι αστεία και αναρχικά, ακόμη κι όταν αναφέρονται στα σοβαρότερα θέματα,
όπως ο φονταμενταλισμός ­ στην τελευταία ταινία του, ένας έφηβος επιστρέφει
στο Ισλάμ και καταγγέλλει τον πατέρα του, ένα μετανάστη που πίνει ουίσκι και
είναι εραστής μιας αγγλίδας πόρνης. Στο επόμενο βιβλίο του γίνεται όμως πιο
προσωπικός: ο τίτλος του είναι «Intimacy» («Οικειότητα»), θα κυκλοφορήσει τον
Απρίλιο στο Παρίσι και το Λονδίνο και αναφέρεται στην τελευταία νύκτα ενός
γάμου. Είναι ένα βιβλίο «για τους λόγους του έρωτα, για τους λόγους του
χωρισμού, για τον τρόπο με τον οποίο τα ζευγάρια χρησιμοποιούν τα παιδιά
τους», λέει ο συγγραφέας για το πρώτο βιβλίο του που ξεφεύγει από τον κόσμο
των μεταναστών και του ρατσισμού, που είναι όμως και το πιο θλιμμένο του.