ΣΕ ΠΡΩΤΟ ΕΝΙΚΟ Στη μεγαλούπολη … Πατήσια

ΣΤΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ του Αντνάν οι εικόνες είναι πάντα γεμάτες ήχους. Στο βίντεο
έρωτες γεννιούνται και πεθαίνουν μέσα σε πλουμιστά ντεκόρ αραβικών ταινιών, το
κασετόφωνο τραγουδά αμανέδες και αγαπησιάρικους στίχους και οι πολιτικές
συζητήσεις καταλήγουν σχεδόν με μαθηματική ακρίβεια σε καβγάδες και γέλια που
ακούγονται έξω στον δρόμο.

Ακριβώς δίπλα, βρίσκεται το ψιλικατζίδικο. Ο Ταντέους, ο Ρίσεκ, η Μόνικα και ο
Γιούρι μαζεύονται τα βράδια εκεί, να πιουν καμιά μπίρα, να συζητήσουν τα νέα
από τη Βαρσοβία, να μιλήσουν τη γλώσσα τους, να ακούσουν τις μπαλάντες του
Γιάτσεκ Καρσμάρσκι. Το βράδυ της Παραμονής των Χριστουγέννων στολίστηκαν από
νωρίς, πήραν τα παιδιά τους από το χέρι, πήγαν στη λειτουργία και επέστρεψαν
στο γιορτινό τραπέζι όπου τους περίμεναν τα παραδοσιακά «μπίγκος». Το επόμενο
βράδυ, μια παρέα Αλβανών περπατούσαν αγκαλιασμένοι στους μισοφωτισμένους
δρόμους και εμφανώς, σε κατάσταση ευθυμίας, τραγουδούσαν δικά τους τραγούδια
ανταλλάσσοντας πειράγματα και αστεία. Η Μαρία από το Αργυρόκαστρο που μένει
στο ισόγειο, άνοιξε το παράθυρό της δειλά και κάτι τους ευχήθηκε. Της
απάντησαν εν χορώ και χάθηκαν στη γωνιά, εν αντιθέσει με το τραγούδι τους που
ακουγόταν για πολλή ώρα ακόμα. Στα υποβαθμισμένα, κατά τ’ άλλα, Πατήσια έχουμε
­ πιστέψτε με ­ έναν αέρα μεγαλούπολης. Λίγα παραδείγματα μπορώ να σκεφτώ όπου
σε μια τόσο μικρή περιοχή συνυπάρχουν τόσες κουλτούρες, τόσες γλώσσες και τόσα
έθιμα. Σε λίγες ώρες τελειώνει ο χρόνος που χαρακτηρίστηκε ως «Έτος εναντίον
του Ρατσισμού». Δεν ξέρω αν μας έκανε λιγότερο ρατσιστές ούτε γνωρίζω εάν
κάναμε ένα βήμα κατανόησης προς τους άλλους. Αυτό που υποψιάζομαι είναι ότι
στα υποβαθμισμένα, κατά τ’ άλλα, Πατήσια, το τιμήσαμε με τον δικό μας τρόπο…