ΑΥΤΟΙ

… σχεδόν έχουν περάσει από τη νύχτα που οι Σουηδοί έχασαν την αθωότητά τους.
Το πρωί της 1ης Μαρτίου 1986 πληροφορήθηκαν το απίστευτο: ο δημοφιλής
πρωθυπουργός τους, ο Όλαφ Πάλμε, είχε δολοφονηθεί. Το σοκ ήταν τρομερό. Οι
Σουηδοί ξαφνικά κατάλαβαν ότι η χώρα τους δεν ήταν άτρωτη σε τραγωδίες. Ο
ένοχος έπρεπε να βρεθεί το ταχύτερο και να τιμωρηθεί. Δεν ήταν όμως εύκολο. Το
1989 παραπέμφθηκε σε δίκη για τη δολοφονία ένας άνθρωπος που ήταν τότε 43
ετών, ο Κρίστερ Πέτερσον, που τελικά αθωώθηκε. Οκτώ χρόνια αργότερα, και προς
γενική κατάπληξη, ο γενικός εισαγγελέας της χώρας ζητάει να ανοίξει ξανά ο
φάκελος του Πέτερσον για να ερευνηθούν τα καινούργια στοιχεία που φέρεται να
έχει στη διάθεσή του.

… που διατυπώθηκαν τα τελευταία χρόνια για τη δολοφονία του σοσιαλδημοκράτη
πρωθυπουργού ήταν πολλά. Ο επικεφαλής των ανακρίσεων Χανς Χόλμερ ήταν σχεδόν
πεισμένος ότι πίσω από τη δολοφονία βρισκόταν το Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν
(ΡΚΚ), που με τον τρόπο αυτό θέλησε να διαμαρτυρηθεί για τις πωλήσεις όπλων
από τη σουηδική πολεμική βιομηχανία προς τους εχθρούς του. «Βλέπω ένα φωτάκι
στο βάθος του τούνελ», είχε πει ο Χόλμερ. Το φωτάκι όμως δεν μεγάλωσε ποτέ και
οι ξένοι δημοσιογράφοι που μετακινήθηκαν μαζικά στη Στοκχόλμη για να καλύψουν
το θέμα αναγκάστηκαν να την εγκαταλείψουν άπρακτοι.

… είναι ­ υπενθυμίζει η «Ελ Παΐς» ­ ότι κανείς πολιτικός άνδρας της Σουηδίας
δεν είχε δει ποτέ να ξεκινάει εναντίον του μια εκστρατεία μίσους, όπως συνέβη
με τον Πάλμε λίγους μήνες πριν από τον θάνατό του. Πολλοί κατηγορούσαν τον
Πάλμε ότι είχε προδώσει την τάξη του υπερασπιζόμενος τους φτωχούς και τους
αδύνατους, ενώ άλλοι υπενθύμιζαν ότι είχε τολμήσει να τα βάλει με τις Ηνωμένες
Πολιτείες διαδηλώνοντας μαζί με τον πρεσβευτή του Βιετνάμ την εποχή του
πολέμου. Ορισμένοι κύκλοι των ενόπλων δυνάμεων και της αστυνομίας δεν έκρυβαν
τη δυσαρέσκειά τους για την πολιτική των ανοιγμάτων του Πάλμε προς τη
Σοβιετική Ένωση και πολλοί είχαν φτάσει στο σημείο να τον κατηγορήσουν ότι
ήταν έτοιμος να παραδώσει τη χώρα στους κομμουνιστές.

… έδιναν κι έπαιρναν και σιγά-σιγά η αρχική ιδέα της διεθνούς συνωμοσίας
έδωσε τη θέση της στη θεωρία του «μοναχικού τρελού». Σε μια τέτοια συγκυρία
συνελήφθη τον Δεκέμβριο του 1988 ο Πέτερσον και επτά μήνες αργότερα
καταδικάστηκε πρωτοδίκως σε ισόβια. Αλκοολικός και τοξικομανής, καταδικασμένος
ήδη για δύο άλλα εγκλήματα, ήταν το ιδανικό θύμα, στο οποίο μπορούσαν να
φορτώσουν χωρίς πολύ κόπο ένα ακόμη έγκλημα. Η μοναδική σημαντική ένδειξη
ενοχής του, όμως, ήταν η μαρτυρία της χήρας του Πάλμε ότι αυτός ήταν ο
δολοφόνος ­ και πολλοί ψυχολόγοι κατέθεσαν στο δικαστήριο ότι η μαρτυρία αυτή
ήταν συναισθηματικά φορτισμένη και άρα αναξιόπιστη. Τον Σεπτέμβριο του 1989,
το Εφετείο αθώωσε τον Πέτερσον και του επεδίκασε αποζημίωση 300.000 κορωνών
(κάπου 12 εκατομμύρια δρχ.) Ο Πέτερσον αρνήθηκε την πρόταση να αλλάξει
ταυτότητα και έπνιξε τα προβλήματά του (όπως και τα χρήματα που εισέπραξε) στο
αλκοόλ και τον τζόγο. Τα τελευταία χρόνια μπαινοβγαίνει στη φυλακή και δεν
έχει καν σταθερή στέγη.