ΠΡΟΣΩΠΑ Η Μεγάλη Σκακιέρα

Ζμπίγκνιου Μπρεζίνσκι: Η ένωση της Ευρώπης απαραίτητη στη στρατηγική κυριαρχίας των ΗΠΑ στην Ευρασία

Το μέλλον της ανθρωπότητας διακυβεύεται στην ηπειρωτική μάζα που εκτείνεται
από τη Λισαβώνα ως το Βλαδιβοστόκ· αυτός που θα ελέγχει την Ευρασία, θα
ελέγχει τον κόσμο.

ΣΤΟ καινούριο του βιβλίο με τίτλο «Η Μεγάλη Σκακιέρα: η αμερικανική
πρωτοκαθεδρία και οι γεωστρατηγικές επιταγές της» (εκδ. Basic Books) ο
Αμερικανός πολιτειολόγος και εμπειρογνώμονας σε θέματα γεωστρατηγικής
Ζμπίγκνιου Μπρεζίνσκι εκθέτει τις προβλέψεις του για το μέλλον μετά τον Ψυχρό
Πόλεμο. Το στοίχημα, τονίζει, είναι η Ευρασία και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν
ζωτικό συμφέρον στο μέλλον αυτής της «μεγαηπείρου», άρα και σαφή στρατηγικό
στόχο: την έξυπνη διαχείριση της ισορροπίας δυνάμεων στην περιοχή ώστε να
εμποδισθεί η ανάδυση μιας ευρασιατικής δύναμης εχθρικής προς τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ο σύμβουλος εθνικής ασφαλείας του Τζίμι Κάρτερ προτείνει ένα σενάριο στο οποίο
η Ευρώπη, η Ρωσία και η Κίνα εξισορροπούνται αμοιβαία ενώ οι ΗΠΑ διατηρούν
ισχυρές σχέσεις συνεργασίας με καθεμιά απ’ αυτές τις περιφερειακές δυνάμεις. Η
Ευρώπη γίνεται ένα τεράστιο «προγεφύρωμα» προς την Ασία το οποίο επιτρέπει
στις ΗΠΑ να επεκτείνουν προς ανατολάς την πολιτική επιρροή τους και την
παρουσία τους μέσω του ΝΑΤΟ. Στο πλαίσιο αυτό, η ένωση της Ευρώπης καθίσταται
απολύτως απαραίτητη και πρέπει να ενθαρρυνθεί από την Ουάσιγκτον. Διότι μία
Ευρώπη που δεν προχωρεί είναι μία Ευρώπη που προώρισται να διαλυθεί ­
προοπτική καταστροφική για μια αμερικανική γεωστρατηγική κυριαρχίας στην Ευρασία.

Οι ΗΠΑ πρέπει πάντως να υπολογίζουν ότι η Μόσχα θα αντιδράσει στην αύξηση της
αμερικανικής επιρροής στην «αυλή» της και η Ουάσιγκτον, λέει ο Μπρεζίνσκι,
πρέπει να εμποδίσει πιθανές «επικίνδυνες σχέσεις», όπως π.χ. ένα τρίγωνο
Ρωσίας-Κίνας-Ιράν. Η Ρωσία πρέπει σταδιακά να ενταχθεί στο ευρωατλαντικό
σύστημα ενώ για την Κίνα, τη μόνη που ο Μπρεζίνσκι θεωρεί ικανή να
αμφισβητήσει την αμερικανική ηγεμονία, προτείνει την ανάπτυξη μιας
συνεταιρικής σχέσης και τάσσεται εναντίον της «νέας σινοφοβίας» που προβάλλει
στις ΗΠΑ.

Η Μεγάλη Σκακιέρα του Μπρεζίνσκι έχει βεβαίως και τα «Βαλκάνιά» της: τα νέα
κράτη του Καυκάσου και της Κεντρικής Ασίας, περιοχή πολιτικά ασταθής και
πιθανό πεδίο σύγκρουσης λόγω των πλουσιότατων πετρελαϊκών κοιτασμάτων της.

Η αμερικανική διπλωματία πρέπει να εξασφαλίσει την ελεύθερη πρόσβαση στις
τεράστιες φυσικές πηγές αυτής της περιοχής, λέει ο Μπρεζίνσκι, για τον οποίο ο
μακροπρόθεσμος στόχος των ΗΠΑ πρέπει να είναι η δημιουργία «ενός συστήματος
παγκόσμιας συνεργασίας». Ώσπου να εγκαθιδρυθεί όμως κάτι τέτοιο, διευκρινίζει,
οι ΗΠΑ οφείλουν να είναι «ο αντιβασιλεύς» ­ όπως λέμε «ο χωροφύλακας» ­ του
πλανητικού συστήματος ασφαλείας.