Ο έρωτας γεννήθηκε στη σκιά του AIDS

Ποτέ δεν έκανε ­ ούτε καν φαντασιωνόταν ­ όνειρα μεγάλα γιατί έτρεμε τη
διάψευσή τους. Και ούτε για μια φορά άπλωσε τα φτερά της περισσότερο απ’ όσο
άντεχαν οι αδύναμοι ώμοι της. Για την Κατερίνα, η λέξη «ζωή» ισοδυναμούσε
πάντα με τη λέξη «επιβίωση». Και η λέξη όνειρο, με κάτι χειροπιαστό ­ με ό,τι
μπορούσε να αγγίξει.

Η Κατερίνα ένιωσε στο πετσί της τον ρατσισμό και την απομόνωση από τους ανθρώπους…

ΕΤΣΙ ΜΕΓΑΛΩΝΕ κι έτσι έφτασε τα δώδεκα σ’ εκείνο το μικρό ορεινό χωριό της
Πελοποννήσου. Ένα από τα εννέα παιδιά ­ από δύο γάμους ­ του γεωργοκτηνοτρόφου
πατέρα της ήταν. Τίποτα περισσότερο. Τίποτα λιγότερο…

Δεν είχε, λέει, μόνο την ατυχία να γεννηθεί στην ανημποριά ενός άγονου τόπου.
Γέννα θηλυκού ποτέ δεν τραγουδήθηκε σε εκείνο το χωριό! Το φύλο της λίγο –
πολύ έμοιαζε «μίασμα» ή σαν εκ Θεού «κατάρα» σε μια οικογένεια που μοίραζε το
ψωμί σε λεπτές φέτες κι ακόμα λεπτότερες στα κορίτσια.

Υπηρέτρια από τα δώδεκά της σε αρχοντόσπιτο της Καλαμάτας, πέρασε δύστυχη
εφηβεία ­ κάτι λιγότερο από άνθρωπος, κάτι περισσότερο από «πράμα». Η μόνη
«ένδοξη» στιγμή της, πέρα από το σφουγγαρόπανο, το σιδέρωμα και το μεγάλωμα
των πέντε παιδιών της οικογένειας, ήταν ο εκ μακρόθεν έρωτάς της για ένα
παλικαρόπουλο! Ο έρωτας γίνηκε γνωστός και η Κατερίνα εκδιώχθηκε, ως μίασμα
πάλι, από το σπίτι που την είχε εσωτερική έξι χρόνια. Κάπως έτσι πήρε
«προαγωγή» και βρέθηκε, 18 χρόνων κορίτσι, εσωτερική ξανά, σε οικογένεια της
Αθήνας. Σ’ αυτό το σπίτι, που έκανε και πάλι όλες τις δουλειές και μεγάλωνε
και πάλι παιδιά, ένιωσε για πρώτη φορά στη ζωή της «περισσότερο άνθρωπος παρά υπηρέτρια».

ΤΟ ΟΝΕΙΡΟ

Στην οικογένεια της ζεστασιάς που έγινε και δική της οικογένεια, βίωνε ένα και
μοναδικό όνειρο η Κατερίνα. Να παντρευτεί. Με έναν γλυκό και ευγενικό άνδρα.
Να στήσει το δικό της σπιτικό. Να μεγαλώσει και δικά της παιδιά, όπως τα ξένα…

Ήταν ένα όνειρο φωτεινό, στρογγυλό, χωρίς γωνίες και αγκάθια. Όνειρο ζωής,
διαιώνισης, συντρόφευσης… Και μόνο γι’ αυτό πετούσαν φτερά οι ώμοι της που
άνοιγαν διάπλατα! Έτσι ήρθε η ημέρα που το όνειρο την αντάμωσε. Αλλά στην άλλη
άκρη του σχοινιού που κρατούσε το όνειρο «δεμένο» με τη γη που η Κατερίνα
πατούσε, περίμενε ο εφιάλτης. Τον κουβαλούσε μέσα του ο Αλέξης, που πάνω του
ήταν στραμμένο το δικό της βλέμμα. Ήταν τακτικός πελάτης εκείνος στην
καφετέρια που δούλευε ­ στη λάντζα ­ τα απογεύματά της. Κι ήταν όπως είχε
φαντασθεί τον άνδρα των ονείρων της. Γλυκός και ευγενικός. Ζεστός και
γελαστός. Αλλά ήταν και ντόμπρος και τόσο μεγαλόκαρδος, ώστε το πρώτο πράγμα
που της εξομολογήθηκε, στο πρώτο τους κιόλας ραντεβού, ήταν: «Μη χτίζεις πάνω
μου όνειρα, Κατερινάκι! Ξέρεις, είμαι φορέας του AIDS…». Ήθελε να την
προστατεύσει, να την αποτρέψει…

Δέκα χρόνια πριν, στα 22 της, ίσα – ίσα που είχε ακούσει για το AIDS και μόλις
που χώρεσε η παράξενη λέξη σε μια γωνίτσα του μυαλού της. Στο κάτω – κάτω της
γραφής, τι μπορούσε να κάνει μια αρρώστια σε έναν άνθρωπο-λιοντάρι; Έστυβε
πέτρες με τις γροθιές του ο Αλέξης…

Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ

Της μίλησε εκείνος, της εξήγησε και στάθηκε ώρα πολλή στη λέξη «κίνδυνος». Τα
άκουγε όλα βερεσέ η Κατερίνα. Το δώρο της αγάπης ήταν πολυτιμότερο απ’ τον
«κίνδυνο ζωής» που διέτρεχε, απ’ την ίδια της την ύπαρξη. Δεν θα πρόδιδε την
αγάπη, ούτε θα εγκατέλειπε τον αγαπημένο της ­ όσα «θηρία» κι αν καραδοκούσαν
να τους καταβροχθίσουν στη διαδρομή…

Δεν ήταν απερισκεψία, μια τυχαία επιλογή, ένα λάθος. Δεν μετάνιωσε ούτε για
δευτερόλεπτα ­ άρα καλώς έπραξε. Φαίνεται ότι στη ζωή υπάρχει πάντα εκείνη η
μοναδική στιγμή που σε καλεί να πράξεις κατά συνείδηση ­ με όποιο κόστος. Η
«στιγμή» για την Κατερίνα ήταν ο Αλέξης. Μαζί πέρασαν στην αντίπερα όχθη,
υπερπηδώντας τη διαχωριστική εκείνη γραμμή που ενώνει τη ζωή με τον θάνατο.
Που διαφοροποιεί τον κίνδυνο από την απραξία. Το ρίσκο από την αδυναμία. Την
αγάπη από την προδοσία…

Το πρώτο δώρο ζωής για την Κατερίνα, μετά τον θάνατο του άνδρα της, ήρθε φέτος το καλοκαίρι

ΜΕΡΕΣ πριν εκείνος πεθάνει, έκλεινε τα μάτια και παρακαλούσε τον Θεό να τον
πάρει ­ να μην υποφέρει, να μη βασανισθεί άλλο. Δεν ήταν πια το λιοντάρι που
ήξερε. Ήταν ένας εξαϋλωμένος άνθρωπος. Ξεπέρασε τα όρια του «συμβατού» και
άγγιξε, μέσα από τον πόνο, την υπέρβαση η Κατερίνα. Ήταν κι αυτό δώρο της αγάπης…

Η κοινή ζωή τους ξετυλίχθηκε ολάκερη σ’ αυτό το μικρό υπόγειο δυαράκι, που
ακόμη η Κατερίνα κρατάει, κάπου στα Καμίνια. Παντρεύτηκαν τα Χριστούγεννα του
’86. Οι φωτογραφίες του γάμου κοσμούν ακόμη το ανήλιαγο σαλόνι. Τα πρώτα
χρόνια ήταν λες κι εκείνος δεν έφυγε.

Περπατούσε, λέει, δίπλα της στον δρόμο, την συντρόφευε και την προστάτευε και
κάποιες φορές εκείνη τον «μάλωνε» που έφυγε και την άφησε μόνη κι εκείνος της
έλεγε, «μακάρι να μπορούσα να κάνω διαφορετικά».

Μολύνθηκε ενάμιση χρόνο μετά τον γάμο τους. Μια στιγμιαία απροσεξία ήταν…

Το «λάθος» δεν μπορούσε να γυρίσει πίσω κι «έδειξε» στις δεύτερες εξετάσεις
μετά το γεγονός. Της τηλεφώνησε η κ. Σάσα Ρουμελιώτου, από την Υγειονομική
Σχολή, να επαναλάβουν για δεύτερη φορά την εξέταση, γιατί «κάποιο λάθος» είχε
γίνει. Πήγαν με τον Αλέξη να πάρουν τα αποτελέσματα…

Νέκρωσε ξαφνικά. Κανένα συναίσθημα. Καμία αντίδραση: «Το μόνο που θυμάμαι,
είναι πόσο άσχημα αισθάνθηκε ο Αλέξης. Έκλαιγε συνέχεια, με αγκάλιαζε και
έλεγε: “Εγώ φταίω, εγώ φταίω”. Ήθελα να τον κάνω να νιώσει καλύτερα, να μην
τον τρώνε οι τύψεις. “Θα προχωρήσουμε μαζί”, του είπα. “Να δεις, θα το
νικήσουμε”.

Έπρεπε να βρω κουράγιο να κρατηθώ στη ζωή, κρατώντας πάντα απ’ το χέρι τον
Αλέξη».

Αλλά ήταν ο δρόμος περισσότερο ανηφορικός από ποτέ…

ΓΕΝΝΑΙΟΤΗΤΑ

Αυτή η μικροκαμωμένη γυναίκα με τα καστανά τρυφερά μάτια, που έχει όψη
κοριτσιού, έκρυβε τελικά μέσα της μεγάλη γενναιότητα. Δεν βαρυγκόμησε ποτέ τη
μοίρα της.

Ούτε τους ανθρώπους που την πόνεσαν. Ακόμη και μετά τον θάνατο του Αλέξη, όταν
η Κατερίνα απέμεινε ολομόναχη με τα λιγοστά τηλεφωνήματα φίλων που έλεγαν
«είμαστε δίπλα σου» αλλά δεν χτυπούσαν ποτέ το… κουδούνι, έδειξε την
κατανόηση που μπορεί να δείξει ένας μεγαλόψυχος για φοβισμένους ανθρώπους.

Ο φόβος γεννάει, φαίνεται, και τη μικροψυχία…

Ο Αλέξης νοσούσε καιρό, το ανοσοποιητικό του χτύπησε «μηδέν», μπαινόβγαινε
στην Κλινική AIDS του Α’ Θεραπευτηρίου του ΙΚΑ Πεντέλης.

Η θεραπεία που έκανε με το ΑΖΤ απέδιδε ελάχιστα. Τελικά, προσεβλήθη από
λευκοεγκεφαλοπάθεια. «Μακάρι να μπορούσα να τον σώσω, μακάρι», της είπε ο
γιατρός τους, ο κ. Γ. Στεργίου. «Αλλά προσεβλήθησαν τα κύτταρα του εγκεφάλου,
δεν γίνεται δυστυχώς τίποτα. Πάρε τον καλύτερα στο σπίτι».

Δύο μήνες κράτησε. Τις τελευταίες είκοσι ημέρες, στο νοσοκομείο. Οι πόνοι ήταν
τόσο φριχτοί, που ούρλιαζε και στιγμές στιγμές δεν άντεχε ούτε την Κατερίνα
δίπλα του. «Με έδιωχνε, δεν ήθελε να τον βλέπω σε τέτοιο χάλι.

Και όταν ηρεμούσε, μου έλεγε: “Θα ταξιδέψω, Κατερινάκι, το βλέπω ότι φεύγω.
Και αυτό που με στενοχωρεί περισσότερο είναι που θα σε αφήσω μόνη σου…”. Και
εγώ τον παρηγορούσα: “Μη νοιάζεσαι για μένα, θα τα καταφέρω, όπως πάντα…”».

Πάσχα του ’93 έμεινε μόνη, «όπως πάντα». Το πρώτο πράγμα που ένιωσε, ήταν
ανακούφιση και η πρώτη σκέψη: «Επιτέλους, ξεκουράστηκε!». Γύρισε στο ίδιο
σπίτι και βυθίστηκε σ’ έναν αλλόκοτο «θάνατο».

Λες και η μισή είχε φύγει μαζί με τον Αλέξη. Το δικό της πρόβλημα φάνταζε
«μικρό» και «αδιάφορο». Η μόνη σκέψη που την τρέλαινε, ήταν μήπως και πριν από
το δικό της «τέλος» χτυπηθεί από κάποια αναπηρία που θα την βασάνιζε…

ΑΠΟΜΟΝΩΣΗ

Την «αποκλεισμένη» ζωή την είχε βιώσει μαζί με τον άνδρα της. Τον ρατσισμό,
τον φόβο, την απομόνωση, την απόρριψη.

Ήξερε καλά τι σημαίνει να υποφέρεις από πονόδοντο και να μη σε αναλαμβάνει
κανένας οδοντίατρος, να πηγαίνεις σε παρέα φίλων και να σιγοψιθυρίζουν.

Μοιράστηκαν τον ίδιο πόνο με τη μητέρα και τις αδελφές του Αλέξη, αναγκάσθηκε
να πει για πρώτη φορά την αλήθεια στη δική της αδελφή, ακούμπησε στον ώμο μιας
και μόνο φίλης που της στάθηκε, αλλά μοιραζόταν στιγμές, όχι τη ζωή της.

Και μόνο τώρα βίωνε την διαφορά τού να μην έχεις κανέναν να μοιραστείς δάκρυα
και παράπονα, όνειρα και αγωνίες, την καλοκαιρινή βόλτα, τη στιγμιαία απόφαση
για μακαρονάδα, τη βραδινή ταινία στην τηλεόραση. Δεν υπήρχε μεγαλύτερος πόνος
από το άδειο διπλανό μαξιλάρι.

«Έλειπε ο άνθρωπος που ζωντάνευε ακόμα και τα έπιπλα και φώτιζε αυτό το
διαμερισματάκι. Για ενάμιση χρόνο ήταν σαν να είχα πεθάνει κι εγώ. Αβάσταχτη
πίκρα. Καμιά θέληση για ζωή…

Το αμυντικό της σύστημα άρχισε να «ξεθωριάζει», δεν είχε διάθεση να φάει, να
κάνει τίποτα. Ήταν σαν να αυτοκτονούσε, χωρίς να έχει συνείδηση της αυτοκτονίας…

Αυτό που τελικά την κράτησε στη ζωή, ήταν η θέληση του Αλέξη να ζήσει εκείνη.

«Άρχισαν να με κυνηγάνε τα λόγια του: “Πρέπει να αντέξεις και να ζήσεις,
Κατερίνα”.

Και συνειδητοποίησα ότι ακόμη κι εγώ δεν άντεχα να παρακολουθώ τον εαυτό μου
να καταρρέει…».

ΔΥΝΑΜΩΣΕ

Δυνάμωσε σιγά σιγά, μέσα της κι έξω. Στο Κέντρο Ζωής και Έμπνευσης συνάντησε
πολλούς συμπάσχοντες, μοιράστηκε μαζί τους βιώματα και εμπειρίες, ξαναγέλασε
σαν παιδί και μαγείρεψε για όλους. Γέμισε ξαφνικά η ζωή της με χαμόγελα,
πάρτι, εκδρομές, προσφορά.

Δεν μπορεί να δουλέψει ­ «οι δουλειές που ξέρω να κάνω είναι σκληρές και το
AIDS δεν αντέχει τη σκληρότητα». Ζει με τη δική της αναπηρική σύνταξη και τη
σύνταξη του Αλέξη.

Δεν χρειάζεται, επιμένει, περισσότερα. Έμαθε να εκτιμά τα λίγα, διδάχθηκε την
αξία των μικρών πραγμάτων ­ «αυτά που οι υγιείς θεωρούν ασήμαντα». Το φετινό
καλοκαίρι έκρυβε το πρώτο δώρο ζωής για την Κατερίνα, μετά τον θάνατο του
Αλέξη.

Είναι φορέας του AIDS και ο Μιχάλης. Τον γνώρισε πέρυσι, στο Κέντρο Έμπνευσης.
Φέτος, ήρθαν πιο κοντά. Αποφάσισαν να συμβιώσουν στο σπιτάκι της Κατερίνας…

Πρώην τοξικομανής ο Μιχάλης, μολύνθηκε από «κοινή» σύριγγα και είχε πια να
παλέψει με δύο ύπουλους εχθρούς. Τα ναρκωτικά εκτοπίσθηκαν από τη ζωή του.

Και τώρα, με το κοκτέιλ φαρμάκων, φαίνεται να εκτοπίζεται και ο ιός του AIDS,
αφού δεν ανιχνεύεται πια στο αίμα του.

Θεραπεία με «κοκτέιλ» κάνει και η Κατερίνα από τον περασμένο Ιούνιο. Είχε μια
ατυχία στην αρχή ­ λόγω παρενεργειών κάποιων φαρμάκων, εμφάνισε μια
νευροπαράλυση. Της άλλαξε τα «ένοχα» φάρμακα ο κ. Στεργίου με άλλα και
επαναλαμβάνει τη θεραπεία. Τον Οκτώβριο θα έχει τα πρώτα αποτελέσματα…

Η σχέση της με τον Μιχάλη είναι μια σχέση «που οδηγεί κάπου. Στηρίζει ο ένας
τον άλλον, ακούει ο ένας τον άλλον, μοιραζόμαστε την κάθε ημέρα…».

Δεν φοβούνται. Πιστεύουν ότι θα τα καταφέρουν. Κανένας άνθρωπος δεν ζει αιώνια
και οι δυο τους μπορεί «να ζήσουμε πολύ περισσότερο από άλλους ανθρώπους, που
δεν έχουν AIDS. Τα πάντα στη ζωή είναι ζήτημα πιθανοτήτων…».

Δεν «βλέπει» θάνατο μπροστά της, ούτε που το σκέφτεται. Θέλει πια να ζήσει ­
περισσότερο από ποτέ. «Είδα ετοιμοθάνατους ανθρώπους να επανέρχονται στη ζωή
με τα νέα φάρμακα. Το ίδιο θα συμβεί και σ’ εμένα και στον Μιχάλη…».

Βαθιά μέσα της η Κατερίνα ξέρει ότι ο Μιχάλης ήρθε στη ζωή της γιατί ο Αλέξης
δεν ήθελε να είναι μόνη!