«Κηδεία λαμπρότερη από τον γάμο της»

Είκοσι τέσσαρες ώρες, μέσα στα άδυτα του Μπάκιγχαμ, συζητούσαν τα μέλη της
αγγλικής βασιλικής οικογένειας για το πώς θα προσφέρουν την πρέπουσα κηδεία
στην πριγκίπισσα, την οποία οι περισσότεροι από αυτούς ­ και προπάντων η
βασίλισσα Ελισάβετ ­ έβλεπαν, όσο ζούσε, με συγκατάβαση ή με φανερή αντιπάθεια.

ΚΑΙ ΤΕΛΙΚΑ, η απόφαση ελήφθη, συμβιβαστική: Η Νταϊάνα θα κηδευτεί το Σάββατο
με όλες τις τιμές από το ιστορικό αβαείο του Ουεστμίνστερ, που βρίσκεται πλάι
στη Βουλή των Κοινοτήτων, αλλά η «γελαστή πριγκίπισσα» δεν θα τύχει
πριγκιπικού τάφου. Η ταφή της θα γίνει στο Άλθερτον της κεντρικής Αγγλίας, απ’
όπου καταγόταν.

Αξιωματούχος των ανακτόρων εξήγησε στους δημοσιογράφους ότι η περίπτωση της
Νταϊάνας ήταν εξαιρετικά δύσκολη. Το πρωτόκολλο δεν προέβλεπε γι’ αυτήν μεγάλη
δημόσια κηδεία, αφού δεν ήταν πια σύζυγος του Καρόλου. Αλλά, από την άλλη
μεριά, η προσωπικότητα της Νταϊάνας και τα αισθήματα της κοινής γνώμης γι’
αυτήν επέβαλαν να της αποδοθούν τιμές.

Και έτσι προκρίθηκε η μεικτή διαδικασία. Η σορός της Νταϊάνας θα παραμείνει
«επίσημα» αποτεθειμένη στο παρεκκλήσιο του Αγίου Ιακώβου ώς το πρωί του Σαββάτου.

Κατόπιν, θα γίνει η μεταφορά της επίσημα μέσα από τους δρόμους του κεντρικού
Λονδίνου ώς το Ουεστμίνστερ, το αβαείο του 11ου αιώνα όπου είναι θαμμένοι 17
μονάρχες και στέφθηκαν 39.

ΠΟΜΠΗ ΜΕ ΑΛΟΓΑ

Η μεταφορά προβλέπεται ότι θα είναι από τις πιο μεγαλοπρεπείς στιγμές, καθώς η
πομπή με τη σορό, με άλογα και με πένθιμη μουσική, θα διασχίζει την πόλη
περνώντας από πολλά σημεία, όπου προβλέπεται μεγάλη συγκέντρωση κόσμου.

Σε μία τραγική αποστροφή του, που έμοιαζε ειρωνική, χωρίς όμως και να είναι,
ένα μέλος της ομάδας των υπεύθυνων για το πρωτόκολλο στο Μπάκιγχαμ είπε την
απίθανη φράση:

«Θα κάνουμε στην Νταϊάνα μια κηδεία που θα είναι καλύτερη και από τον γάμο της!».

Η συμμετοχή του κόσμου θα είναι, ως συνήθως, από τα πεζοδρόμια και, βέβαια,
από την τηλεόραση ­ καθώς η θλιβερή αυτή τελετή θα μεταδοθεί δορυφορικά ανά
την υφήλιο και θα αναμεταδοθεί από πολλά εθνικά δίκτυα και ιδιωτικά κανάλια.

Μέσα στο αβαείο του Ουεστμίνστερ δεν θα επιτραπεί η είσοδος απλών πολιτών ­
όπως δεν επιτρέπεται και τώρα να πλησιάσουν τη σορό στο παρεκκλήσιο του Αγίου
Ιακώβου. Οι οργανωτές έκριναν ότι θα ήταν ανάρμοστο προς τον «τύπο» και τον
χαρακτήρα της πριγκίπισσας να τύχει της ίδιας μεταχείρισης που επιφυλάσσεται
σε γηραλέους ηγέτες ή μεθιστάμενους μονάρχες.

Η αυστηρή, στεγνή πύλη του Μπάκιγχαμ έχει γίνει ένας απέραντος ανθώνας και απλοί άνθρωποι μένουν για λίγο μπροστά στα κάγκελα με συντριβή

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΑΓΑΠΗΣ

Νέοι και γέροι απέθεταν χθες λουλούδια, στεφάνια και σημειώματα γεμάτα αγάπη
και πόνο στα σκαλιά του Αγίου Ιακώβου, στην πύλη των ανακτόρων και στην είσοδο
των καταστημάτων «Χάροντς».

Στο αβαείο του Ουεστμίνστερ, τη νεκρώσιμο ακολουθία θα παρακολουθήσουν «μόνο»
2.000 επιφανείς καλεσμένοι, οι οποίοι προβλέπεται ότι θα συγκεντρωθούν στο
Λονδίνο. Στους προσκληθέντες περιλαμβάνονται ο Μπιλ και η Χίλαρι Κλίντον, ο
Γάλλος πρόεδρος Ζακ Σιράκ και πολλοί ακόμη αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων και
άλλες προσωπικότητες.

Θα ακολουθήσει η μεταφορά της σορού στο Άλθορπ, όπου βρίσκεται και ο
πατρογονικός πύργος των Σπένσερ. Εκει, το «Ρόδο της Αγγλίας», όπως είχαν
αποκαλέσει την Νταϊάνα, ένα ρόδο που κόπηκε τόσο πρόωρα πάνω στην άνθησή του,
θα αναπαυθεί για πάντα στον οικογενειακό τάφο των Σπένσερ, στο παρεκκλήσιο του
Γκρέιτ Μπρίγκτον.

* Την αντίδραση της κυβέρνησης στον τραγικό θάνατο της Νταϊάνας διατύπωσε χθες
ο υπουργός Τύπου, Δημήτρης Ρέππας:

«Εκφράζουμε τη λύπη μας για την απώλεια της πριγκίπισσας Νταϊάνας, η οποία με
τη φιλανθρωπική δραστηριότητά της είχε γίνει συμπαθής σε κοινωνικές ομάδες και
ανθρώπους που ένιωθαν αδύναμοι και αποκλεισμένοι».

Η ΜΟΙΡΑ της Νταϊάνας μοιάζει εκπληκτικά με την αιφνίδια τροπή που πήρε η ζωή
και ορισμένων άλλων από τα πιο λαμπερά πρόσωπα της εποχής μας. Πρόσωπα τα
οποία έγιναν «καλτ», που λατρεύτηκαν από τους απλούς ανθρώπους σ’ όλο τον
κόσμο και που ξαφνικά ­ με τρόπο πάντα βίαιο ­ τα θέρισε ο θάνατος, αφήνοντας
σαστισμένη την κοινή γνώμη, η οποία δύσκολα συνήλθε από το σοκ.

Η Νταϊάνα κατατάσσεται στη χορεία αυτών των προσώπων, όπως ήταν ο Τζων
Κέννεντυ, η Μέριλιν Μονρόε, ο Τζέιμς Ντιν. Όλοι τους έφυγαν σχετικά νέοι και
ενώ ο κόσμος περίμενε περισσότερα από αυτούς.

Μια άλλη παράξενη σύμπτωση έχει σχέση με την Ελλάδα. Η Νταϊάνα θαύμαζε τον
Βαγγέλη Παπαθανασίου, ο οποίος έγραψε τα περίφημα «Άρματα Πυρός» (Charriots of
Fire) ­ από τη γνωστή φράση της Αγίας Γραφής ­ τη μουσική της ομώνυμης
ταινίας, που ήρθε στην Ελλάδα με τον τίτλο «Δρόμοι της Φωτιάς».

Ο παραγωγός της ταινίας αυτής ήταν ο Ντόντι Αλ Φαγιέντ, πολύ πριν γνωριστεί με
την Νταϊάνα. Η τύχη τα έφερε η ζωή τού Ντόντι και μαζί της Νταϊάνας να πάρει
τέλος πάνω ακριβώς σ’ ένα άρμα πυρός, μία Μερσεντές με πυρακτωμένο το κοντέρ
στα 160, σ’ ένα δρόμο φωτιάς, το καυτό τούνελ, όπου τους περίμενε, ακίνητη και
μοιραία, η 13η κολώνα…

«ΤΙ ΘΑ κάνουν χωρίς την Νταϊάνα;», είναι ο κεντρικός τίτλος της βρετανικής
εφημερίδας «Γκάρντιαν», αναφερόμενος όχι στην οικογένεια της αδικοχαμένης
πριγκίπισσας, αλλά στα μέσα μαζικής ενημέρωσης όλου του κόσμου.

Κανένα άλλο πρόσωπο ­ από την Ελίζαμπεθ Τέιλορ ως τη Μαντόνα ­ δεν είχε τέτοια
απήχηση στο πλατύ κοινό. Η πριγκίπισσα Νταϊάνα μπορεί χωρίς αμφιβολία να
θεωρηθεί η πιο… αναγνωρίσιμη γυναίκα σε όλη την υφήλιο, από την Αυστραλία
μέχρι τη Ζιμπάμπουε.

Η μαγεία που εξέπεμπε η εικόνα της Νταϊάνας στο εξώφυλλο ενός περιοδικού ή
στην πρώτη σελίδα μιας εφημερίδας αυτόματα εκτόξευε τις πωλήσεις των εντύπων
στα ύψη. Είναι χαρακτηριστικό ότι μετά την αποκλειστική της συνέντευξη στο BBC
το 1995, οι πωλήσεις των λαϊκών εφημερίδων αυξήθηκαν κατά 500.000 φύλλα την εβδομάδα.

Κάθε καμπή, κάθε δύσκολη στιγμή της ζωής της διαβαζόταν από το αναγνωστικό
κοινό ως σενάριο σαπουνόπερας, που κανείς δεν τη βαριόταν. Σύμφωνα με
υπολογισμούς του περιοδικού «Μάτζεστι», η δωρεάν διαφήμιση που έκανε η Νταϊάνα
στα προϊόντα που αγόραζε ή χρησιμοποιούσε έφτανε τα 14,5 εκατομμύρια λίρες το
χρόνο (γύρω στα 7 δισ.).

Κάθε φορά που έπινε μια γουλιά μεταλλικό νερό ή φορούσε ένα καινούργιο ζευγάρι
αθλητικά παπούτσια ή πόζαρε δίπλα στο αυτοκίνητό της μεταφραζόταν σε δωρεάν
διαφήμιση εκατομμυρίων.

«Όπως ο Μίδας, έτσι κι αυτή μετέτρεπε σε χρυσάφι κάθε προϊόν, υπηρεσία,
κατάστημα ή εστιατόριο», αναφέρει η εφημερίδα «Ιντιπέντεντ». Η ίδια η Νταϊάνα,
το τέλειο πρότυπο για κάθε διαφημιστή, παραδεχόταν ότι το περιτύλιγμα είναι το
παν. «Βλέπεις τον εαυτό σου ως ένα καλό προϊόν πάνω σε ένα ράφι που έχει
μεγάλες πωλήσεις και οι άνθρωποι κερδίζουν πολλά από σένα», είχε δηλώσει στην
περιβόητη συνέντευξή της στο BBC, πριν από δύο χρόνια.

Για τις λαϊκές εφημερίδες η πριγκίπισσα της Ουαλίας ήταν κάτι σαν την μητέρα
Τερέζα με την εμφάνιση της Σίντι Κρόφορντ. «Είχε μια γοητεία που δεν κούραζε
ποτέ τους αναγνώστες», τονίζει ο εκδότης της εφημερίδας «Σαν», Στιούαρτ Χίγκινς.

Ο Άντριου Μόρτον έγινε πολυεκατομμυριούχος από το βιβλίο του «Νταϊάνα: Η
αληθινή της ιστορία», που πούλησε τρία εκατομμύρια αντίτυπα και μεταφράστηκε
σε 23 γλώσσες.

Όμως αυτές οι «ένδοξες» ημέρες πέρασαν πια ή μήπως όχι; «Δεν υπάρχει καμιά
άλλη. Ίσως όταν ο πρίγκιπας Ουίλιαμ μεγαλώσει και ο Τύπος ασχολείται με τις
φιλενάδες του, να γίνει μια αρσενική έκδοση της μητέρας του. Αλλά δεν θα
υπάρξει καμιά άλλη σαν αυτή…», επισημαίνει ο Μάικλ Λίπμαν, σχολιαστής των ΜΜΕ.

ΟΙ ΤΕΛΕΥΤΑΙΕΣ φράσεις της Νταϊάνας μέσα στη Μερσεντές του τρόμου δεν θα
μαθευτούν ποτέ ­ εκτός αν θυμάται κάτι (και μιλήσει) ο επιζών σωματοφύλακας.
Αλλά έγινε γνωστή η τελευταία συνομιλία της με τον στενό φίλο της Ρίτσαρντ
Κέι, δημοσιογράφο της «Ντέιλι Μέιλ».

Έξι μόλις ώρες πριν από το δυστύχημα είχαν μιλήσει στο τηλέφωνο. Ο Κέι, που
βεβαιώνει ότι ποτέ στη ζωή της η Νταϊάνα δεν υπήρξε πιο ευτυχισμένη, γράφει
ότι η πριγκίπισσα είχε πάρει, μόλις, μεγάλες αποφάσεις.

«Μου εκμυστηρεύτηκε σ’ αυτό το τηλεφώνημα ότι σκόπευε να αλλάξει τελείως ζωή.
Ήθελε να ολοκληρώσει τις φιλανθρωπικές της προσπάθειες, και να εκπληρώσει
ορισμένες υποχρεώσεις (σε ιδρύματα, οργανώσεις κ.λπ.) που είχε αναλάβει, το
αργότερο ως τον Νοέμβριο.

Κατόπιν, θα αποτραβιόταν τελείως από τη μονότονη κοσμική ζωή που δεν χώνεψε
ποτέ. Θα αφοσιωνόταν στην καινούργια πραγματικότητα της ζωής της.

Λαχταρούσε, όπως μου είπε, να αφιερώσει και πάλι πολύ χρόνο στα παιδιά της,
και δεν έβλεπε την ώρα να ξαναβρεθεί κοντά τους τη Δευτέρα (χθες), που θα
γύριζαν από τις διακοπές τους στη Σκωτία για να ξαναρχίσουν τα μαθήματα με την
έναρξη του νέου σχολικού έτους».

Δεν πρόλαβε. Όσο για τα παιδιά της, που συνοδεύονταν τις τελευταίες μέρες στη
Σκωτία από τον Κάρολο, είναι σε «κατάσταση σπαραχτική», όπως ανέφεραν κύκλοι
του Μπάκιγχαμ. Ο 15χρονος Ουίλιαμ και ο 13χρονος Χάρι έχασαν το μόνο πρόσωπο
που λάτρευαν αληθινά και που φώτιζε την γκρίζα ενηλικίωσή τους μέσα στα τείχη
ενός κόσμου όπου ακόμα βασιλεύει η τυποκρατία και το πρωτόκολλο.