Επέμβαση φως – Φανάρι

Πατριάρχης Βαρθολομαίος. Επέμβαση και στα εσωτερικά της Αυτοκέφαλης Εκκλησίας της Κρήτης

Και νέο αγκάθι με τον Πατριάρχη, αυτήν τη φορά για την Αυτοκέφαλη Εκκλησία της Κρήτης.

ΧΘΕΣ στο νησί αντιπροσωπεία του Πατριαρχείου συναντήθηκε με την Ιερά Σύνοδο
της Κρητικής Εκκλησίας και εξετάστηκαν δύο θέματα.

Το πρώτο αφορά την εκλογή του Αρχιεπισκόπου, όπου προτάθηκε να μην έχει λόγο η
ελληνική κυβέρνηση, όπως συνέβαινε έως τώρα, πρόταση με την οποία συμφωνούν οι
ιεράρχες της Κρήτης.

Την αντίδραση όμως της Ιεράς Συνόδου του νησιού προκάλεσε αίτημα της
αντιπροσωπείας «να ενημερώνεται ο Πατριάρχης και για τους αρχιμανδρίτες οι
οποίοι πρόκειται να γίνουν μητροπολίτες». Οι αρχιερείς της Κρήτης το
ερμηνεύουν ως άμεση επέμβαση του Φαναρίου στην Αυτοκέφαλη Εκκλησία του νησιού.

Μάλιστα, σε μιαν εποχή που οι σχέσεις του Πατριαρχείου με την Ελληνική
Εκκλησία και το υπουργείο Εξωτερικών δεν είναι οι καλύτερες δυνατές.

Γεγονός είναι πάντως ότι την απαγκίστρωση της Εκκλησίας της Κρήτης από τις
όποιες κυβερνητικές επιλογές επιδιώκουν οι ιεράρχες του νησιού, που προσπαθούν
σε συνεργασία με το Οικουμενικό Πατριαρχείο να αλλάξουν τον Καταστατικό Χάρτη
σε βασικές προβλέψεις του, όπως αυτή περί της εκλογής Αρχιεπισκόπου.

ΠΡΟΣ ΝΕΑ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ

Μια επιλογή που θα οδηγήσει σε νέα σύγκρουση με την κυβέρνηση, η οποία έχει
ήδη υποχωρήσει (πριν από περίπου ένα χρόνο) με το να αποσύρει τον κυβερνητικό
επίτροπο από τις Συνόδους της Εκκλησίας της Κρήτης.

Στο Ηράκλειο μετέβη ήδη Πατριαρχική Εξαρχία (η Εκκλησία της Κρήτης ανήκει στο
κλίμα του Πατριαρχείου), η οποία συζήτησε με την Ιερά Σύνοδο θέματα που
αφορούν τον Καταστατικό Χάρτη της Εκκλησίας του νησιού που παραμένει ο ίδιος
τα τελευταία 36 χρόνια.

Οι Μητροπολίτες Χαλκηδόνος κ. Ιωακείμ, Τρανουπόλεως κ. Γερμανός και
Φιλαδελφείας κ. Μελίτων ήρθαν μεταξύ άλλων για να θέσουν μια σειρά από
ζητήματα, όπως αυτό των σταυροπηγιακών μονών και του καταλόγου «προς
αρχιερατείαν εκλογίμων», δηλαδή των αρχιμανδριτών που είναι σε θέση να
καλύψουν κενά σε μητροπόλεις όταν αυτά προκύψουν.

ΕΧΕΙ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΑ

Κυρίαρχο ζήτημα, όπως προκύπτει, για τους μητροπολίτες του νησιού είναι να
αλλάξει το σημερινό καθεστώς εκλογής του Αρχιεπισκόπου Κρήτης. Το Τριπρόσωπο
(δηλαδή 3 υποψήφιοι μητροπολίτες για τη θέση του Αρχιεπισκόπου) έως τώρα
καταρτίζεται από την ελληνική κυβέρνηση. Τώρα οι 8 ιεράρχες της Κρήτης ζητούν
να εκλέγεται το Τριπρόσωπο από τους ίδιους και στη συνέχεια το Οικουμενικό
Πατριαρχείο να εκλέγει τον Αρχιεπίσκοπο χωρίς να παρεμβάλλεται η ελληνική
κυβέρνηση, όπως έγινε με την εκλογή του κ. Τιμοθέου το 1980. Υπουργός
Εξωτερικών ήταν τότε ο κ. Μητσοτάκης ο οποίος σύμφωνα με τις καταγγελίες,
τότε, του μακαριστού Μητροπολίτου Πέτρας Δημητρίου, που διεκδικούσε τη θέση,
είχε παίξει σημαντικό ρόλο για την εκλογή του Τιμοθέου.

Το θέμα έθεσαν υπόψη της Πατριαρχικής Εξαρχίας οι Συνοδικοί της Κρήτης και το
αποδέχθηκαν οι απεσταλμένοι του Φαναρίου, όπως παραδέχθηκε και ο Μητροπολίτης
Γορτύνης και Αρκαδίας κ. Κύριλλος.

«Η κυβέρνηση είχε το δικαίωμα έως σήμερα να καταρτίζει το Τριπρόσωπο και
είπαμε να το καταρτίζει η Εκκλησία της Κρήτης και να προτείνει στο Οικουμενικό
Πατριαρχείο» είπε ο κ. Κύριλλος και συνέχισε:

«Θέλουμε κατά κάποιον τρόπο να απαγκιστρωθούμε από την κυβέρνηση».

Ωστόσο, εάν αυτή η αλλαγή αποφασιστεί, τότε αναμένεται να προκληθεί μια νέα
σύγκρουση της ελληνικής κυβέρνησης και του Πατριαρχείου, οι σχέσεις των οποίων
ήδη δοκιμάζονται. Και ίσως αυτό να είναι αφορμή για νέα ρήξη, καθώς θα υπάρχει
απόλυτος έλεγχος του Πατριαρχείου στην Εκκλησία της Κρήτης.

Ο Μητροπολίτης Χαλκηδόνος κ. Ιωακείμ, που είναι και πρόεδρος της Εξαρχίας,
αρνήθηκε να κάνει οποιοδήποτε σχόλιο, λέγοντας όμως πως ετέθησαν ορισμένα
ζητήματα από πλευράς των ιεραρχών της Κρήτης, ενώ ο Αρχιεπίσκοπος κ. Τιμόθεος
δήλωσε πως συζητούνται αλλαγές και πως «υπάρχει σκέψη να ρυθμιστούν μερικά πράγματα».

ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΒΗΜΑ

Το πρώτο βήμα για την πλήρη αυτονομία της Εκκλησίας της Κρήτης από την
ελληνική κυβέρνηση ­ που ταυτόχρονα την οδηγεί στον απόλυτο έλεγχο του
Πατριαρχείου ­ έγινε όταν ζητήθηκε πριν από δύο χρόνια από την κυβέρνηση να
τροποποιήσει τον σχετικό νόμο και να μην παρίσταται κυβερνητικός επίτροπος
στις συνεδριάσεις της Συνόδου της Εκκλησίας της Κρήτης. Έως τότε ήταν
κυβερνητικός επίτροπος ο Γιώργος Λιλαίος, μετά τον θάνατο του οποίου η
κυβέρνηση δεν όρισε αντικαταστάτη του. Τελικώς ο τότε υπουργός Παιδείας κ.
Γιώργος Παπανδρέου συμφώνησε κι άλλαξε τον νόμο καταργώντας τον κυβερνητικό επίτροπο

Χθες ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών απέφυγε να σχολιάσει το θέμα.