Μαφία με… οικόσημο τέσσερα φίδια κι ένα χέρι

Η οικογένεια Μπούα είναι ίσως η πιο γνωστή στην Αλβανία. Τα μέλη της
μεσουράνησαν μέχρι και τα χρόνια της τουρκοκρατίας.

ΤΟΣΚΗΔΕΣ στην καταγωγή (από Βορρά προς Νότο η Αλβανία κατοικήθηκε από τους
Γκέγκηδες, τους Τόσκηδες και τους Λιάπηδες) καυχώντο για την καταγωγή τους από
τον Πύρρο. Γι’ αυτό και το οικόσημό τους ήταν ίδιο με του Ηπειρώτη βασιλιά:
Τέσσερα φίδια μ’ ένα χέρι..

«Α. Ελλάς»: Στην παραλία των Αγίων Σαράντα το σκάφος που είχε κλαπεί πριν από λίγο καιρό από την Ελλάδα. Διακρίνεται το σήμα του «Α. Ελλάς». Επίσης και η μηχανή 115 ίππων, δυσανάλογη με το μήκος του σκάφους

Σήμερα η οικογένεια έχει χαθεί, αλλά παραμένει το οικόσημο. Τα τέσσερα φίδια
είναι πια τα τσιγάρα, τα ναρκωτικά, τα πολυτελή αγαθά της Δύσης και οι
λαθρομετανάστες. Και το χέρι που τα κρατάει, είναι της μαφίας του Νότου…

Η μαφία του Νότου είναι ασυνήθιστη. Άλλοτε δεν είναι μία αλλά πολλές και
άλλοτε πάλι φαίνεται τόσο παντοδύναμη σαν να είναι μία.

Πριν από τρία χρόνια δρούσαν στον αλβανικό Νότο, στους Αγίους Σαράντα και
βορειότερα στον Αυλώνα… Τσιγάρα και λαθραία Ι.Χ. ήταν σχεδόν η αποκλειστική
δραστηριότητά τους. Καθεστωτικοί υπάλληλοι, ακόμη και αστυνομικοί, περιέβαλλαν
τους μαφιόζους με την «ανεξήγητη» στοργή του προέδρου Μπερίσα. Στους Αγίους
Σαράντα, όπως λένε οι ντόπιοι, η μαφία ανδρώθηκε όταν ο Σαλί ξήλωσε το
αστυνομικό τμήμα και τοποθέτησε 17 νέους αστυνομικούς ­ όλοι από τον Βορρά και
οι περισσότεροι από τα Τροπόλια, τη γενέτειρα του Σαλί.

Η μαφία ωφελήθηκε και από την εξέγερση, αφού ο εύκολος πλουτισμός και η
απουσία κάθε είδους διωκτικής αρχής αποτελούν σήμερα τους μοναδικούς άξονες
πάνω στους οποίους ζει ο Νότος.

ΠΛΗΡΩΝΟΥΝ ΑΚΡΙΒΑ

Στα μανάβικα στους Αγίους Σαράντα βλέπει κανείς σήμερα αφθονία φρούτων και
λαχανικών, αλλά όλα είναι εισαγωγής από την Ελλάδα. Ο εξεγερμένος Νότος δεν θα
πεινάσει, αλλά πληρώνει πολύ πιο ακριβά τα προς το ζην. Και επειδή κάθε
παραγωγική δραστηριότητα έχει σχεδόν σταματήσει ­ με εξαίρεση την κτηνοτροφία
για την πώληση λαθραίου γάλακτος στην Ελλάδα ­ τα χρήματα θα έρθουν από τα
ναρκωτικά, τα όπλα και τους λαθρομετανάστες. Μέσα σε τρεις μήνες οι τιμές
έχουν ανέβει κατά 35%-40%. Ένα κιλό ψωμί φθάνει πια τα 700 λεκ (περίπου 42
δραχμές) από τα 450, σε μια περιοχή όπου οι άλλοτε δημόσιοι υπάλληλοι δεν
έχουν παρά δύο επιλογές καθώς ο μισθός τους έχει σταματήσει να καταβάλλεται
από τις πρώτες μέρες της εξέγερσης: ή να φύγουν ή να ασχοληθούν με παράνομες δραστηριότητες…

Έτσι η χώρα των αετών γίνεται η χώρα των Μερτσέντες και οι παράνομες
δραστηριότητες δημιουργούν καινούργιες ομάδες ληστών. Αυτές κατ’ αρχήν
συγκροτούνται σε τοπικό επίπεδο. Απέκτησαν ισχυρότατη συνοχή επειδή στην αρχή
λειτούργησαν ως περιφρούρηση του τόπου τους από τις ομάδες γειτονικών
περιοχών. Ο πλούσιος οπλισμός τους από τις λεηλατημένες αποθήκες και το χάος
που επικρατεί βοήθησε αυτές τις ομάδες να αναπτυχθούν και σήμερα να
αποτελέσουν τις μαφίες του Νότου.

ΤΑ ΚΕΝΤΡΑ ΤΩΝ ΜΑΦΙΟΖΩΝ

Έτσι τα Εξαμίλια έγιναν το κέντρο της μαφίας των σκαφών που τείνει να
υπερσκελίσει ακόμη και τους παραδοσιακούς πειρατές των Αγίων Σαράντα, ενώ μέσα
σε 6 μήνες το Αργυρόκαστρο μετετράπη ίσως στο ισχυρότερο κέντρο της στον Νότο.
Εκεί πλέον δρουν ομάδες από το Τεπελένι, το Φίερι ακόμη και από το «φημισμένο»
Λαζαράτι με τους 20 νεκρούς πριν από μερικές εβδομάδες.

Έτσι για να περάσει κανείς σήμερα από την Κακαβιά προς Αργυρόκαστρο ή τους
Αγίους Σαράντα θα πέσει πάνω στους ληστές των δρόμων είτε στην Μποζίνα είτε
στους Γεωργουτσάτες.

Αυτές οι ομάδες δρουν μεν ανεξάρτητα από τη μαφία των ναρκωτικών ή των
λαθρομεταναστών αλλά αποτελούν κατά περίσταση και προέκτασή της.

Αναλαμβάνουν δουλειές, συνήθως την προστασία αποστολών είτε με ναρκωτικά είτε
με όπλα.

Αυτό το καθεστώς των «πολλών και της μίας» μαφίας ευνοεί ­ ποιον άλλον; ­ τον
Σαλί Μπερίσα.

Αυτοί που θέλουν την ειρήνη στη χώρα ξέρουν ότι η τελευταία τους ελπίδα είναι
οι εκλογές με τη συμμετοχή των μεταναστών. Όμως όπως έλεγε και ο Παναΐτ,
οδηγός στο Αργυρόκαστρο, «ο αδελφός μου που βρίσκεται στην Ελλάδα δεν θα έρθει
να ψηφίσει. Οι ληστές θα πουν αυτός έχει λεφτά αφού τώρα ήρθε απέξω, επάνω του».

Και όπως λέει ο Παναΐτ πολλοί σαν τον αδελφό του παρά το μίσος εναντίον του
Μπερίσα ­ που παραμένει άσβεστο στον Νότο ­ θα προτιμήσουν τη ζωή από τον
πιθανό θάνατο.

Οι πολιτικοί του Νότου το ξέρουν καλά αυτό και προσπαθούν να πείσουν τους
μετανάστες να ξαναγυρίσουν. Γιατί διαφορετικά ο Νότος θα πνιγεί στο αίμα κι
αυτό δεν είναι παρά η πραγματικότητα.

Κάθε μέρα εκεί η ζωή γίνεται όλο και λιγότερο ανθρώπινη και οι ελπίδες για τον
περιορισμό των συμμοριών περνούν όχι μόνο μέσα από τις εκλογές αλλά και από το
αποτέλεσμά τους. Είναι μια περιοχή που πηγαίνει στις εκλογές χωρίς εκλογικούς
καταλόγους αλλά με Καλάσνικοφ. Κι αυτό αρκεί για να εξηγήσει την αγωνία της αντιπολίτευσης…

Έλεγχος παντού. Νεαροί οπλισμένοι στην Μποζίνα, πριν από τους Αγίους Σαράντα, σταματούν κάθε αυτοκίνητο. Ληστεύουν τους επιβάτες. Όσους αντιστέκονται, τους σκοτώνουν

ΗΤΑΝ ΜΕΣΗΜΕΡΙ. Μια νεαρή γυναίκα πήγαινε προς το Αργυρόκαστρο. Οπλισμένοι
νεαροί τη σταμάτησαν. Δεν είχε τίποτα να τους δώσει. Φορούσε όμως τη βέρα της.
Οι νεαροί προσπάθησαν να την πάρουν. Το δαχτυλίδι δεν έβγαινε. Της έκοψαν το
δάκτυλο και εξαφανίστηκαν. Το περιστατικό έγινε γνωστό σε όλο τον Νότο. Το
συζητούσαν παντού. Στα καφενεία. Στους δρόμους όπου στήνονται δεκάδες άνθρωποι
όλη την ημέρα. Όχι γιατί ήταν το πιο σοβαρό περιστατικό, έχουν γίνει και
γίνονται πολύ χειρότερα. Όμως ήταν τόση η αγριότητα με την οποία αντέδρασαν οι
νεαροί, που προκάλεσε σοκ. «Έκοψαν ένα δάκτυλο για να πάρουν το δακτυλίδι»,
έλεγε ένας ηλικιωμένος στους Αγίους Σαράντα, κοιτώντας συνεχώς γύρω του, μήπως
τον βλέπει κανείς. Όλοι πια στον Νότο, όσοι δεν εμπλέκονται σε ληστείες και
φόνους, μιλούν και κοιτάζουν πίσω τους. Φοβούνται. Η κατάσταση εδώ έχει
ξεφύγει από κάθε έλεγχο..

Να, προχθές μια γυναίκα, σ’ ένα χωριό κοντά στα Τίρανα, άρπαξε το Καλάσνικοφ,
μπήκε στο καφενείο και πριν προλάβει κανείς να αντιδράσει σκότωσε επτά
ανθρώπους που την είχαν βιάσει.

Πριν από λίγες ημέρες, στο Αργυρόκαστρο ένας νεαρός σκοτώθηκε μπροστά στο
ελληνικό προξενείο, σε μια απίστευτη βεντέτα, που κράτησε ένα μήνα, με θύματα
τέσσερις ανθρώπους και από τις δύο πλευρές.

Στο Μπεράτι άγνωστοι έριξαν χειροβομβίδα σε μια 14χρονη που έκανε μπάνιο στο
σπίτι της. Οι συγγενείς τής νεκρής πήραν τα όπλα και άρχισαν να σκοτώνουν
οποιονδήποτε ήταν ύποπτος.

Στο μειονοτικό χωριό Ραχούλα οι ληστές μπήκαν στο σπίτι του Γρηγόρη Καλόγερου.
Μόλις η γυναίκα του τούς γνώρισε, τη χτύπησαν και στη συνέχεια τον σκότωσαν
όταν προσπάθησε ν’ αντιδράσει. Τότε συγκεντρώθηκαν οι άνδρες του χωριού.
Συνέλαβαν τους δύο, τους οποίους ξυλοκόπησαν άγρια. Ο ένας από αυτούς
νοσηλεύεται στο νοσοκομείο στα Γιάννινα. Στον Νότο τον περιμένουν να γίνει
καλά για να τον σκοτώσουν. Και ενώ αυτά είναι καθημερινά φαινόμενα, νεαροί πιο
οργανωμένοι καταδυναστεύουν τα πάντα απ’ την Κακαβιά ώς το Φίερι. Κανείς δεν
μπορεί να ανοίξει επιχείρηση αν δεν έχει τη συγκατάθεσή τους. Στους Αγίους
Σαράντα το μοναδικό εστιατόριο με ελληνική κουζίνα συνεχίζει και λειτουργεί,
γιατί οι νεαροί τρώνε και πίνουν εκεί δωρεάν. Αν αρνηθεί ο εστιάτορας, «θα το
τινάξουν στον αέρα», όπως του έχουν πει. Και ο εστιάτορας δεν μπορεί να κάνει
διαφορετικά. Όσοι αρνήθηκαν είδαν τις περιουσίες τους να καίγονται. Έτσι
ενεργούν στον Νότο. Μιλούν τη γλώσσα των Καλάσνικοφ. Σκοτώνουν, ληστεύουν,
χωρίς να δίνουν λογαριασμό σε κανέναν.

Η ΔΙΑΦΟΡΑ της νύχτας με τη μέρα στα Εξαμίλια στη Νότια Αλβανία δεν είναι ο
ήλιος… Είναι ο θόρυβος από τα 100 – 150 άλογα που βγάζουν τα σκάφη των
πειρατών, αλωνίζοντας το Ιόνιο και την Αδριατική.

Τα Εξαμίλια ήταν μαζί με τους Αγίους Σαράντα (βορειότερα στα 20 χιλιόμετρα) η
ελπίδα για τουριστική ανάπτυξη της Αλβανίας. Ήταν και κάτι περισσότερο: η
ελπίδα για το «παράθυρο στον κόσμο» για τους 100.000 ανθρώπους της ευρύτερης
περιοχής. Το 70% αυτών είναι νέοι που μεγάλωσαν ακούγοντας τους παλιότερους να
διηγούνται με περηφάνια τα σαμποτάζ που έκαναν στα αναπτυξιακά έργα του Χότζα.
Στα μυδοτροφεία και τις ιχθυοκαλλιέργειες της λίμνης Βουθρωτού πριν από τα
Εξαμίλια (έργο πρωτοποριακό για την εποχή) και στα θερμοκήπια των οροπεδίων
που κάποτε εξασφάλιζαν την αυτάρκεια στον αλβανικό Νότο. Αυτοί αντιδρούσαν
αλλά οι νέοι σήμερα σε τι να αντιδράσουν;

Όχι ότι αυτό είναι δικαιολογία για τους πειρατές, είναι όμως η πρώτη κουβέντα
που ακούει κανείς από Βορειοηπειρώτες παράγοντες που προσπαθούν να εξηγήσουν
την αλματώδη ανάπτυξη της πειρατείας τους τελευταίους μήνες. Η μαφία των
σκαφών, λένε εκεί, δρούσε ανεξέλεγκτη από την εποχή του Μπερίσα. Όμως η
δουλειά της ήταν κυρίως οι μεταφορές. Τσιγάρα, λαθρομετανάστες, ναρκωτικά…
Οι δουλειές άνοιξαν τους τελευταίους μήνες και αφού δεν τηρούνται ούτε τα
προσχήματα, οι πειρατές χρειάζονται περισσότερα, μεγαλύτερα και δυνατότερα σκάφη.

Και θα τα βρουν, πού αλλού;

Στις «κοσμικές» μαρίνες της Κέρκυρας και της Ιταλίας..

ΚΛΕΜΜΕΝΑ ΣΚΑΦΗ

Στη μικρή προκυμαία, στα αριστερά του λιμανιού των Αγίων Σαράντα, ο Ιλιάν και
ο Σταύρος τοποθετούν με προσοχή την κλεμμένη «Mercury» στο επίσης κλεμμένο
ταχύπλοο της «Α. Ελλάς»..

Ο βουλευτής Θωμάς Μήτσου χαμογελά, κοιτώντας μερικά ακόμη φουσκωτά, τα
περισσότερα με ξυσμένο το «Λ.Σ.» στα νερά του λιμανιού, ενώ την ίδια ώρα ένα
ταχύπλοο με τρεις «καλασνικοφόρους» διασχίζει τη θάλασσα. «Αυτά δεν είναι
τίποτα μπροστά στα σκάφη της μαφίας στα Εξαμίλια», λέει ένας Βορειοηπειρώτης
που «τα ‘χει με όλους καλά και γνωρίζει καταστάσεις. Μην κοιτάς. Εδώ δεν
φοβούνται, δεν πιστεύουν ότι μπορεί το ελληνικό Λιμενικό να έρθει να τους τα πάρει»…

Ο Βορειοηπειρώτης φαίνεται ότι όντως ξέρει…

Τέσσερις φορές ­ η μία μόνο έγινε γνωστή ­ προσπάθησαν οι Έλληνες κομάντος να
εισβάλουν στα καταφύγια των μαφιόζων. Την πρώτη για να πάρουν πίσω το σκάφος
του Λιμενικού. Την τελευταία, λίγο πριν από το Σαββατοκύριακο. Απέτυχαν και πάλι.

Οι πειρατές έχουν έναν μεγάλο σύμμαχο… Τη μορφολογία της περιοχής. Λίγο μετά
τα βουνά που χωρίζουν τη δικιά μας Σαγιάδα από την Αλβανία σχηματίζεται η
λίμνη του Βουθρωτού.

Η λίμνη, απομονωμένη από τη στεριά, βγαίνει στο Ιόνιο ­ απέναντι από τις
κερκυραϊκές ακτές ­ με ένα ποτάμι. Ένα καθ’ όλα ιδιότροπο φυσικό πέρασμα που
σχηματίζει σε μήκος τριών χιλιόμέτρων δεκάδες φυσικές κρυψώνες για κλεμμένα
πειρατικά σκάφη και για ελεύθερους σκοπευτές.

Η είσοδος στο ποτάμι κι από κει στη λίμνη εμποδίζεται και από το Δέλτα του
ποταμού, που με τις προσχώσεις του έχει δημιουργήσει επικίνδυνα αβαθή σημεία.

Οι πειρατές ζουν κυρίως στα Εξαμίλια, ένα χωριό που ευτύχησε να ατενίζει έναν
μικρό παράδεισο… Οι μισογκρεμισμένες καφετέριες στις παραλίες προδίδουν την
τουριστική ανάπτυξη που είχε πριν από ένα χρόνο η περιοχή. Ο κόλπος των
Εξαμιλίων είναι μια διαδοχή μικρών και μεγάλων καταπράσινων φιόρδ που
κλείνονται από τη θάλασσα από 3-4 νησάκια με θαυμάσιες αμμώδεις παραλίες σε
γαλαζοπράσινα νερά…

Ακριβώς απέναντι η Κέρκυρα. Τόσο κοντά, που νομίζεις ότι θα φθάσεις εύκολα κολυμπώντας…

ΔΟΥΛΕΥΟΥΝ ΜΟΝΟ ΝΥΧΤΑ

Στο χωριό βλέπει κανείς τη μέρα τα σμάρια των ξυπόλητων «τσόλι» (πιτσιρικάδων)
να τρέχουν στους χωμάτινους δρόμους, ενώ οι γυναίκες απλώνουν τα «Ντιόρ»,τα
«Βερσάτσε» και τα «Πόλο» έξω από τις τσίγκινες παράγκες τους. Στις αυλές οι
«Μερτσέντες» και τα «Λαντ Ρόβερ» περιμένουν δίπλα στους σωρούς των σκουπιδιών…

Αυτή η εικόνα είναι ­ έστω κατά το ήμισυ ­ διαφορετική από του υπόλοιπου
Νότου. Αλλού οι δρόμοι και οι πλατείες είναι γεμάτοι, κυρίως από άντρες που
περιφέρονται και ρίχνουν αραιά και πού καμία ριπή στον αέρα για να θυμίσουν
(;) ότι υπάρχουν, ενώ οι γυναίκες δεν κυκλοφορούν με τόση άνεση. «Οι άντρες
στα Εξαμίλια δουλεύουν μόνο νύχτα» λέει μισοαστεία μισοσοβαρά ο
Βορειοηπειρώτης από χωριό στα ορεινά της λίμνης.

Πάντως το οπλοπολυβόλο που προστατεύει τον όρμο των Εξαμιλίων (και ανήκει στη
μαφία) αμέσως «ζωντάνεψε» με την εμφάνιση των ξένων… Η μαφία των σκαφών στην
περιοχή δεν είναι καινούργια, αλλά δεν είναι και η ίδια.

Οι πειρατές που ξεκίνησαν μεταφέροντας λαθραία δεν αναμειγνύονται εύκολα και
σε κλοπές σκαφών. Πληρώνουν μία από τις δεκάδες συμμορίες ληστών που
αναπτύχθηκαν στην περιοχή εδώ και 10 μήνες. Οι τελευταίοι αναλαμβάνουν να
προμηθεύσουν στους πρώτους σκάφη, μηχανές, ακόμη και ανταλλακτικά. Είναι
καθημερινή η εικόνα στα Εξαμίλια, αλλά και στους Αγίους Σαράντα, τα
μαστορέματα, οι πατέντες και οι δοκιμές σε κλεμμένες μηχανές σκαφών.

Έτσι έγινε και με το φουσκωτό του Λιμενικού. Η μαφία το… παρήγγειλε και
τέσσερις ληστές ανέλαβαν τα περαιτέρω. Αυτη ήταν και η «τυχερή» στιγμή του
Λιμενικού, αφού ήταν σχετικά εύκολο να έρθει σε επαφή με τους κλέφτες ο
Βορειοηπειρώτης βουλευτής Θωμάς Μήτσου: «Αν το είχαν παραδώσει στη μαφία, θα
ήταν αδύνατο ακόμη και να μάθουμε ποιοι και πού θα το είχαν» λέει ο ίδιος.

Κάθε βράδυ περίπου 15 με 20 φουσκωτά (τα περισσότερα κλεμμένα από Ιταλία)
ξεκινούν από τα Εξαμίλια και κατευθύνονται προς τα ανοιχτά. Οι διαδρομές είναι
δύο: στα παράλια της Κέρκυρας και στα διεθνή. Συνήθως τα δρομολόγια και οι
στόχοι έχουν προκαθοριστεί: «Στην Κέρκυρα, το δίκτυό τους λειτουργεί άψογα»,
λέει παράγοντας της περιοχής. «Η συνεργασία τους με την ελληνική μαφία είναι
άψογη, αφού η αφθονία ναρκωτικών ρίχνει τις τιμές και μεγαλώνει το κέρδος.
Εκείνο που δεν ξέρετε είναι ότι πολλές φορές η Κέρκυρα αναστατώνεται για
λόγους… αντιπερισπασμού»!

Όταν υπάρχει σημαντικής αξίας φορτίο που πρέπει να παραδοθεί από την αλβανική
μαφία στην Κέρκυρα ή στα διεθνή, οι πειρατές για να αντιμετωπίσουν πιο εύκολα
τα σκάφη του Λιμενικού ακολουθούν την εξής μέθοδο: στέλνουν μια ομάδα σε άλλη
περιοχή. Στόχος της κυρίως, η πρόκληση θορύβου. Τα Καλάσνικοφ συγκεντρώνουν
τις ελληνικές διωκτικές αρχές και η μαφία ανενόχλητη τακτοποιεί τις υποθέσεις της…

Ο ΝΟΜΟΣ ΤΗΣ ΣΙΩΠΗΣ

Ο νόμος της σιωπής δεν είναι απλά δεδομένος. Αυτοί που μιλάνε χάνονται ακόμη
και μέσα στο καταμεσήμερο και μερικές φορές ο ίδιος «δρόμος» επιφυλάσσεται και
για τις οικογένειές τους. Στα καφενεία στους Αγίους Σαράντα ο καθένας έχει να
διηγηθεί από μια ιστορία και όλοι μαζί θυμούνται το ξεκλήρισμα της οικογένειας
στο Αργυρόκαστρο που αρχικά αποδόθηκε σε βεντέτα. «Πήγαν να κάνουν δικιά τους
δουλειά με φουσκωτό που τους είχε “παραγγείλει” άλλος»!