ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Το κεκτημένον φυγείν αδύνατον;

Πολλά σχεδιάζονται πάλι εν είδει εικοστής μέσα στον αιώνα μεταρρυθμίσεως στην
Κατωτέρα, στη Μέση και στην Ανωτέρα Εκπαίδευση.

Ακούγεται, σχεδόν μυστικά, σαν ψίθυρος πίσω από την πόρτα, πως η Πολιτεία
σκέφτεται να καταργήσει το μέγα κεκτημένο για τις δύο πρώτες βαθμίδες: Την
Επετηρίδα. Το διαβόητο σύστημα διορισμού στη δημόσια εκπαίδευση, που διεκδικεί
το προνόμιο της απόλυτης αντικειμενικότητας. Εν πρώτοις, το σύστημα αυτό
αντικειμενικώς είναι ένα σκανδαλώδες προνόμιο, που καταργεί την ισότητα των
πολιτών. Διότι για να διοριστεί κανείς σε οποιαδήποτε δημόσια υπηρεσία
υφίσταται ξεχωριστές εξετάσεις, ανεξάρτητα από το πτυχίο του και, κυρίως,
ανεξάρτητα από την ημερομηνία αποκτήσεώς του. Διότι η «αντικειμενικότητα» της
επετηρίδας σ’ αυτό έγκειται. Μπαίνεις στη λίστα των προς διορισμόν δασκάλων,
φιλολόγων, μαθηματικών κ.λ.π. με μόνη ένδειξη την ημερομηνία αποκτήσεως του
πτυχίου. Για να γίνεις εφοριακός, τελωνειακός, οικονομικός υπάλληλος,
υπάλληλος ως πτυχιούχος του υπουργείου Παιδείας συνωθείσαι στους τερατώδεις
διαγωνισμούς του Σταδίου Ειρήνης και Φιλίας και επιτυγχάνεις όταν
συγκεντρώσεις μόρια, μεταξύ των οποίων και ο βαθμός του πτυχίου. Για να γίνεις
δικηγόρος, αρχαιολόγος περνάς από την κρησάρα, και για να πάρεις μια θέση σε
ορχήστρα, χορωδία ή θίασο κανείς δεν ρωτάει πού σπούδασες ή πότε αποφοίτησες.
Περνάς ακρόαση!!

Για να μπεις σε μια τάξη να διδάξεις νήπια, νέους, εφήβους, να τους ανοίξεις
τον κόσμο των αριθμών, τα μυστήρια της γλώσσας και την πόρτα που οδηγεί στην
αποκάλυψη της λογικής συγκρότησης του κόσμου, αρκεί να έχεις πτυχίο
Πανεπιστημίου, και για να διοριστείς διακριτά, τα στοιχεία της ημερομηνίας που
αποκτήθηκε. Προηγείται το «σχεδόν καλώς» πέντε του Άριστα εννέα κόμμα οκτώ,
προηγείται ο μηδεμία άλλη πλην της μητρικής γλώσσης χειριζόμενος του
τρίγλωσσου, προηγείται ο πτυχιούχος της συγκυρίας του κατόχου μάστερ και
διδακτορικού. Ο τελευταίος, μάλιστα, τιμωρείται δεινά, αφού λόγω πολυετών
σπουδών θα έχει χάσει την ευκαιρία πιθανού διορισμού με τους συμπτυχιώτες του
(!) και θα έχει μπει στην ουρά της επετηρίδας.

Σκέπτεσθε τώρα που υπάρχουν πτυχιούχοι Πανεπιστημίου των Σχολών Επικοινωνίας
και Δημοσιογραφίας να υποχρεούνται οι εφημερίδες να προσλαμβάνουν συντάκτες
από επετηρίδα με κριτήριο προτεραιότητας την ημερομηνία αποκτήσεως; Αλλά
σκέπτεσθε το αποτρόπαιο γεγονός να διορίζεται, λόγω πληθώρας συνωστιζομένων
στην επετηρίδα, με το θλιβερό κριτήριο πτυχιούχου με βαθμό πέντε, δέκα χρόνια
μετά την απόκτηση του τίτλου του και να μένει απέξω ο φετινός αριστούχος; Τι
σημαίνει αυτό; Σημαίνει πως στις περισσότερες επιστήμες η δεκαετία είναι
παρελθόν νεκρών γνώσεων. (Στην Αμερική με βεβαιώνουν μετά την πάροδο
πενταετίας αφαιρείται η άδεια ασκήσεως του ιατρικού επαγγέλματος αν δεν
υποστείς νέες εξετάσεις επί των, εν τω μεταξύ, νέων επιστημονικών γνώσεων).

Και κάτι χειρότερο με την Εκπαίδευση. Είναι φυσικό οι άριστοι απόφοιτοι να
διορίζονται στην ιδιωτική εκπαίδευση ή να απορροφώνται από τη φροντιστηριακή
(κυρίως οι φιλόλογοι)· οι μαθηματικοί απορροφώνται από τη Μετεωρολογική
Υπηρεσία, οι φυσικοί από τη ΔΕΗ και τον ΟΤΕ, οι χημικοί από τη Βιομηχανία
(τροφίμων, οίνου, φαρμακευτική)· ποιοι, λοιπόν, ραγιάδικα αναμένοντας φθάνουν
στον διορισμό; Θου, Κύριε, φυλακήν τω στόματί μου. Και για να εντοπίσω το
φαινόμενο στους φιλόλογους. Πρόσβαση στην εκπαίδευση έχουν οι πτυχιούχοι των
Φιλολογικών Τμημάτων (κλασικοί φιλόλογοι, νεοελληνιστές, γλωσσολόγοι), των
Ιστορικών και Αρχαιολογικών, των Ψυχολογικών, των Παιδαγωγικών και των
Φιλοσοφικών. Και εισέρχονται στον κλάδο ως παντοδύναμοι (!) πολυδύναμοι
εκπαιδευτικοί φιλολογικών μαθημάτων. Δηλαδή, οι αρχαιολόγοι διδάσκουν Αγωγή
του Πολίτη και Φιλοσοφία, οι ψυχολόγοι Λατινικά και Ελύτη, οι κλασικοί
φιλόλογοι Νέα Ελληνικά και Ψυχολογία και πάει λέγοντας. Και ω του τραγέλαφου!
Για να γίνεις αρχαιολόγος και να υπηρετήσεις στον κλάδο σου, δίνεις αυστηρές
μεταπτυχιακές εξετάσεις. Ένας όμως αρχαιολόγος με βαθμό πέντε και μισό, άνευ
εξετάσεων μπαίνει σε μια αίθουσα εφήβων και αλωνίζει στον Ελύτη, στα Ατομικά
Δικαιώματα και στη φαινομενολογία του Χούσερλ!!

Αλλά δεν τελειώσαμε.

Από το 1982, ουδείς εκπαιδευτικός ελέγχθηκε τι κάνει, πώς το κάνει και αν
απλώς κάνει μάθημα. Όχι σύμβουλος εκπαιδεύσεως· ούτε γυμνασιάρχης τολμά να
μπει σε τάξη. Κεκτημένο. Κατά το τελευταίο κεκτημένο: Σε όλες τις μορφές
επιμόρφωσης οι επιμορφούμενοι δεν παρακολουθούν υποχρεωτικά (ενώ αμείβονται με
τον μισθό τους), δεν κάνουν εργασίες και δεν δίνουν εξετάσεις.

Με τέτοια κεκτημένα ποιος αφελής νομίζει πως θα πετύχει όποια μεταρρύθμιση.
Ποιος θα την εφαρμόσει και ποιος θα την αξιολογήσει;