[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

ΟΙ Νεοέλληνες θα πρέπει επιτέλους να μάθουμε κάποτε να συζητάμε. Να
αναπτύξουμε τη γνήσια «κουλτούρα του διαλόγου» με ορθολογιστικά επιχειρήματα,
απόψεις, θέσεις και αντιθέσεις. Αλλά όχι με τις φτηνές, απλοϊκές ετικέτες,
τους δαιμονολογικούς και μανιχαϊκούς χαρακτηρισμούς που παρακάμπτουν την ουσία
και τα πραγματικά προβλήματα. Δύο πρόσφατα παραδείγματα δείχνουν την αδυναμία
που έχουμε (ή έχουν ορισμένοι τουλάχιστον) να διεξάγουμε ψύχραιμο διάλογο.Το
πρώτο παράδειγμα αφορά τις σχέσεις με την Τουρκία. Πολλοί πιστεύουν ότι κάτω
από τις αναπτυσσόμενες συνθήκες στο περιφερειακό, ευρωπαϊκό και διεθνές
σύστημα τα πάγια και διαχρονικά συμφέροντα της Ελλάδας μεγιστοποιούνται με «τη
στρατηγική του διαλόγου» με τη χώρα αυτή ­ σύμφωνα με συγκεκριμένες αρχές και
στόχους, με βάση το Διεθνές Δίκαιο και στον κατάλληλο χρόνο επιλογής (timing) .

Έξω από τη στρατηγική αυτή υπάρχει η διαιώνιση της έντασης που ίσως καταλήξει
σε θερμή σύγκρουση. Η υποστήριξη της «στρατηγικής του διαλόγου» σε καμιά
περίπτωση δεν επιδέχεται παρερμηνείες και πολύ περισσότερο τον χαρακτηρισμό
της ως «ενδοτική». Το αντίθετο, εκκινεί από μια συγκεκριμένη αφετηρία: τη
μεγιστοποίηση των ελληνικών συμφερόντων μέσα από την υπέρβαση των αδιεξόδων
της έντασης και τη σταθεροποίηση της περιοχής, αλλά χωρίς παραχωρήσεις
κυριαρχικών δικαιωμάτων. Και είναι εμφανές ότι όταν η Ελλάδα συζητά ψύχραιμα, κερδίζει.

Το δεύτερο παράδειγμα αναφέρεται στη θέση που διατύπωσε πρόσφατα ο αναπληρωτής
υπουργός Εξωτερικών Γ. Παπανδρέου για την αποποινικοποίηση της χρήσης των
ήπιων ναρκωτικών. Ο γράφων δεν είναι ειδικός στο θέμα. Γνωρίζει όμως ότι όπου
εφαρμόσθηκε στην Ευρώπη η στρατηγική αυτή απέδωσε, συνολικά, θετικά
αποτελέσματα. Αλλά, αντί να συζητήσουμε (ή να συζητήσουν ορισμένοι) την ουσία,
τα πλεονεκτήματα ή μειονεκτήματα της πρότασης αυτής, εξετράπησαν σε απαράδεκτα
δαιμονολογικούς χαρακτηρισμούς. Τα δύο αυτά παραδείγματα δεν είναι τα μόνα.
Είναι όμως ενδεικτικά. Ας μάθουμε επιτέλους να συζητάμε. Άλλωστε, καυχιόμαστε
ότι ζούμε στη χώρα που γέννησε τον διάλογο και τη διαλεκτική…

Ο Π.Κ. Ιωακειμίδης είναι αναπληρωτής καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών.