Αναδιάρθρωση των ΔΕΚΟ

Αν δεν υπάρξει μια γενναία
πολιτική αναδιάρθρωσης των ΔΕΚΟ και προώθησης των ιδιωτικοποιήσεων, η πολιτική
της δημοσιονομικής εξυγίανσης θα διακοπεί και αυτό θα είναι μοιραίο για την
πορεία του αποπληθωρισμού της Οικονομίας.Ο ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΣ θα πέσει κάτω
από το 5% έως το τέλος του χρόνου, προέβλεψε την περασμένη εβδομάδα στην
Καβάλα ο υφυπουργός Οικονομικών κ. Νίκος Χριστοδουλάκης, ενώ και ο διοικητής
της Τραπέζης της Ελλάδος κ. Λουκάς Παπαδήμος στην ομιλία του, στο Συνέδριο του
«Economist», μίλησε για υποχώρηση του πληθωρισμού σε επίπεδο χαμηλότερο του 3%
εντός του 1998, πράγμα που σημαίνει ότι η χώρα μας θα προσεγγίσει το σχετικό
κριτήριο του Μάαστριχτ.

Είναι πολύ ευχάριστο βέβαια που υπεύθυνοι
εκπρόσωποι του οικονομικού επιτελείου της κυβέρνησης μεταδίδουν αυτό το
αισιόδοξο μήνυμα, το οποίο ασφαλώς οι διεθνείς αγορές όχι απλώς το
συμμερίζονται αλλά και το στηρίζουν, όπως αποδεικνύεται από τη μαζική εισροή
κεφαλαίων στην Ελλάδα. Το ερώτημα όμως στο οποίο ακόμη δεν έχει δοθεί μια
πειστική απάντηση, είναι πώς αυτή η μείωση του πληθωρισμού, την οποία ζούμε
τώρα, θα αποδειχθεί μόνιμη και διατηρήσιμη.

Αν κρίνουμε από την προχθεσινή
(22 Απριλίου) έκθεση του διοικητού της Τραπέζης της Ελλάδος, κρίσιμη σημασία
έχει η εξέλιξη άλλων μεγεθών και η επίδραση παραγόντων που επηρεάζουν την
προβλεπόμενη πορεία του πληθωρισμού στο μέλλον. Ανάμεσα στα μεγέθη και τους
παράγοντες αυτούς, ο πρώτος είναι αναμφίβολα ο προϋπολογισμός, αφού κανείς δεν
αμφισβητεί ότι η ραγδαία βελτίωση του οικονομικού κλίματος, που κατέστησε
εφικτή την πτώση του πληθωρισμού, ήταν η βαθμιαία αποκατάσταση της
δημοσιονομικής σταθερότητας.

Τα δημοσιονομικά ελλείμματα, ως γνωστόν,
μειώθηκαν κατά 7 εκατοστιαίες μονάδες από 14,4% του ΑΕΠ το 1993 στο 7,4% του
ΑΕΠ στο 1996 και η εντυπωσιακή αυτή ανταπόκριση της Ελλάδας στις υποχρεώσεις
που έχει αναλάβει έναντι των εταίρων της με το Πρόγραμμα Σύγκλισης, εξηγεί την
ανάκτηση της εμπιστοσύνης των αγορών προς την κυβέρνηση και την πολιτική της.

Όμως, όσο αποδοτικό και να υπήρξε το παρελθόν, όσες ελπίδες και να
καλλιεργεί για το μέλλον, δεν παύουν να υπάρχουν τα ερωτηματικά, οι
αβεβαιότητες και οι ανησυχίες, αν η κυβέρνηση θα αποδειχθεί ικανή εφέτος να
επιτύχει τον άθλο εκτέλεσης των πιο δύσκολων και φιλόδοξων προϋπολογισμών των
τελευταίων ετών. Και εδώ δεν αναφερόμαστε μόνο στα νέα προβλήματα τα οποία
δημιουργεί η υστέρηση εσόδων που παρετηρήθη το πρώτο τρίμηνο εφέτος, όσο
κυρίως στον εντοπισμό κρυφών ελλειμμάτων και ανοικτών πληγών που συνεχώς
διογκώνουν το δημόσιο χρέος.

Ήδη, αυτή την περίοδο, στο υπουργείο
Οικονομικών δεν κρύβουν την ανησυχία τους για το γεγονός ότι από τις
καταπτώσεις εγγυήσεων για δάνεια προς δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμούς
και από την κάλυψη ελλειμμάτων προς προβληματικές επιχειρήσεις, δημιουργείται
κατ’ έτος ένα γιγαντιαίο έλλειμμα που εκτιμάται σε 800 δισ. δρχ. για την
εφετινή χρήση, χωρίς να αποκλείεται όμως να πλησιάσει και το 1 τρις. δρχ. Το
κρυφό αυτό έλλειμμα δεν συνυπολογίζεται προς το παρόν στο επίσημο έλλειμμα του
προϋπολογισμού, αφού η κυβέρνηση κάνει χρήση της κοινοτικής πρακτικής να
παρουσιάζει ως συμμετοχή στο κεφάλαιο των ΔΕΚΟ ή των προβληματικών τα ποσά που
διαθέτει ο προϋπολογισμός για κάλυψη ελλειμμάτων. Πηγαίνει όμως το κρυφό αυτό
έλλειμμα στο σύνολό του στο δημόσιο χρέος και έτσι επηρεάζει άμεσα και το
τρέχον έλλειμμα, αφού αυξάνει τις δαπάνες για τόκους και χρεολύσια.

Είναι
προφανές, λοιπόν, ότι αν δεν υπάρξει μια γενναία πολιτική αναδιάρθρωσης των
ΔΕΚΟ και προώθησης των ιδιωτικοποιήσεων, η πολιτική της δημοσιονομικής
εξυγίανσης, που μεταξύ 1994 και 1996 βοήθησε στην κάμψη του πληθωρισμού, θα
διακοπεί εφέτος και αυτό θα είναι μοιραίο για την πορεία αποπληθωρισμού της
οικονομίας.

Ο δεύτερος παράγοντας, που θα κρίνει την πορεία του
πληθωρισμού, είναι η εξέλιξη του κόστους εργασίας. Όπως τονίζεται στο
τελευταίο οικονομικό δελτίο της Τραπέζης της Ελλάδος (άρθρο κ. Ισαάκ
Σαμπεθάι), η αποκλιμάκωση του πληθωρισμού στην Ελλάδα τα επόμενα χρόνια
«σημαίνει ότι οι ρυθμοί ανόδου του κόστους εργασίας ανά μονάδα προϊόντος είναι
αναγκαίο να επιβραδυνθούν σημαντικά και ότι κατά τη διαπραγμάτευση των
μισθολογικών αυξήσεων πρέπει να συνεκτιμώνται η αύξηση του κόστους εργασίας
στις ανταγωνίστριες, καθώς και, σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, οι δυνατότητες
αύξησης της παραγωγικότητας και συμπίεσης των περιθωρίων κέρδους. Τι
συνεπάγεται αυτό για τις αυξήσεις των αποδοχών και τις συλλογικές
διαπραγματεύσεις; Οι ονομαστικές αυξήσεις ασφαλώς πρέπει να είναι μικρότερες
από ό,τι μέχρι τώρα».

Το παρήγορο, πάντως, είναι ότι η Τράπεζα της Ελλάδος
αποδεικνύει ότι οι μικρότερες ονομαστικές αποδοχές δεν σημαίνουν κατ’ ανάγκη
και μείωση της αγοραστικής δύναμης των μισθών.