Η μεγάλη ήττα του Ινφαντίνο

Η εικόνα του απόλυτου κυρίαρχου της FIFA, που ο Τζιάνι Ινφαντίνο έχτιζε μεθοδικά την τελευταία δεκαετία, υπέστη ίσως το μεγαλύτερο πλήγμα της. Η αιφνιδιαστική απόσυρση του σχεδίου για την πώληση μειοψηφικού ποσοστού των εμπορικών δικαιωμάτων του Παγκοσμίου Κυπέλλου δεν αποτελεί απλώς μια αλλαγή στρατηγικής.

Πρόκειται για μια βαριά πολιτική ήττα, η οποία αποκάλυψε τα όρια της επιρροής του προέδρου της FIFA, ένωσε απέναντί του σχεδόν ολόκληρο το οργανωμένο ποδόσφαιρο και άνοιξε, για πρώτη φορά ύστερα από πολλά χρόνια, τη συζήτηση για τη διαδοχή του.

Το σχέδιο παρουσιάστηκε ως μια πρωτοβουλία που θα εξασφάλιζε τεράστιους οικονομικούς πόρους για την ανάπτυξη του ποδοσφαίρου στις μικρότερες ομοσπονδίες. Η FIFA πρότεινε τη δημιουργία μιας νέας εταιρείας, της FIFA Forward Enterprise, στην οποία θα μεταφέρονταν τα εμπορικά δικαιώματα των κορυφαίων διοργανώσεων, με αποτίμηση που έφθανε τα 20 δισεκατομμύρια δολάρια. Στη συνέχεια θα πωλούνταν περίπου το 20% της νέας εταιρείας σε ιδιώτες επενδυτές, με στόχο την άντληση έως και 4,2 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Η διοίκηση της FIFA υποστήριζε ότι τα χρήματα αυτά θα επέτρεπαν τη δραστική ενίσχυση του προγράμματος ανάπτυξης του ποδοσφαίρου παγκοσμίως. Ο ίδιος ο Ινφαντίνο είχε ενημερώσει τις ομοσπονδίες ότι κάθε μέλος της FIFA θα μπορούσε να λάβει έως και 40 εκατομμύρια δολάρια, εφόσον εγκρινόταν η πρόταση στη σχετική ψηφοφορία.

Ωστόσο, η αντίδραση υπήρξε άμεση και πρωτοφανής. Εκεί όπου ο Ινφαντίνο υπολόγιζε ότι οι οικονομικές παροχές θα λειτουργούσαν ως ισχυρό κίνητρο, βρέθηκε αντιμέτωπος με ένα ευρύ μέτωπο αντίστασης που ξεπέρασε ακόμη και τις παραδοσιακές αντιπαραθέσεις ανάμεσα στις συνομοσπονδίες.

Ευρύ διεθνές μέτωπο

Η UEFA ηγήθηκε της αντίδρασης. Και οι 55 εθνικές ομοσπονδίες-μέλη της ευρωπαϊκής συνομοσονδίας τάχθηκαν ομόφωνα κατά του σχεδίου, χαρακτηρίζοντας απαράδεκτη την εμπορευματοποίηση του σημαντικότερου ποδοσφαιρικού θεσμού στον κόσμο. Σύμφωνα με πληροφορίες, η ευρωπαϊκή συνομοσπονδία έθεσε ακόμη και θέμα αποχής από τις διοργανώσεις της FIFA, εάν η πρόταση προχωρούσε.

Η ευρωπαϊκή θέση βρήκε γρήγορα συμμάχους. Η CONCACAF απέρριψε επίσης την πρόταση, ενώ λίγο αργότερα η Ασιατική Συνομοσπονδία ανακοίνωσε ότι συντάσσεται πλήρως με τις θέσεις της UEFA. Οι τρεις συνομοσπονδίες εκπροσωπούν συνολικά 143 από τις 211 εθνικές ομοσπονδίες της FIFA, δημιουργώντας μια αδιαμφισβήτητη πλειοψηφία απέναντι στον πρόεδρό της.

Το πολιτικό μήνυμα ήταν ακόμη σημαντικότερο από το αριθμητικό αποτέλεσμα. Για πρώτη φορά μετά την εκλογή του το 2016, ο Ινφαντίνο βρέθηκε απομονωμένος απέναντι σε ένα τόσο ευρύ διεθνές μέτωπο.

Και εντός των «τειχών»

Η πίεση δεν περιορίστηκε στις εξωτερικές αντιδράσεις. Στο εσωτερικό της FIFA καταγράφηκαν εξελίξεις που αποτύπωσαν το μέγεθος της κρίσης. Ο στενός συνεργάτης και σύμβουλος του προέδρου, Κάρλος Κορδέιρο, υπέβαλε την παραίτησή του, χαρακτηρίζοντας δημόσια την πρωτοβουλία «κακή συμφωνία για το ποδόσφαιρο».

Ακόμη πιο ηχηρή ήταν η τοποθέτηση του Chief Operating Officer της FIFA, Κέβιν Λαμούρ, ο οποίος υποστήριξε ότι ακόμη και τα στελέχη της ομοσπονδίας είχαν παραπλανηθεί σχετικά με το πραγματικό περιεχόμενο της πρότασης, αφήνοντας να εννοηθεί ότι επρόκειτο ουσιαστικά για προσωπική πρωτοβουλία του Ινφαντίνο.

O ιταλός παράγοντας κατηγορείται πλέον ξεκάθαρα για αδιαφάνεια και μεθοδεύσεις. Η εικόνα αυτή ενίσχυσε την αίσθηση ότι η διαδικασία λήψης αποφάσεων στη FIFA είχε γίνει υπερβολικά συγκεντρωτική. Πολλοί παράγοντες του διεθνούς ποδοσφαίρου θεωρούν ότι η υπόθεση ανέδειξε ένα σοβαρό πρόβλημα διακυβέρνησης, καθώς ένα σχέδιο με τόσο μεγάλες οικονομικές και θεσμικές συνέπειες παρουσιάστηκε χωρίς την απαιτούμενη διαβούλευση με τις συνομοσπονδίες και τις εθνικές ομοσπονδίες.

Διχασμός και αιχμές

Υπό το βάρος των αντιδράσεων, ο Ινφαντίνο ανακοίνωσε ότι αποσύρει οριστικά την πρόταση. Στη δήλωσή του υποστήριξε ότι, παρότι το σχέδιο είχε ως στόχο την ενίσχυση της ανάπτυξης του ποδοσφαίρου, ο βαθύς διχασμός που προκάλεσε δεν επέτρεπε την υλοποίησή του. Δεσμεύθηκε μάλιστα ότι θα ξεκινήσει νέος κύκλος διαβουλεύσεων με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, προκειμένου να αναζητηθούν άλλοι τρόποι χρηματοδότησης των αναπτυξιακών προγραμμάτων.

Η υποχώρηση, ωστόσο, δεν ήταν αρκετή για να εκτονώσει το κλίμα. Η UEFA εξέδωσε μία ιδιαίτερα σκληρή ανακοίνωση, στην οποία υποστήριξε ότι δεν μπορεί να συνεχιστεί η λειτουργία της FIFA με «μυστικά σχέδια», «διαδικασίες εξπρές» και αποφάσεις που λαμβάνονται χωρίς διαφάνεια. Παράλληλα, κάλεσε να εντοπιστούν όσοι ευθύνονται για την υπόθεση και να λογοδοτήσουν, αφήνοντας σαφείς αιχμές κατά της σημερινής διοίκησης.

Αναζητούνται διάδοχοι

Στο παρασκήνιο, η συζήτηση έχει ήδη μεταφερθεί στην επόμενη ημέρα. Ο Ινφαντίνο αναμένεται να διεκδικήσει νέα θητεία στις εκλογές της επόμενης χρονιάς, όμως για πρώτη φορά θεωρείται πιθανό να αντιμετωπίσει οργανωμένη αντίπαλη υποψηφιότητα. Πληροφορίες αναφέρουν ότι ο πρόεδρος της CONCACAF, Βίκτορ Μονταλιάνι, εξετάζει σοβαρά το ενδεχόμενο να διεκδικήσει την ηγεσία της FIFA, ενώ ολοένα και περισσότερες ομοσπονδίες εμφανίζονται πρόθυμες να στηρίξουν μια εναλλακτική λύση. Ο Αλ Κελαϊφί της Παρί ΣΖ φέρεται ως ο υποψήφιος από την πλευρά της UEFA.

Παράλληλα, πολιτικές διαστάσεις προσέλαβε και η αποκάλυψη ότι στο επενδυτικό σχήμα θα συμμετείχε η Thrive Capital, εταιρεία του Τζόσουα Κούσνερ, αδελφού του Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρού του αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ. Αν και δεν προέκυψαν στοιχεία που να συνδέουν τον Λευκό Οίκο με την πρωτοβουλία, η στενή σχέση του Ινφαντίνο με τον Τραμπ επανήλθε στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης, εντείνοντας τις επικρίσεις για τον τρόπο με τον οποίο λαμβάνονται κρίσιμες αποφάσεις στη FIFA.

Νέα περίοδος αμφισβήτησης

Η υπόθεση ξεπερνά πλέον το ίδιο το επενδυτικό σχέδιο. Αγγίζει τον πυρήνα της διακυβέρνησης του παγκόσμιου ποδοσφαίρου και θέτει ερωτήματα για το κατά πόσο η FIFA μπορεί να συνεχίσει να λειτουργεί με ένα μοντέλο εξουσίας που συγκεντρώνεται σχεδόν αποκλειστικά γύρω από τον πρόεδρό της.

Η απόσυρση της πρότασης απέτρεψε μια θεσμική σύγκρουση χωρίς προηγούμενο, αλλά δεν έκλεισε το πολιτικό μέτωπο. Αντίθετα, εγκαινίασε μια νέα περίοδο αμφισβήτησης, στην οποία ο Τζιάνι Ινφαντίνο καλείται πλέον να αποδείξει ότι εξακολουθεί να διαθέτει την εμπιστοσύνη της παγκόσμιας ποδοσφαιρικής κοινότητας. Θεωρείται ήδη χαμένος με την αντίστροφη μέτρηση να έχει ήδη ξεκινήσει…