Πόσο απέχει μια εύτακτη ζωή από τον απόλυτο τρόμο; Ρωτήστε, όχι τους πολίτες των διαλυμένων κρατών (Συρία, Λιβύη, Αφγανιστάν, Ιράκ) αλλά εκείνους που ενώ θεωρούν πως ζουν σε μια ασφαλέστατη ζώνη μερικά 24ώρα αρκούν για να δουν πως αυτό δεν ισχύει.
Από την ώρα που το Ισραήλ, με τη βοήθεια των ΗΠΑ, επιτέθηκε στο Ιράν, στο «όλο Ιράν» για να ξέρουμε τι λέμε και όχι στοχευμένα στο καθεστώς του, μια σειρά από περιοχές έπαψαν να ατενίζουν μια ιδιότυπη ασφάλεια με άνεση. Μαζί τους και ευρωπαίοι πολίτες που επέλεξαν τα μέρη αυτά για την καριέρα τους. Μπαχρέιν. Ντουμπάι. Ριάντ. Εδώ και πολλοί Ελληνες. Μηχανικοί και υψηλά ειδικευόμενοι. Που εδώ και καμιά εικοσαριά ή και λιγότερο χρόνια έχουν μετεγκατασταθεί εκεί για υψηλούς μισθούς και ζωές με ευμάρεια. Αν το ’60 είχαμε τους γκασταρμπάιτερ στη Γερμανία, τώρα έχουμε τους ντασταρμπάιτερ (εκ του «dust», σκόνη της ερήμου). Οχι όλοι καλώς αμειβόμενοι, ούτε όλοι σε καλά σπίτια. Η διαστρωμάτωση και εδώ κυριαρχεί. Εργαζόμενοι με δεξιότητες και πτυχία που με τις πτήσεις των τεσσάρων ή πέντε ωρών από την Αθήνα μοιάζουν ξενιτεμένοι με προθεσμία. Από το Σάββατο όλοι αυτοί έχουν μπει σε επισφάλεια. Γιατί αν η χώρα που διαμένεις μετέχει σε μια ανάφλεξη, είσαι εντός της ανάφλεξης αυτής. Απλό.
Το θέμα που ανακύπτει με τη νέα σύρραξη είναι αν σταδιακά εισερχόμαστε όλοι και όλες σε ένα καθεστώς πλανητικής επισφάλειας. Αν οι εν εξελίξει αναφλέξεις δεν αποτελούν απλώς οριοθετημένες εμπλοκές που είναι μακριά από την καλύβα μας αλλά ένα πουλόβερ που ξηλώνεται κάθε μέρα με απρόβλεπτες διατάσεις. Φανταστείτε έναν κόσμο με ταυτόχρονες περιφερειακές συγκρούσεις και με συμμετοχή χωρών σε αυτές εμμέσως λόγω συμφωνημένων συμμαχιών. Εδώ δεν θα μιλάμε απλώς για κανονικοποίηση του πολέμου, αλλά επιστροφή σε μια συνθήκη ισχύος και ασύμμετρων επιθέσεων. Μαζί με τα κράτη-παρίες, μαζί με όσα σήμερα βιώνουν πρώτη φορά μια κατάσταση πολέμου, μαζί με το Ισραήλ που ζει σε πίεση δεκαετίες, η ήπειρος που επίσης έχει αρχίσει να οσμίζεται πώς είναι αυτή η κατάσταση είναι η Ευρώπη.
Η τελευταία ζει ένα παράδοξο. Παρά τις άμεσες ή έμμεσες εμπλοκές της (Σερβία, Ουκρανία κ.λπ.) όλα τα χρόνια, έχει ακόμη τον χώρο και τον τρόπο να υπερασπιστεί μια πραγματική γη με διεθνές δίκαιο. Αντί αυτού σέρνεται πίσω από τις ΗΠΑ, φτιάχνει συμμαχίες προθύμων, δίνει διευκολύνσεις σε επιτιθέμενα μέρη. Εκπίπτοντας σε μια δημοσιονομική ένωση, ακόμη αντιλαμβάνεται τη νέα τάξη πραγμάτων ισχύος ως απλή εξέλιξη των διεθνών σχέσεων και τον εαυτό της σταθερά στην όχθη των νικητών. Ας θυμάται τη ρήση: «Ο πόλεμος αρχίζει όταν θέλεις, αλλά δεν τελειώνει όταν θέλεις» που έλεγε ο Νικολό Μακιαβέλι. Κι ας τη θυμούνται και όσοι ακούνε για πρώτη φορά τη σειρήνα του πολέμου στο Ντουμπάι.
