Ανάπτυξη με σωστές σχέσεις δημόσιου – ιδιωτικού τομέα

Η κυβέρνηση των Εργατικών της Βρετανίας έχει εξετάσει σοβαρά την ανάγκη για δημόσιες επενδύσεις που απαιτούνται για να επανέλθει η οικονομία σε τροχιά ύστερα από 14 χρόνια λιτότητας, παραμέλησης κοινωνικών υποδομών και φυγής κεφαλαίων που προκλήθηκαν από το Brexit και τις αβέβαιες οικονομικές συνθήκες. Κατανοεί ότι η κατάσταση απαιτεί νέα στρατηγική για την αντιμετώπιση μεγάλων προβλημάτων όπως η παιδική φτώχεια, οι ανισότητες στον τομέα της υγείας, η αδύναμη βιομηχανική βάση και οι προβληματικές δημόσιες υποδομές.

Προκειμένου το Εργατικό Κόμμα να επιτύχει την ατζέντα του, πρέπει να κάνει σωστά τις συμπράξεις δημόσιου – ιδιωτικού τομέα. Ιστορικά, οι συνεργασίες δημόσιου – ιδιωτικού τομέα στη Βρετανία περιλάμβαναν το κράτος να πληρώνει πολλά και τον ιδιωτικό τομέα να δίνει λίγα. Μετά το δημοψήφισμα για το Brexit, για παράδειγμα, η κυβέρνηση έδωσε κρυφά στη Nissan 61 εκατομμύρια λίρες (76 εκατομμύρια δολάρια) για την κατασκευή νέων αυτοκινήτων στη Βρετανία. Ωστόσο, η Nissan εγκατέλειψε προγραμματισμένη επέκταση στο εργοστάσιό της στο Σάντερλαντ και οι θέσεις εργασίας για τις οποίες υπήρξαν υποσχέσεις δεν δημιουργήθηκαν ποτέ.

Η ίδια η ανάπτυξη δεν αποτελεί αυτοσκοπό. Είναι αποτέλεσμα δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων και η καλή ανάπτυξη είναι αποτέλεσμα κατευθυνόμενων επενδύσεων. Εάν η κλιματική μετάβαση της Βρετανίας πρόκειται να αποδώσει για τους ανθρώπους και τον πλανήτη μακροπρόθεσμα, η δέσμευση της κυβέρνησης με τον ιδιωτικό τομέα πρέπει να αντανακλά την εμπιστοσύνη και όχι τη συνθηκολόγηση. Αυτό μπορεί να ξεκινήσει με την ανάπτυξη εργαλείων που ήδη διαθέτει η κυβέρνηση. Το νέο εθνικό ταμείο πλούτου National Wealth Fund και η Great British Energy (μια δημόσια εταιρεία καθαρής ενέργειας που αναμένεται να ξεκινήσει να λειτουργεί στις αρχές του επόμενου έτους) θα μπορούσαν να κάνουν τεράστια διαφορά, αλλά μόνο εάν οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής τα χρησιμοποιήσουν σωστά.

Για παράδειγμα, το Εθνικό Ταμείο Πλούτου θα πρέπει να θεσπίσει προϋποθέσεις για τις δημόσιες επενδύσεις. Την παροχή δημόσιας πρόσβασης στην πνευματική ιδιοκτησία και τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας για έρευνα. Τη δημιουργία επιδοτήσεων και άλλων κινήτρων για επενδύσεις. Και να δοθούν εγγυήσεις δανείων και προγράμματα διάσωσης που θα οδηγήσουν τις εταιρείες προς απαλλαγή από τις εκπομπές άνθρακα και σε βελτιωμένες συνθήκες εργασίας.

Τελικά η κυβέρνηση της Βρετανίας πρέπει να στραφεί από μια τομεακή προσέγγιση σε μια προσέγγιση που αγκαλιάζει μια σίγουρη, προσανατολισμένη στα αποτελέσματα μορφή σύμπραξης δημόσιου – ιδιωτικού τομέα, παρέχοντας κίνητρα στον ιδιωτικό τομέα να κάνει αυτό που του αναλογεί. Οι Εργατικοί κατανοούν το πρόβλημα, αλλά η προτεινόμενη λύση χρειάζεται ακόμα λίγη δουλειά.

Η Μαριάνα Μαζουκάτο είναι καθηγήτρια Economics of Innovation and Public Value στο University College London