Η χλιδή και ένας γάμος

Την πολυτέλεια την απολαμβάνουμε και κατά μόνας, η χλιδή προϋποθέτει θεατές. Χλιδή χωρίς επίδειξη δεν νοείται. Τα λεξικά σε αυτό το θέμα δεν επαρκούν επειδή μας παρουσιάζουν τη χρήση της λέξης και όχι το τι υπάρχει πίσω από μια επιλογή, π.χ. μεταξύ καλοπέρασης ή πλούτου από τη μία και χλιδής από την άλλη. Κάποτε ορίζουν τη χλιδή και την πολυτέλεια ως συνώνυμα, αλλά αυτό δεν είναι σωστό, άλλοτε η χλιδή σχετίζεται με «προκλητικό μεγαλείο» που μάλλον είναι μια πιο επιτυχημένη περιγραφή.

Η πολυτέλεια που εξασφαλίζεται από τα πλούτη είναι μια κατάσταση, η χλιδή είναι η δημοσιοποίηση μιας κατάστασης. Για αυτό χρειάζονται τα πλήθη, οι δεξιώσεις, τα πάρτι με celebrities (η λέξη προτιμάται στα αγγλικά) που παράγουν το μήνυμα «δείτε ποιος είμαι!». Συνήθως δεν παρουσιάζονται οι φτωχοί συγγενείς και σχεδόν ποτέ οι παλιοί φίλοι που ακόμη παραμένουν φτωχοί. Επειδή αυτές οι τελετές χλιδής έχουν μια μυστικιστική χροιά, είναι η αποποίηση ενός παρελθόντος το οποίο εκλαμβάνεται ως μίασμα. Επιδιώκεται κάτι σαν εξαγνισμός, λύτρωση από κάτι ντροπιαστικό, από μια επαχθή προσωπική ιστορία, μια εξιλέωση. Είναι μια ανάγκη δήλωσης ότι επιτεύχθηκε μια νέα κοινωνική υπέρβαση.

Ετσι δημιουργήθηκε ο όρος «νεόπλουτός». Ο νεόπλουτος δεν αυτός που ήταν φτωχός και έγινε πλούσιος, είναι αυτός που δεν θέλει να αναγνωρίσει τι ήταν αυτός και η οικογένειά του. Αυτός που δεν έχει συμφιλιωθεί με τον εαυτό του. Και για αυτό δεν βλέπουμε τη χλιδή σε πλουσίους της τρίτης γενιάς. Η χλιδή προϋποθέτει προγενέστερη φτώχεια, υλική φτώχεια που εκφράζεται πλέον ως πνευματική πενία, ένδεια και αμηχανία. Η χλιδή είναι μια λανθάνουσα κάθαρση.

Αλλωστε σχεδόν όλοι μας νεόπλουτοι – χωρίς εισαγωγικά – είμαστε αν αναλογιστούμε πόσο περισσότερα αγαθά απολαμβάνουμε σε σχέση με τον παππού και τη γιαγιά μας. Αλλά υπάρχουν και αυτοί που δεν αρκούνται με τα αγαθά της ζωής – αν είναι τυχεροί και από άποψη υγείας – και επιζητούν και κάτι σαν «αναγνώριση». Γιατί δίνουν τόση σημασία στο «τι θα πουν οι άλλοι για μένα;». Οι Αρχαίοι με αναφορά στον Κροίσο και τον Σόλωνα θα έλεγαν ότι δεν είναι αρκετά σοφοί. Ο Ηρόδοτος ήθελε να τονίσει τις αξίες που πραγματικά αξίζουν!

Αυτά σκέφτηκα όταν διάβασα για τον γάμο του γνωστού μπασκετμπολίστα: «Ο Τόμας Ουόκαπ και η Εστρέλα Νούρι παντρεύτηκαν, σε μυστικό γάμο που τελέσθηκε στη Μήλο και πιο συγκεκριμένα στο Εξωκκλήσι της Παναγίας Τουρλιανής. Εν συνεχεία ακολούθησε τραπέζι σε εστιατόριο της περιοχής, όπου και το ζευγάρι γιόρτασε με την ψυχή του την όμορφη και ξεχωριστή στιγμή». Εγώ είδα ότι το μόνο που ήθελαν να αποδείξουν ήταν η αμοιβαία τους αγάπη. Τους μακαρίζω.