Αυτός και ο άλλος

Σε μια απομονωμένη παραλία, προσβάσιμη μόνο από θάλασσα και άρα μόνο με καΐκι, καταφθάνει μια ιδιόμορφη παρέα, η οποία συνηθίζει να πηγαίνει εκεί τα καλοκαίρια, τον μήνα Αύγουστο: αποτελείται από έναν άνδρα (Χάρης) με τη γυναίκα του (Βάσω), την ερωμένη του (Μαρία) – που παριστάνει την κωφάλαλη – και την ετεροθαλή, γερμανίδα αδελφή του (Χίλντεγκαρντ). Ο ήρωας είναι συγγραφέας, ένας επίδοξος συγγραφέας. Και έχει αλλεργία στις μέλισσες. Οταν μια μέλισσα τσιμπάει τον Χάρη, κι εκείνος πρήζεται, εμφανίζεται στη θέση του μια παραμορφωμένη εκδοχή του εαυτού του, ένας πραγματικά άλλος άνθρωπος – κι ένας άλλος ηθοποιός επί σκηνής. Αυτό είναι και το εύρημα του έργου, που στο δεύτερο μέρος του πλάι στο κωμικό του στίγμα αναπτύσσει κι ένα πιο βαθύ, φιλοσοφικό και ψυχολογικό. Παράλληλα «τρέχει» και μια δίκη – ποιος έβαλε τη φωτιά στο χωριό και τι ρόλο παίζει ο βαρκάρης.

Ωστόσο, και κατά τη διάρκεια του έργου, οι δύο εκδοχές του Χάρη έρχονται αντιμέτωπες. Κι εκείνος, όπως όλοι μας, κρύβει μέσα του έναν άλλον εαυτό που προτιμά να μένει κρυφός μια που δεν είναι έτοιμος να τον αντιμετωπίσει – όχι πάντα, τουλάχιστον. Αυτή η εσωτερική αναμέτρηση-εφιάλτης για τον ήρωα θα φέρει και μια σειρά αναμετρήσεων μεταξύ των μελών της παρέας. Κρυφές αλήθειες θα φανερωθούν, μυστικά και ψέματα θα ξεδιπλωθούν, απωθημένα και ενοχές θα βγουν στην επιφάνεια – ως συνήθως. Κι όλα αυτά στις συνθήκες της απομονωμένης παραλίας όπου κάποια στιγμή τελειώνει το νερό ενώ δεν πιάνουν και τα κινητά. Ως αυτονόητο αποτέλεσμα έρχεται η πλήρης αποσταθεροποίηση αισθημάτων, συναισθημάτων και δεδομένων, με τις σχέσεις να μπαίνουν στο μικροσκόπιο.

Το έργο πρωτοανέβηκε πριν από είκοσι χρόνια στο θέατρο Αθηνών σε σκηνοθεσία του Αθερίδη με τον ίδιο και τους Σμαράγδα Καρύδη, Βίκυ Βολιώτη, Αλίνα Κοτσοβούλου και Αντώνη Λουδάρο, ενώ ο ίδιος θίασος αποτέλεσε ουσιαστικά και τη διανομή στην ομώνυμη ταινία του 2007.

Ο Θοδωρής Αθερίδης αποτελεί μια γνώριμη και σταθερή περσόνα του θεάτρου που γράφει, σκηνοθετεί και παίζει. Μέσα από τα κείμενά του μοιράζεται ουσιαστικά τους προβληματισμούς του για την ίδια τη ζωή, ξεκινώντας από τον εαυτό του. Κι όλο αυτό με μια αθωότητα, με μια περιέργεια, με μια πραγματική εσωτερική ανάγκη που είναι σαν να μην του επιτρέπει να ξεφύγει – ένα «δεν γίνεται αλλιώς». Το κωμικό στοιχείο, ατάκες, καταστάσεις, εκφράσεις, καθορίζει το πρώτο μέρος του έργου, και συνδυάζεται με τον ήλιο, τη θάλασσα, την καλοκαιρινή αύρα. Στη συνέχεια όμως, η μέλισσα με το κεντρί της αλλάζει το τοπίο – σκοτεινιάζει, νυχτώνει, και βγάζει έξω τον κρυμμένο εαυτό μας.

Στο ανοιχτό θέατρο

Η παράσταση στην ταράτσα του Λαμπέτη που σκηνοθετεί ο Νικορέστης Χανιωτάκης δεν παίρνει πολλές πρωτοβουλίες: ακολουθεί το έργο και την ιστορία και εκμεταλλεύεται το ανοιχτό θέατρο χωροταξικά. Βασίζεται στους ηθοποιούς και κυρίως στο καλό δίδυμο των Σπύρου Σταμούλη – Θάνου Μπίρκου. Ο Σταμούλης ξεδιπλώνεται πιο αργά, και κυριαρχεί υποκριτικά στο δεύτερο μέρος, όπου το κωμικό έχει υποχωρήσει. Ο Μπίρκος απελευθερωμένος και χειμαρρώδης εκτίθεται με επιτυχία στον ρόλο του έσω εαυτού. Οι δυο τους, αυτός και ο άλλος, ένα δίδυμο τύπου «Χονδρός-Λιγνός», κερδίζουν τη θεατρική παρτίδα, με τη Νάνσυ Μπούκλη-ερωμένη να ξεχωρίζει με τη σκηνική της φρεσκάδα.

Στο «Μια μέλισσα τον Αύγουστο», μια σειρά από επιμέρους θέματα που θίγονται, συνδέουν τον δημιουργό τους με το σύνολο του θεατρικού του έργου, αναδεικνύοντας τον ίδιο και την προσωπικότητά του – ο Θοδωρής Αθερίδης είναι εκεί, μαζί τους, παρών…