Tα παιδιά των κατασκόπων

Το ρωσικό κυβερνητικό αεροσκάφος που προσγειώθηκε στη Μόσχα από την Αγκυρα την περασμένη Πέμπτη μετέφερε μια συλλογή από κατασκόπους, δολοφόνους και εγκληματίες, το ήμισυ της μεγαλύτερης ανταλλαγής κρατουμένων μετά τον Ψυχρό Πόλεμο. Ομως μεταξύ των πρώτων που κατέβηκαν τις σκάλες προς την πίστα, όπου ο Βλαντίμιρ Πούτιν περίμενε να υποδεχτεί τους επαναπατριζόμενους, ήταν δύο μικρά, μπερδεμένα παιδιά, με μάτια ορθάνοιχτα.

Η 11χρονη Σοφία και ο οκτάχρονος Ντάνιελ γεννήθηκαν στην Αργεντινή. Αργότερα μετακόμισαν με τους γονείς τους, τη Μαρία Μάγιερ και τον Λούντβιχ Γκις, στη Σλοβενία, όπου η Μάγιερ διατηρούσε μια διαδικτυακή γκαλερί τέχνης και ο Γκις ξεκίνησε μια εταιρεία πληροφορικής.

Η Μάγιερ είπε στους φίλους της ότι η οικογένεια εγκατέλειψε την πατρίδα τους, την Αργεντινή, λόγω της εγκληματικότητας. Η οικογένεια μιλούσε ισπανικά στο σπίτι – τα παιδιά πήγαιναν σε ένα διεθνές σχολείο στη Λιουμπλιάνα, με πρώτη γλώσσα τα αγγλικά.

Τώρα, η Σοφία και ο Ντάνιελ βρίσκονταν πάνω σε ένα κόκκινο χαλί στο αεροδρόμιο Βνούκοβο της Μόσχας, με μια στρατιωτική τιμητική φρουρά να στέκεται προσοχή εκατέρωθεν, πρόσωπο με πρόσωπο με τον Πούτιν. Ο ρώσος πρόεδρος έδωσε στη Σοφία ένα μπουκέτο λουλούδια. «Buenas noches», είπε στο παιδί χαμογελώντας.

Αργότερα, ο εκπρόσωπος του Πούτιν, ο Ντμίτρι Πεσκόφ, εξήγησε ότι οι γονείς είπαν για πρώτη φορά στα παιδιά τους ότι στην πραγματικότητα δεν ήταν καθόλου Αργεντινοί εν πτήσει. Το «Μαρία» και το «Λούντβιχ» ήταν ψευδώνυμα – τα πραγματικά τους ονόματα ήταν Αννα Ντούλτσεβα και Αρτέμ Ντούλτσεφ και ήταν καλά κρυμμένοι «παράνομοι», κατάσκοποι της ρωσικής υπηρεσίας πληροφοριών SVR.

Το ζευγάρι συνελήφθη τον Δεκέμβριο του 2022, όταν εισέβαλαν στο σπίτι τους, σε ένα ήσυχο προάστιο της Λιουμπλιάνας, ένοπλοι αστυνομικοί κατόπιν πληροφορίας από συμμαχική υπηρεσία πληροφοριών. Μετά τη σύλληψη των γονιών τους, η Σοφία και ο Ντάνιελ ανατέθηκαν σε ανάδοχη οικογένεια και δεν τους ξαναείδαν μέχρι την ανταλλαγή της περασμένης Πέμπτης.

Οταν η «Guardian» επισκέφθηκε τη Σλοβενία για να ερευνήσει την υπόθεση πέρυσι, κανείς από τους φίλους της οικογένειας δεν πίστευε ότι το ευγενικό, συνηθισμένο ζευγάρι με τα δύο παιδιά θα μπορούσε πραγματικά να κρύβει ένα τόσο δραματικό μυστικό.

Οι αποκαλύψεις στη διάρκεια της τρίωρης πτήσης προς τη Μόσχα πρέπει να ήταν δυσκολοχώνευτες: η Σοφία και ο Ντάνιελ δεν μιλούσαν ούτε μια λέξη ρωσικά και δεν γνώριζαν τίποτα για τη χώρα. Τώρα πετούσαν εκεί για να ζήσουν, ίσως για πάντα. Μπαίνοντας στον τερματικό σταθμό του αεροδρομίου, ρώτησαν τους γονείς τους ποιος ήταν ο άνδρας που τους είχε προσφέρει λουλούδια στην πίστα. «Δεν ήξεραν καν ποιος είναι ο Πούτιν», δήλωσε ο Πεσκόφ.

Οι «παράνομοι» είναι οι πιο πολύτιμοι κατάσκοποι της Ρωσίας, εκπαιδεύονται για χρόνια να μιμούνται τη γλώσσα και τους τρόπους συμπεριφοράς ξένων και στη συνέχεια στέλνονται στο εξωτερικό σε αποστολές που μπορεί να διαρκέσουν δεκαετίες.

Τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει βασικό μέρος της προπαγάνδας του ρωσικού καθεστώτος, με τηλεοπτικά ντοκιμαντέρ – αγιογραφίες, προσεκτικά επιμελημένα βιβλία που περιγράφουν τα πατριωτικά τους κατορθώματα, ακόμη και αγάλματα μερικών από τους πιο γνωστούς «παράνομους» σε διάφορες ρωσικές πόλεις. Αυτή η μυθοποίηση αποσιωπά το ενυπάρχον στην αποστολή τραύμα, παρουσιάζοντάς την αντίθετα ως μια ένδοξη θυσία προς όφελος της πατρίδας.

Οι Ντούλτσεφ είναι απλώς οι τελευταίοι σε μια μακρά σειρά σοβιετικών και ρώσων «παρανόμων» στη μακραίωνη ιστορία του προγράμματος που περνούν από τη δύσκολη και επώδυνη διαδικασία να αποκαλύψουν στα παιδιά τους ότι όλη η ανατροφή τους ήταν ένα ψέμα.

SHAUM WALKER