Μαθήματα ιταλικών και μετά γαλλικών

Στο τελευταίο τέταρτο του 20ού αιώνα οι πολιτικές εξελίξεις στην Ιταλία ήταν προάγγελος ανάλογων εξελίξεων στην υπόλοιπη Ευρώπη αλλά εν μέρει και στις ΗΠΑ. Η φθορά της Αριστεράς μέσα από τη στροφή στη «συναίνεση στο Κέντρο» του Δημοκρατικού Κόμματος, όπως αυτό προέκυψε από το Ιταλικό Κομμουνιστικό Κόμμα, ήταν μια εξέλιξη σαφέστατα αρνητική για την ιταλική δημοκρατία, αλλά και ένα αρνητικό μήνυμα στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές δημοκρατίες. Η άλλη όμως και πιο σοβαρή εξέλιξη ήταν η αποδοχή του πλούτου ως ασφαλούς κριτηρίου για την επιτυχή διακυβέρνηση μιας χώρας. Είμαι πλούσιος, πετυχημένος στην ιδιωτική ζωή μου, άρα ξέρω να σας κυβερνώ. Εδώ κάνει την εμφάνισή του ο μπερλουσκονισμός.

Ολο και περισσότερο εδραιωνόταν η πεποίθηση σε ευρύτερα κοινωνικά στρώματα πως τα πολιτικά προβλήματα λύνονται καλύτερα από μη πολιτικούς, όπως είναι οι πλούσιοι (Μπερλουσκόνι), οι τεχνοκράτες (Πρόντι, Ντράγκι), οι τηλεστάρ  (Μπέπε Γκρίλο). Παράλληλα όμως ήρθε και το δεύτερο μάθημα από την Ιταλία. Ενώ το 1999 η Ευρωπαϊκή Ενωση είχε επιβάλει ισχυρές κυρώσεις στην Αυστρία, στην οποία είχε σχηματιστεί κυβέρνηση συνεργασίας Δεξιάς και Ακροδεξιάς, μόλις δύο χρόνια μετά, το 2001, όταν ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι έβαλε στην κυβέρνησή του τους κυριολεκτικά φασίστες της Εθνικής Συμμαχίας του Τζιανφράνκο Φίνι, τον οποίο έχρισε αντιπρόεδρο και υπουργό Εξωτερικών του, «δεν άνοιξε μύτη». Είχε αρχίσει η συνεργασία Κεντροδεξιάς και Ακροδεξιάς. Στον 21ο αιώνα αυτή η συνεργασία είναι πλέον αυτονόητη. Εκτός από ένα γαλατικό χωριό.

Σε μια περίοδο που κάποιοι αναζητούν λύσεις στους τεχνοκράτες και στις start-up εταιρείες και όχι στους παραγωγικούς εργαζόμενους, σε μια περίοδο που έχει ξεχαστεί πως δημοκρατία μόνο με «ελευθερία από» εξωτερικές παρεμβολές, χωρίς την «ελευθερία για» δημιουργία, είναι μια κολοβή κατάσταση, σ’ αυτό το γαλατικό χωριό θυμήθηκαν πως δημοκρατία (πλουραλισμός) χωρίς ρεπουμπλικανισμό (αντιπλουτοκρατική συνείδηση) σημαίνει παράδοση στην Ακροδεξιά. Αυτό σημαίνει άρνηση της ασυδοσίας του μεγάλου χρηματοπιστωτικού πλούτου και των Μεγάλων Εταιρειών, τεχνολογικών και ορυκτών καυσίμων.  Αυτό λέει στην ουσία του το Πρόγραμμα του Νέου Λαϊκού Μετώπου. Πήρε τον ρεπουμπλικανισμό που τον έτρωγε η σκουριά στα εργοστάσια της Δεξιάς και του μακρονικού ελιτισμού και τον έκανε ξανά λαϊκή απαίτηση.

Πήρε τον ξεχασμένο δεξιό ρεπουμπλικανισμό από τη λήθη, φαινόμενο που τροφοδοτούσε την ακροδεξιά Λεπέν, και τον έκανε αριστερό ρεπουμπλικανισμό. Πήρε τον ρεπουμπλικανισμό που αναδεικνύει τα προτάγματα της ισότητας, της κοινωνικής δικαιοσύνης, της κοινωνικής προστασίας των ευάλωτων και των μεσαίων στρωμάτων και τον έβαλε επικεφαλής του Μετώπου κατά της Ακροδεξιάς. Ενός Μετώπου που υποστήριξε το καθολικό κοινωνικό κράτος, την πλήρη απασχόληση, τις συλλογικές συμβάσεις, τη συνταξιοδότηση πριν πεθάνουν οι εργαζόμενοι. Μόνο αν ο ρεπουμπλικανισμός και η δημοκρατική ιδέα για τις πλουραλιστικές κοινωνίες συμβαδίζουν, μόνο τότε ηττάται ο ακροδεξιός λαϊκισμός, ο μόνος πραγματικά αντιδημοκρατικός λαϊκισμός. Και μόνο τότε η Αριστερά και η Σοσιαλδημοκρατία έχουν κοινή εναλλακτική πρόταση στον μεγάλο πλούτο και στη δεξιά εκπροσώπησή του.