Διπλό παιχνίδι

Η διάρκεια ζωής μιας παράστασης σημαίνει πολλά και η μεγάλη διάρκεια, ακόμα περισσότερα… Ενόψει της μακράς καλοκαιρινής περιόδου που ξεκινά, δύο θεατρικά έργα που μας έχουν απασχολήσει τα τελευταία χρόνια επανέρχονται, περιοδεύουν και υπάρχει λόγος σοβαρός να τα παρακολουθήσουμε – αν δεν το έχουμε ήδη κάνει.

Οι δύο παραστάσεις, χωρίς να σχετίζονται μεταξύ τους, θα μπορούσαν να αποτελέσουν ένα ιδιαίτερο θεατρικό δίπολο και αξίζει να τις θυμηθούμε: Η πρώτη, και παλαιότερη σε χρόνο παραγωγής (2019), είναι ο μοναχικός «Αίας» του Σοφοκλή. Το σκηνικό αποτέλεσμα συνυπογράφουν ο Γιώργος Νανούρης, ο Μιχάλης Σαράντης και ο Απόστολος Χαντζαράς, με τη μετάφραση του Νίκου Α. Παναγιωτόπουλου να αποτελεί με τον λόγο της τη βάση για τη θεατρική διασκευή.  Η παράσταση διανύει με τρόπο εσωτερικό τη διαδρομή του ήρωα. Ο Αίας, που δικαιούται τα όπλα του Αχιλλέα μετά τον θάνατό του, αισθάνεται αδικημένος όταν αυτά καταλήγουν στον Οδυσσέα και τότε αποφασίζει να εκδικηθεί. Η εκδίκηση όμως γίνεται το όχημα που θα τον παραπλανήσει με τον ίδιο να γίνεται έρμαιο της θεάς Αθηνάς για να καταλήξει περίγελος του στρατεύματος των Αργείων. Οταν συνειδητοποιήσει πόσο τον ατίμασε η συμπεριφορά του, οδηγείται, απεγνωσμένος, στην αυτοκτονία.

Τους εννέα ρόλους της αρχαίας τραγωδίας – Αίας, Αθηνά, Τέκμησσα, Μενέλαος, Αγαμέμνων, Τεύκρος, Οδυσσέας, Χορός, Αγγελιαφόρος – έχει αναλάβει ο Μιχάλης Σαράντης, που μέσα από αυτόν τον ιδιαίτερο μονόλογο «συνομιλεί» επί σκηνής με τον ζωγράφο Απόστολο Χαντζαρά. Ο τελευταίος, με τη σειρά του, δημιουργεί, ζωντανά, παράλληλα και συγχρόνως, τις εικόνες εκείνες που αναπηδούν μέσα από την ερμηνεία και τη σκηνική δράση του ηθοποιού. Οι μονοτυπίες του γίνονται τα πρόσωπα των ηρώων, οι στιγμές της ιστορίας. Το αποτέλεσμα οδηγεί σε μια ενδιαφέρουσα θεατρική εμπειρία στην οποία ενυπάρχει και μια ιδιαιτερότητα που πηγάζει από το ίδιο το κείμενο του Σοφοκλή: Ο ήρωας αυτοκτονεί ενώπιον των θεατών και μάλιστα στο Τρίτο Επεισόδιο.

Ηθοποιός που αποτυπώνει με τον τρόπο που παίζει την ουσιαστική του εμπλοκή με τη θεατρική τέχνη, ο Μιχάλης Σαράντης ερμηνεύει με το ταλέντο, τη φωνή/τη σιωπή, το σώμα, την κίνηση, το βλέμμα και περικυκλώνει την τραγωδία. Σαν ένα πολυεργαλείο που έχει αφετηρία την ψυχή του. Κι έχει ενδιαφέρον να δούμε πώς μια απόπειρα που ξεκίνησε ως τραγωδία κλειστού χώρου παίρνει τον δρόμο του ανοιχτού…

«Οι Παίχτες»

Η δεύτερη παράσταση, παραγωγής 2022, είναι «Οι Παίχτες» του Νικολάι Γκόγκολ στη σκηνοθεσία του Γιώργου Κουτλή (μετάφραση και διασκευή) που έχει τα χαρακτηριστικά μιας ομαδικής, υψηλής έντασης, θεατρικής δουλειάς. Μια ομάδα ηθοποιών νεότερης γενιάς, με τον Γιάννη Νιάρρο να επιβεβαιώνει διαρκώς το πηγαίο ταλέντο του μαζί με τους Βασίλη Μαγουλιώτη, Ηλία Μουλά, Αλέξανδρο Χρυσανθόπουλο, Θανάση Δήμου, Γιώργο Τζαβάρα, Γιώργο Μπουκαούρη να δημιουργούν μια εξαιρετικά δεμένη ομάδα. Με τη μουσική να πρωταγωνιστεί – σαν ροκ συγκρότημα, οι (χαρτο)παίκτες βρίσκονται μέσα σ’ ένα απομονωμένο πανδοχείο: απατεώνες, κομπιναδόροι, πλαστογράφοι αλλά και χαριτωμένοι, οι παίκτες, θύτες και θύματα μαζί, πλάθουν με τις ερμηνείες, την κινησιολογία και τις σκηνικές τους ικανότητες, μια ακραία συνθήκη όπου το παιχνίδι κυριαρχεί. Μαζί με το παιχνίδι παίζεται κι ένα στοιχείο εξουσίας, κυριαρχίας. Ο Κουτλής ενορχηστρώνει το έμψυχο υλικό του, με ρυθμό, ακρίβεια και έναν αυτοσχεδιαστικού τύπου ενθουσιασμό που μοιράζεται όλη η ομάδα και μεταφέρεται επιτυχώς στο κοινό.