Τι σημαίνει ο ανασχηματισμός στη ρωσική πολεμική μηχανή

Οταν ο υπουργός Αμυνας της Ρωσίας Σεργκέι Σοϊγκού απομακρύνθηκε από τη θέση του και διορίστηκε επικεφαλής του συμβουλίου εθνικής ασφαλείας, δύο ερωτήματα γεννήθηκαν στο μυαλό όλων. Τι καινούργιο θα έφερνε ο διάδοχός του Αντρέι Μπελούσοφ και τι θα συνέβαινε με τον μέχρι τότε επικεφαλής του συμβουλίου ασφαλείας Νικολάι Πατρούσεφ – ο οποίος είχε τη φήμη του δεύτερου πιο ισχυρού ανθρώπου στη Ρωσία, ενώ θεωρούνταν από αρκετούς ως πιθανός διάδοχος του Πούτιν.

Το δεύτερο ερώτημα απαντήθηκε άμεσα: ο Πατρούσεφ, όπως όλα δείχνουν, τέθηκε στο περιθώριο. Οσον αφορά αυτό που έχει να κάνει με τη μετακίνηση του Σοϊγκού είναι λίγο πιο περίπλοκο, όμως ενδέχεται να αποτελεί μια ανάλογη περίπτωση – ο Πούτιν να προσπαθεί να εξουδετερώσει έναν σύμμαχο ο οποίος είχε γίνει πολύ ισχυρός.

Το Κρεμλίνο ερμήνευσε αρχικά τον ανασχηματισμό ως μια αναγκαία προσπάθεια εκκαθάρισης του συστήματος ασφαλείας της Ρωσίας από φαινόμενα διαφθοράς. Ομως ο ρώσος πολιτικός επιστήμονας Μιχαήλ Σάβα επιμένει πως η απομάκρυνση του Σοϊγκού και η αντικατάστασή του από τον Μπελούσοφ «ουδεμία σχέση έχει με τη διαφθορά», προσθέτοντας μάλιστα ότι «σε αυτούς τους κύκλους όλοι κλέβουν». Ισχυρίστηκε δε ότι η συγκεκριμένη εξέλιξη έχει να κάνει με δύο πράγματα: την επανάκτηση του ελέγχου στις στρατιωτικές δαπάνες και την απομάκρυνση κάθε δυνάμει κινδύνου για την εξουσία του Πούτιν.

Ο Μπελούσοφ περιγράφεται ως ένας έμπιστος «γραφειοκράτης ανάμεσα στους γραφειοκράτες», καθώς και ως ο «Αλμπερτ Σπέερ του προέδρου Πούτιν», ο οποίος θα ανυψώσει το στρατιωτικό – βιομηχανικό σύμπλεγμα της Ρωσίας σε ανώτερο επίπεδο αποτελεσματικότητας, αφήνοντας παράλληλα τα καθαρά στρατιωτικά ζητήματα στο γενικό επιτελείο. Τοποθετώντας στην κεφαλή του υπουργείου Αμυνας έναν οικονομολόγο ο οποίος πιστεύει βαθιά ότι το κράτος πρέπει να κατευθύνει την οικονομία, ο Πούτιν δείχνει σε όλο τον κόσμο πως μετατρέπει το σύνολο της Ρωσίας σε μια πολεμική μηχανή και ότι ο στόχος του είναι μακροπρόθεσμος. Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο έχει ανάγκη έναν τεχνοκράτη ο οποίος, πάνω από όλα, του είναι πιστός.

Πράγματι, σε αντίθεση με τον Σοϊγκού, ο Μπελούσοφ δεν διαθέτει κάποια βάση ισχύος ή μια ομάδα ανθρώπων που τον ακολουθούν πιστά. Οπως εξηγεί ο Βλαντίμιρ Οσέτσκιν, ένας εξόριστος πολιτικός αναλυτής που διατηρεί στενούς δεσμούς με τους μηχανισμούς ασφαλείας, ο Πούτιν τρέμει το ενδεχόμενο της επανάληψης των γεγονότων του περασμένου Ιουνίου, όταν ο Γεβγκένι Πριγκόζιν ηγήθηκε μιας ανταρσίας.

Ολα τα παραπάνω αναδεικνύουν τον φόβο του Πούτιν για τις διαμάχες εντός του Κρεμλίνου, καθώς και το γεγονός ότι ο ίδιος έχει συνείδηση πως, ενόσω οικοδομεί την ολοκληρωτική του εξουσία, εμφανίζονται ρωγμές οι οποίες θα μπορούσαν να διευρυνθούν, εκτός εάν λάβει προληπτικά μέτρα. Σε αυτό το φόντο αξίζει να εξετάσουμε και ορισμένους άλλους διορισμούς που έγιναν τις τελευταίες μέρες.

Ετσι, ενώ στον Πατρούσεφ ανατέθηκε το καθήκον της επιτήρησης της κατασκευής πλοίων τα οποία θα αντικαταστήσουν εκείνα που έχουν καταστραφεί από τα ουκρανικά drones, ο γιος του Ντμίτρι προήχθη από υπουργός Γεωργίας σε αναπληρωτή πρωθυπουργό, με ευθύνη τον τομέα της γεωργίας. Το Σαββατοκύριακο, επίσης, σε έναν ακόμη διορισμό με άρωμα δυναστείας, ο Πούτιν έθεσε επικεφαλής της ελεγκτικής επιτροπής της Ρωσίας τον Μπόρις Κόβαλτσουκ, γιο ενός από τους πιο στενούς συμβούλους και χρηματοδότες του, του Γιούρι Κόβαλτσουκ.

Τοποθετώντας σε καίριες θέσεις τα παιδιά των πιο στενών συνεργατών του, ο Πούτιν αποδεικνύει ότι σχεδιάζει μακροπρόθεσμα και καταβάλλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να διασφαλίσει το μέλλον τόσο του ίδιου όσο και αυτών.