Το απροσδόκητο

Ολοι μας κατά τα παιδικά μας χρόνια είχαμε διαβάσει ή έστω γνωρίζαμε την ιστορία του Φιλέα Φογκ, του ήρωα του Ιουλίου Βερν στο μυθιστόρημα «Ο γύρος του κόσμου σε 80 ημέρες». Ο εκκεντρικός πρωταγωνιστής είχε βάλει στοίχημα πως θα πραγματοποιήσει το ακατόρθωτο ταξίδι όλου του κόσμου σε λιγότερο από τρεις μήνες. Σύμμαχός του σε εκείνη την προσπάθεια  ο νεοπροσληφθείς υπηρέτης του, Πασπαρτού.

Χριστουγεννιάτικα τα παραμύθια έχουν πάντα την τιμητική τους και ο Στέφανος Κασσελάκης επιχειρεί να μας θυμίσει πως αν κάτι τον χαρακτηρίζει είναι το απροσδόκητο. Μετά την Blitzkrieg τακτική την οποία ακολούθησε για την κατάκτηση του κόμματος και το ξεκαθάρισμα που ακολούθησε με τη φυγή των 11, τώρα προχωρά ακάθεκτος στην τελική εκκαθάριση. Παρατηρώντας τις τελευταίες μετρήσεις και αναλύοντας τους αριθμούς βλέπουμε ότι μάλλον μπαίνει ένα χειρόφρενο στην πτωτική πορεία του ΣΥΡΙΖΑ.

Το κόμμα το οποίο δημιουργείται στα αριστερά του δεν φαίνεται να αποκτά δυναμική και ταυτόχρονα το ΠΑΣΟΚ, παρά την ξεκάθαρη άνοδό του, δεν μπορεί να αποτελέσει ακόμη τον κυρίαρχο και μοναδικό πόλο στον ευρύτερο προοδευτικό χώρο. Ο μέσος ψηφοφόρος του ΣΥΡΙΖΑ πλέον είναι πιο κοντά στον χώρο που κάποτε αποκαλούσαμε Κεντροαριστερά παρά σε εκείνον της ριζοσπαστικής Αριστεράς.

Εδώ λοιπόν ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ παίρνει το ρίσκο και ανοίγει τις διαδικασίες γνωρίζοντας ότι η απόφασή του θα συναντήσει εσωκομματικές αντιδράσεις αλλά ταυτόχρονα εκτιμά ότι το κόμμα πλέον έχει έναν χαρακτήρα έτοιμο να αποδεχθεί αυτές τις αλλαγές. Είναι μια αλήθεια πως η προσπάθειά του να αναδομήσει τον ΣΥΡΙΖΑ γίνεται πολλές φορές με άκομψο τρόπο αλλά κατά τη γνώμη του θα κριθεί από το τελικό αποτέλεσμα. Εσωκομματικές διαδικασίες λοιπόν στον ΣΥΡΙΖΑ στα αμερικανικά πρότυπα; Θα είχε ιδιαίτερη αξία αν η διεξαγωγή των ευρωεκλογών θα είχε τη μορφή που συζητιόταν: αυτήν του περιφερειακού διαχωρισμού.

Τώρα οι προκριματικές εκλογές σε ένα κόμμα με αμφίβολες δομές μπορεί απλά να είναι ένας διαγωνισμός εσωτερικής ανάδειξης δημοφιλών προσώπων χωρίς να υπάρχει η ταυτόχρονη ιδεολογική αντιστοιχία. Ομως φαίνεται πως η ιδεολογική τοποθέτηση θα κριθεί από τις ίδιες τις εσωτερικές εκλογές. Αν μας θυμίζει λοιπόν κάτι πλέον ο Στέφανος Κασσελάκης, θα βρίσκαμε ομοιότητες στο πρόσωπο ενός άλλου προέδρου κόμματος με σαφείς επιρροές από την αμερικανική κουλτούρα.

Ο Γιώργος Παπανδρέου άνοιξε τις διαδικασίες πρώτος το 2004 και προσπάθησε με το ανοιχτό κόμμα να δημιουργήσει ένα ΠΑΣΟΚ στα πρότυπα που εκείνος ήθελε, με αμφίβολα αποτελέσματα μεν αλλά με μια προεδρική διαδικασία η οποία καθόρισε όλα τα κόμματα εξουσίας στο μέλλον. Αν λοιπόν ο ΣΥΡΙΖΑ γίνει ανοιχτό κόμμα όπως θέλει ο Στέφανος Κασσελάκης ή διαμπερές όπως τον κατηγορούν οι άσπονδοι φίλοι του, θα φανεί στον δικό του πολιτικό γύρο του κόσμου. Εκκεντρικός ή μη ο Φιλέας Φογκ πέτυχε να κερδίσει το στοίχημά του. Αν ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ βρει τα πασπαρτού κλειδιά ώστε να ανοίξει τις κοινωνικές πόρτες που πλέον είναι κλειστές, τότε το ακατόρθωτο ταξίδι του στον πολιτικό μας χάρτη θα βρει συμπαραστάτες. Ειδάλλως θα πρέπει να διαβάσει ένα άλλο σπουδαίο μυθιστόρημα του Βερν: τις 20.000 λεύγες κάτω από την (εκλογική) θάλασσα.

Ο Γιώργος Τράπαλης είναι αναλυτής δεδομένων, εκλογολόγος