Ευκαιρίες και κίνδυνοι από την τεχνητή νοημοσύνη

Καλή είναι η τεχνητή νοημοσύνη, αλλά όχι και… άγια. Οι κίνδυνοι, πολλοί. Η εφαρμογή της προϋποθέτει την ασφάλεια όλων. Αυτό είναι το επιμύθιο του 1ου AI Safety Summit που διοργανώνεται από χθες στο Λονδίνο. Ηγέτες της τεχνολογίας και της πολιτικής από όλο τον κόσμο δεν έχουν αντίρρηση για την ΑΙ, αλλά τόνισαν ότι πρέπει να περιοριστούν οι κίνδυνοι από την ανάπτυξή της. Στη σύνοδο για την ασφάλεια της ΑΙ, η οποία πραγματοποιείται στο ιστορικό Μπλέτσλεϊ Παρκ, εκεί όπου η Βρετανία ξεκλείδωσε τις επικοινωνίες τής ναζιστικής Γερμανίας και κέρδισε τον Β΄ Παγκόσμιο, ο κόσμος ξεκίνησε την προσπάθεια να κερδίσει τον πόλεμο κόντρα στο πώς τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης μπορεί να γίνουν εργαλείο στα χέρια τρομοκρατών. Και όχι μόνο.

Στη λίστα των 100 καλεσμένων έλαμψαν κορυφαία ονόματα. Από την αμερικανίδα αντιπρόεδρο Κάμαλα Χάρις, την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, τον υπουργό Τεχνολογίας της Κίνας και τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες ως τον Σαμ Ολτμαν, διευθύνοντα σύμβουλο της OpenAI που έβγαλε στον αέρα το ChatGPT.

Εκεί ήταν φυσικά και ο Ιλον Μασκ που, αφού υπογράμμισε ότι 20% είναι οι πιθανότητες η ΑΙ να γίνει επικίνδυνη, ζήτησε να θεσμοθετηθεί ένας «ανεξάρτητος διαιτητής» ώστε να επιβλέπει εταιρείες που αναπτύσσουν τεχνητή νοημοσύνη και να κρούει τον κώδωνα του κινδύνου εάν από τη δράση τους προκαλούνται ανησυχίες στον κόσμο. «Δεν ξέρω ποιοι είναι απαραίτητα οι δίκαιοι κανόνες, αλλά πρέπει να ξεκινήσετε με διορατικότητα πριν αρχίσετε την επίβλεψη», είπε ο Μασκ.

Σε αυτό συμφώνησαν οι Κινέζοι που, υπό τον Αντριου Γιάο, έναν από τους πιο διακεκριμένους επιστήμονες της Κίνας, ζήτησαν τη δημιουργία ενός διεθνούς ρυθμιστικού φορέα, την υποχρεωτική εγγραφή και έλεγχο προηγμένων συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης, τη συμπερίληψη διαδικασιών άμεσου τερματισμού λειτουργίας και τους προγραμματιστές να δαπανούν 30% του προϋπολογισμού της έρευνας για την ασφάλεια της τεχνητής νοημοσύνης.

Οι ΗΠΑ προειδοποίησαν για επιθέσεις στον κυβερνοχώρο με τεχνητή νοημοσύνη «σε κλίμακα που ο κόσμος δεν έχει ξαναδεί, οι οποίες θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο τις ζωές εκατομμυρίων». Η Κάμαλα Χάρις είπε ότι «απορρίπτουμε την ψευδή ιδέα που υποδηλώνει ότι πρέπει να επιλέξουμε μεταξύ της προστασίας του κοινού και της προώθησης της καινοτομίας. Μπορούμε και πρέπει να κάνουμε και τα δύο. Πρέπει να το κάνουμε γρήγορα, καθώς αυτή η τεχνολογία προχωρά με άλματα και όρια».

Παγκόσμια συμφωνία

Στο συνέδριο, που είναι μια πρωτοβουλία του βρετανού πρωθυπουργού Ρίσι Σούνακ, τοποθετήθηκε και ο βασιλιάς Κάρολος που τόνισε ότι οι κίνδυνοι της τεχνητής νοημοσύνης (AI) πρέπει να αντιμετωπιστούν με «μια αίσθηση επείγοντος, ενότητας και συλλογικής δύναμης».

Αυτή η ενότητα διατυπώθηκε εγγράφως. Στην έναρξη της συνόδου η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου αποκάλυψε μια «πρώτη παγκόσμια συμφωνία» σχετικά με τον τρόπο διαχείρισης των πιο επικίνδυνων μορφών τεχνητής νοημοσύνης. Μεταξύ των υπογραφόντων της Διακήρυξης Bletchley περιλαμβάνονται οι ΗΠΑ, η ΕΕ και η Κίνα (συν άλλες 25 χώρες). Είναι μια δήλωση που προειδοποιεί ότι η προηγμένη τεχνητή νοημοσύνη θα αποτελέσει «υπαρξιακό κίνδυνο για την ανθρωπότητα» τις επόμενες δεκαετίες.

Οι προτάσεις επικεντρώνονται περισσότερο στον υπαρξιακό κίνδυνο από το εκτελεστικό διάταγμα του προέδρου των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν για την τεχνητή νοημοσύνη που εκδόθηκε αυτήν την εβδομάδα, το οποίο περιλαμβάνει αλγοριθμικές διακρίσεις και επιπτώσεις στην αγορά εργασίας, καθώς και τον προτεινόμενο νόμο της ΕΕ για την τεχνητή νοημοσύνη, ο οποίος εστιάζει στην προστασία δικαιωμάτων όπως η ιδιωτική ζωή.

Κανονισμοί

Η δήλωση προχωρά επίσης περισσότερο από το προσχέδιο ανακοίνωσης για την ασφάλεια της τεχνητής νοημοσύνης που συνέταξε ο Σούνακ για τη σύνοδο κορυφής – ορόσημο, η οποία δεν καλεί τις κυβερνήσεις να επιβάλουν συγκεκριμένους κανονισμούς.

Τα μέτρα είναι μια πρώιμη ένδειξη της πιθανής στάσης της Κίνας σχετικά με την παγκόσμια ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης σε μια περίοδο αυξημένης έντασης σχετικά με την παγκόσμια ηγεσία των βασικών τεχνολογιών μεταξύ Πεκίνου και Ουάσιγκτον. Οικοδεσπότες των δύο επόμενων συνόδων κορυφής για την ασφάλεια της τεχνητής νοημοσύνης το 2024 θα είναι η Νότια Κορέα και η Γαλλία. Πάντως, για τον μάλλον αθέμιτο ανταγωνισμό του ChatGPT να αναλαμβάνει τις επενδυτικές διαδικασίες δεν είπε κανείς τίποτα…