50 χρόνια Ευρώπης μέσα από φωτογραφίες

Στην Ευρώπη των τελευταίων πενήντα ετών συνέβησαν πολλές ανατροπές και ιστορικής σημασίας γεγονότα. Τα αυταρχικά καθεστώτα έπεσαν, δημοκρατίες αναγεννήθηκαν, έπεσαν τείχη, ομοσπονδίες διαλύθηκαν και ακολούθησαν αιματηροί πόλεμοι. Υπήρξαν πολλές κρίσεις: πολιτικές, οικονομικές, ανθρώπινες, περιβαλλοντικές. Μια πλήρης ιστορία της Ευρώπης κατά τη διάρκεια αυτών των ετών θα μπορούσε να γεμίσει πολλούς τόμους. Ο δημοσιογράφος της «Guardian» Jon Henley και ο διευθυντής του φωτογραφικού αρχείου Guy Lane επέλεξαν 50 εικόνες (ανάμεσά τους και δύο που αφορούν γεγονότα στην Ελλάδα), από τις οποίες «ΤΑ ΝΕΑ» δημοσιεύουν τις δέκα που αντιστοιχούν στις διακυμάνσεις της μεταβαλλόμενης ευρωπαϊκής ηπείρου.

1980 Ο Λεχ Βαλέσα στις απεργίες των πολωνικών ναυπηγείων στο Γκντανσκ

Στις 14 Αυγούστου, η απόλυση της δημοφιλούς χειρίστριας γερανού Αννα Βαλεντίνοβιτς και του ηλεκτρολόγου Λεχ Βαλέσα από το ναυπηγείο Lenin στο Γκντανσκ ήταν η αρχή μιας απεργίας από την οποία γεννήθηκε το Solidarność (Αλληλεγγύη), το πρώτο ανεξάρτητο συνδικάτο σε χώρα του σοβιετικού μπλοκ. Με περισσότερα από 9 εκατομμύρια μέλη το συνδικάτο της Αλληλεγγύης θεωρείται καταλύτης στην πτώση του κομμουνισμού στην Ανατολική Ευρώπη.

1984 Η χειρονοµία της συµφιλίωσης Γαλλίας – Γερµανίας

Στις 22 Σεπτεμβρίου στο γερμανικό νεκροταφείο στο Ντουαμόν, κοντά στο Βερντέν, ο τότε γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Μιτεράν και ο γερμανός καγκελάριος Χέλμουτ Κολ παρέστησαν στην κατάθεση στεφάνου τιμώντας τους νεκρούς γερμανούς και γάλλους στρατιώτες του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου που ήταν θαμμένοι εκεί. Μεταξύ της ανάκρουσης των εθνικών τους ύμνων έπιασαν ο ένας το χέρι του άλλου πραγματοποιώντας μία από τις καθοριστικές εικόνες της μεταπολεμικής ευρωπαϊκής συμφιλίωσης και ολοκλήρωσης.

1973 Η εξέγερση των φοιτητών στο Πολυτεχνείο

Μια σημαντική στιγμή στην ιστορία της Ελλάδας μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και μια καθοριστική πράξη αντίστασης κατά του αυταρχισμού. Η εξέγερση των φοιτητών σήμανε το τέλος της στρατιωτικής χούντας. Το πόσοι ακριβώς έχασαν τη ζωή τους αμφισβητείται. Οι αναφορές για τον αριθμό των αμάχων – συμπεριλαμβανομένων μαθητών Γυμνασίου – που σκοτώθηκαν κατά την καταστολή που ακολούθησε έξω από το Πολυτεχνείο κυμαίνονται μεταξύ 24 και σχεδόν τριπλάσιου αριθμού.

1989 Η πτώση του Τείχους του Βερολίνου

Επειτα από μαζικές διαδηλώσεις τον Σεπτέμβριο του 1989, ο ηγέτης της Ανατολικής Γερμανίας Εριχ Χόνεκερ παραιτήθηκε. Στις 9 Νοεμβρίου αποφασίστηκε η άρση των συνοριακών ελέγχων προς τη Δύση, συμπεριλαμβανομένων των ιδιωτικών ταξιδιών προς το Δυτικό Βερολίνο. Το Τείχος του Βερολίνου άρχισε να γκρεμίζεται και 11 μήνες αργότερα η Γερμανία επανενώθηκε επίσημα.

1995 Η γενοκτονία της Σρεµπρένιτσα

Τον Ιούλιο, μονάδες του σερβικού στρατού της Βοσνίας, υπό τη διοίκηση του Ράτκο Μλάντιτς, και μια σερβική παραστρατιωτική μονάδα, οι Σκορπιοί, σφάγιασαν 8.372 βόσνιους μουσουλμάνους άνδρες και αγόρια στην περιοχή της Σρεμπρένιτσα, στην Ανατολική Βοσνία, που είχε ανακηρυχθεί ασφαλής περιοχή του ΟΗΕ και προστατευόταν από 370 ολλανδικά στρατεύματα. Εως και 25.000 βόσνιες μουσουλμάνες γυναίκες και παιδιά εκδιώχθηκαν και κακοποιήθηκαν. Η σφαγή κηρύχθηκε γενοκτονία από δύο διεθνή δικαστήρια. Οι διοικητές του σερβοβοσνιακού στρατού κρίθηκαν από δύο διεθνή δικαστήρια υπεύθυνοι για τη γενοκτονία, ενώ ο ΟΗΕ και το ολλανδικό κράτος αναγνώρισαν ότι απέτυχαν στο καθήκον προστασίας των αμάχων.

2020 Ο ιός Covid-19 φτάνει στην Ιταλία

Στις 31 Ιανουαρίου στη Ρώμη δύο κινέζοι τουρίστες βγαίνουν θετικοί στον κορωνοϊό. Αρχές Μαρτίου, η χώρα των 60 εκατομμυρίων κατοίκων μπαίνει σε καραντίνα. Είναι η αρχή ενός τραύματος που θα εξαπλωνόταν σε ολόκληρη την Ευρώπη. Εκείνο τον Μάρτιο, σε ορισμένες πόλεις του ιταλικού Βορρά καταγράφηκε αύξηση των θανάτων κατά 850%.

2015 Το πτώµα του µικρού Αϊλάν Κουρντί στα τουρκικά παράλια

Οι φωτογραφίες του άψυχου σώματος του δύο ετών κούρδου πρόσφυγα από τη Συρία Αϊλάν, που ξεβράστηκε σε μια τουρκική παραλία, συγκαταλέγονται στις εικόνες της προσφυγικής κρίσης του 2015, όταν 1,3 εκατομμύρια άνθρωποι ήρθαν στην ΕΕ αναζητώντας ασφάλεια. Οι προσφυγικές ροές είχαν σημαντικές πολιτικές συνέπειες στην Ευρώπη, προκαλώντας την απότομη αύξηση της υποστήριξης των ακροδεξιών, εθνικιστικών κομμάτων.

2022 Η Ρωσία εισβάλλει στην Ουκρανία

Στις 24 Φεβρουαρίου, η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία, στη μεγαλύτερη επίθεση σε ευρωπαϊκή χώρα από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν αποκάλεσε την επίθεση «ειδική στρατιωτική επιχείρηση». Τα ρωσικά στρατεύματα συνάντησαν σθεναρή αντίσταση, αλλά κατέλαβαν νότιες πόλεις και, ύστερα από μια εξαιρετικά βίαιη τρίμηνη πολιορκία, τη Μαριούπολη. Ο πόλεμος συνεχίζεται.