Ρεσάλτο

Διάβασα το Σαββατοκύριακο ό,τι βρήκα για τον Τζόρτζιο Ναπολιτάνο, αυτόν τον υπέροχο Ευρωπαίο που μας αποχαιρέτησε στα 98 του χρόνια αφού μεταμόρφωσε το Ιταλικό Κομμουνιστικό Κόμμα (μη διστάζοντας να κάνει σφοδρή αυτοκριτική όταν έπρεπε), λάμπρυνε τον προεδρικό θώκο της χώρας του επί δύο επταετίες (ο πρώτος σε αυτή τη θέση με κομμουνιστικό παρελθόν) και έσωσε την Ιταλία από τη χρεοκοπία πετυχαίνοντας την πιο κρίσιμη στιγμή την απομάκρυνση του Μπερλουσκόνι από την εξουσία (έστω κι αν, για να το κάνει, υπερέβη τα συνταγματικά όρια).

Και μοιραία αναρωτήθηκα: λέει κάτι το όνομα Ναπολιτάνο στον νέο πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ; Θα έπρεπε να λέει;

Δεν γνωρίζω φυσικά την απάντηση στην πρώτη ερώτηση, αν και την υποπτεύομαι. Oταν γεννήθηκε ο Στέφανος Κασσελάκης, ο Ναπολιτάνο είχε ήδη πατήσει την έβδομη δεκαετία της ζωής του. Και στην Αμερική όπου μετανάστευσε ο έλληνας έφηβος, σίγουρα δεν άκουγε για τα πεπραγμένα των ευρωπαίων κομμουνιστών, έστω και των πρώην. Μεγαλύτερο ενδιαφέρον έχει λοιπόν το θεωρητικό σκέλος της ερώτησης: αν δηλαδή ο αρχηγός ενός αριστερού κόμματος που θεωρητικά διεκδικεί την εξουσία οφείλει να γνωρίζει την ιστορία της Αριστεράς, όχι μόνο στη χώρα του αλλά και ευρύτερα, ή στην εποχή της μετα-πολιτικής η γνώση αυτή είναι περιττή, αφού περισσότερο απ’ όλα μετράει η επικοινωνία.

Απαντώντας στην κριτική για τα περί «κρατιδίου» της Βόρειας Κύπρου, ο Κασσελάκης είπε ότι μαθαίνει γρήγορα – αλλά πόσο γρήγορα μπορείς να μάθεις την Ιστορία; Η ικανότητα αυτή, πάντως, είναι βέβαιο ότι αποσυντόνισε την αντίπαλό του και γενικότερα τον κομματικό μηχανισμό. Αν οι δύο υποψήφιοι είχαν μεγάλη διαφορά ηλικίας, τα πράγματα θα ήταν απλούστερα: νίκησαν τα νιάτα, με ό,τι κουβαλάνε μαζί τους. Oμως η Εφη (και συγγνώμη για τον σεξισμό) είναι μόλις τρία χρόνια μεγαλύτερη από τον Στέφανο. Κατανάλωσε πολύ χρόνο και ενέργεια για να διαβάσει τα ιερά κείμενα και να χτίσει έναν τρόπο σκέψης που τη βοηθά να έχει ευπρόσωπη παρουσία στις κομματικές εκδηλώσεις. Και την κερδίζει ένας άνθρωπος που μιλάει όπως αισθάνεται, δεν διστάζει να πει «δεν ξέρω» και ζητάει δύο μήνες για να ανεβεί πίστα.

Στο εξαίρετο άρθρο του που δημοσιεύτηκε προχθές στα «ΝΕΑ», ο Γιάννης Βούλγαρης υποστηρίζει ότι το «φαινόμενο Κασσελάκη» συνιστά ελληνική και συριζαϊκή ιδιομορφία. Aν είναι έτσι, η μελλοντική πορεία του ΣΥΡΙΖΑ (έστω και στη μετενσαρκωμένη μορφή του) θα αποτελέσει αντικείμενο προσεκτικής μελέτης απ’ όλη την ευρωπαϊκή Αριστερά, που αναζητεί δεκαετίες τώρα τον βηματισμό της. Εχει πράγματι πεθάνει η ιδεολογία; Mπορεί να οδηγήσει στην εξουσία η συνύπαρξη δύο διαφορετικών κόσμων; Ή το αποτέλεσμα ενός ρεσάλτο είναι μοιραία η διάσπαση;

Προς το παρόν ο Κασσελάκης δικαιούται να πανηγυρίζει. Οταν περάσει όμως το μεθύσι της νίκης, θα μπορούσε να κάτσει να διαβάσει τη βιογραφία του Ναπολιτάνο. Μόνο κερδισμένος θα βγει.