Ο γερμανός «ασθενής» και η επιστροφή του Μάριο Ντράγκι

Στην κυβέρνηση κρατούν ακόμα χαμηλά την μπάλα, στο θέμα των διαπραγματεύσεων του νέου συμφώνου σταθερότητας. Την περασμένη Παρασκευή στο άτυπο συμβούλιο υπουργών της Ισπανίας, ο Κωστής Χατζηδάκης δημοσιοποίησε δύο κατ’ ιδίαν συναντήσεις με τον γερμανό και τον γάλλο ομόλογό του για το θέμα, αλλά πέραν τούτου ουδέν. Δεν μάθαμε ούτε τι τους είπε, ούτε τι του είπαν. Στην Ευρώπη ωστόσο οι ζυμώσεις κορυφώνονται.

Τις τελευταίες εβδομάδες έχουν φουντώσει οι «εχθροπραξίες» μεταξύ Γερμανίας και Γαλλίας με αφορμή τα ενεργειακά. Κάτι σαν ζέσταμα για τη μάχη που θα ακολουθήσει, καθώς οι δύο χώρες βλέπουν ευρωπαϊκές βιομηχανίες να εξετάζουν το ενδεχόμενο μετανάστευσης, υποκύπτοντας στις αμερικανικές «σειρήνες» των ενεργειακών επιδοτήσεων.

Τα μεγαλύτερα πυρά τα δέχεται η Γερμανία. Σε αυτήν αποδίδεται η ευθύνη για τη συγκράτηση της ανάπτυξης στη ζώνη του ευρώ. Ολοι νιώθουν ότι η μεγαλύτερη οικονομία της ευρωζώνης παραπαίει. Το πρώτο πλήγμα ήταν το ενεργειακό. Η παραγωγή της ενεργοβόρου βιομηχανίας της έχει μειωθεί κατά 18%, τη στιγμή μάλιστα που η ανάγκη να συγκρατηθεί ο πληθωρισμός απαιτούσε μεγαλύτερη προσφορά προϊόντος. Αυτοί αντίθετα, για αντικειμενικούς λόγους, μείωναν την παραγωγή τους, ρίχνοντας φρέσκια ύλη στην πληθωριστική φλόγα.

Αυτό που ακολούθησε ήταν πολύ πιο μεγάλο. Η Κίνα έχει εξελιχθεί από προμηθευτής και καταναλωτής των γερμανικών προϊόντων, σε ανταγωνιστή της. Φέτος είναι πιθανό οι εξαγωγές αυτοκινήτων της να είναι περισσότερες από αυτές της Γερμανίας. Το σκηνικό που δημιουργήθηκε ανέδειξε ότι είχαν προηγηθεί δεκαετίες υποεπενδύσεων σε φυσικές και ψηφιακές υποδομές και τώρα χρειάζονται δισεκατομμύρια για να γίνουν. Χρήματα προφανώς υπάρχουν, για μια οικονομία με ένα από τα υγιή επίπεδα δημόσιου χρέους. Το θέμα είναι να αλλάξει και η νοοτροπία των πολιτικών της.

Με τη γερμανική οικονομία «άρρωστη» το πώς θα αντιδράσουν στις ευρωπαϊκές συζητήσεις οι «πληγωμένοι» ηγέτες της, είναι μάλλον δύσκολο να το πει κανείς.

Μπορούμε ενδεχομένως να αισιοδοξούμε, από την επιστροφή στο ευρωπαϊκό σκηνικό, ενός ισχυρού αντίβαρου, του Μάριο Ντράγκι. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φο ντερ Λάιεν ανέθεσε στον ιταλό τεχνοκράτη τη σύνταξη μιας έκθεσης για την ανταγωνιστικότητα στην Ενωση.

Εχουμε συνηθίσει όταν ακούμε για εκθέσεις για την ανταγωνιστικότητα να μας πιάνει ένα ελαφρύ χασμουρητό. Ωστόσο το γεγονός ότι της δουλειάς προΐσταται ο πρώην επικεφαλής της ΕΚΤ, υποδηλώνει κάτι εμφανώς μεγαλύτερο.

Η εμπλοκή του «big Mario» αποτελεί και τη μεγάλη ελπίδα και της Ελλάδας, για ηπιότερους και πιο προσαρμοσμένους νέους δημοσιονομικούς κανόνες. Σε άρθρο του πριν από μερικές εβδομάδες στον «Economist» είχε πει ότι η παθητική επιστροφή στους παλιούς δημοσιονομικούς κανόνες, που είχαν ανασταλεί κατά τη διάρκεια της πανδημίας, θα ήταν η χειρότερη δυνατή έκβαση. Η δημοσιονομική ολοκλήρωση θα ήταν η μόνη απάντηση, πρόσθεσε, έναντι μιας σειράς εξωτερικών κραδασμών όπως το Brexit, ο Covid ή ο πόλεμος.

Ο ίδιος θεωρεί ότι είναι μεγαλύτερος κίνδυνος για την Ευρώπη να μην επιτύχει τους στόχους της για το κλίμα, να μην εγγυηθεί την ασφάλεια που απαιτούν οι πολίτες και να χάσει τη βιομηχανική της βάση. Και τα τρία δημιουργούν ελπίδες.