Τριμερής στη Λευκωσία για τον ενεργειακό διάδρομο

Με επίκεντρο την ενέργεια, το φυσικό αέριο και τις ανανεώσιμες πηγές υπό το πρίσμα της αναδιάταξης των προτεραιοτήτων όλης της Ευρώπης και ενός νέου γεωπολιτικού σκηνικού πραγματοποιείται στη Λευκωσία η πρώτη μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία σύνοδος κορυφής Ελλάδας, Κύπρου, Ισραήλ. Η συνεργασία στον άξονα Αθήνας – Λευκωσίας – Ιερουσαλήμ λειτουργεί από το 2016 και πλέον η συνάντηση του Κυριάκου Μητσοτάκη, του κύπριου προέδρου Νίκου Χριστοδουλίδη και του πρωθυπουργού του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου συνδέεται άμεσα με τους ενεργειακούς (ανα)σχεδιασμούς της περιοχής. Το στίγμα έδωσε ήδη ο Νετανιάχου με την αποστροφή του ότι στα ενεργειακά «υπάρχουν αποφάσεις που θα πρέπει να ληφθούν σύντομα». Αναφερόμενος σε εξαγωγές φυσικού αερίου, ο ίδιος προανήγγειλε ότι στις σημερινές συζητήσεις θα επικεντρωθεί σε «δύο μονοπάτια», αφενός τον αγωγό EastMed ο οποίος – θεωρητικώς – βρίσκεται στο τραπέζι, αφετέρου «μια μονάδα υγροποίησης στην Κύπρο».

Στόχος ενός «ενεργειακού διαδρόμου»

Για την ελληνική κυβέρνηση είναι κομβικής σημασίας τα ενεργειακά πρότζεκτ ενόσω η Ευρώπη αναζητά νέες οδεύσεις ενώ για σειρά άλλων θεμάτων ρίχνει το βάρος στις στρατηγικές συνεργασίες μέσα από τριμερή και πολυμερή σχήματα στην Ανατολική Μεσόγειο. Στόχος, να προτάσσει με κάθε ευκαιρία τον ρόλο της Ελλάδας ως παράγοντας σταθερότητας αλλά και να την προβάλλει ως «γέφυρα» μεταξύ των χωρών της Ανατολικής Μεσογείου αλλά και του αραβικού κόσμου με την Ευρώπη. Εξού και στη σημερινή – εξ αναβολής από τον Ιούλιο – σύνοδο κορυφής, ο Μητσοτάκης αναμένεται να υπογραμμίσει τις δυνατότητες δημιουργίας ενός «ενεργειακού διαδρόμου» από την Ανατολική Μεσόγειο προς την Ευρώπη. Αναφορές προεξοφλούνται μεταξύ άλλων στο πρότζεκτ EuroAsia Interconnector, το οποίο θα συνδέσει τις αγορές ηλεκτρικής ενέργειας του Ισραήλ με την Ευρώπη.

Κυβερνητικές πηγές παραπέμπουν στο σημείο της κοινής διακήρυξης του Δεκεμβρίου του 2021 που χαρακτήριζε την τριμερή συνεργασία Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ ως «κέντρο κοινών συμφερόντων που συνδέει Ευρώπη, Ανατολική Μεσόγειο και Μέση Ανατολή» και αναμένουν ότι η σημερινή σύνοδος κορυφής εκπέμπει μήνυμα για την εμβάθυνση της συνεργασίας «ως τριγώνου σταθερότητας, ασφάλειας και ευημερίας» στην περιοχή. Εκτός από τα ενεργειακά, η άμυνα και η ασφάλεια, η κλιματική κρίση και η πολιτική προστασία καθώς και ο τουρισμός βρίσκονται στην ατζέντα των συζητήσεων, οι οποίες διεξάγονται και διμερώς.

Συνάντηση
Χριστοδουλίδη-Νετανιάχου

Ο Νετανιάχου είχε χθες την κατ΄ ιδίαν συνάντησή του με τον Χριστοδουλίδη, τον οποίο συναντά σήμερα το πρωί ο έλληνας Πρωθυπουργός. Ηδη Μητσοτάκης και Χριστοδουλίδης έχουν συμφωνήσει στο πρώτο ανώτατο συμβούλιο συνεργασίας με την πρώτη συνάντηση προγραμματισμένη για τον προσεχή Οκτώβριο συμβολικά στη Ρόδο, καθώς η Κύπρος αναλαμβάνει το κόστος αναδάσωσης. Ο Μητσοτάκης θα έχει τετ α τετ πριν από τη σύνοδο και με τον ισραηλινό ομόλογό του για συνολική επισκόπηση των διμερών σχέσεων. Η αιχμή των συνομιλιών με τον ισραηλινό πρωθυπουργό αναμένεται να είναι η αμυντική συνεργασία. Εχουν προηγηθεί άλλωστε ελληνο-ισραηλινές επαφές για την προοπτική συνεργασίας στον τομέα έρευνας και ανάπτυξης στην αμυντική βιομηχανία.