Η «σιδηρά κυρία» της Μαδρίτης

«Ευχαριστώ τα οκτώ και πλέον εκατομμύρια των Ισπανών που μας ψήφισαν. Το αποτέλεσμα αυτών των εκλογών, τις οποίες κέρδισε το Λαϊκό Κόμμα, δεν μπορεί να μετατραπεί σε όπλο στα χέρια εκείνων που θέλουν να καταστρέψουν την Ισπανία». Αυτό ήταν το πρώτο σχόλιο της «σιδηράς κυρίας» της Μαδρίτης, Ισαμπέλ Ντίαθ Αγιούσο, για το αποτέλεσμα των εκλογών της περασμένης Κυριακής, που αναρτήθηκε στο Twitter στις 1.37 μετά τα μεσάνυχτα. Παρά δε το προφανές μήνυμα που περιλαμβάνει για τον απερχόμενο πρωθυπουργό, Πέδρο Σάντσεθ, προειδοποιώντας τον να μη συνεργαστεί με τους αυτονομιστές της Καταλωνίας και της Χώρας των Βάσκων, αυτό που προκαλεί εντύπωση είναι πως δεν περιλαμβάνει αναφορά στο όνομα του ηγέτη του κόμματός της.

Οι «κακές γλώσσες» ισχυρίζονται ότι επρόκειτο για μια συνειδητή επιλογή που έκανε η Αγιούσο, η οποία σηματοδοτεί την πρόθεσή της να αποτελέσει τον εναλλακτικό πόλο εντός του Λαϊκού Κόμματος. Πολύ περισσότερο καθώς λίγη ώρα πριν από το «τιτίβισμά» της είχε προηγηθεί ένα γεγονός που έκανε τη 45χρονη πολιτικό με τις μεγάλες φιλοδοξίες να αισθάνεται πολύ… ψηλή στο πλευρό του Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό: όταν ο αδιαφιλονίκητος νικητής των εκλογών και υποψήφιος πρωθυπουργός βγήκε στο μπαλκόνι του αρχηγείου του κόμματος στη Μαδρίτη, μαζί με όλα τα κορυφαία στελέχη, κάποια στιγμή το συγκεντρωμένο πλήθος άρχισε να φωνάζει ρυθμικά το όνομα της Αγιούσο, αναγκάζοντας τον Φεϊχό να διακόψει την ομιλία του και να ανταλλάξει ένα εμφανώς αμήχανο – αν όχι οργισμένο – βλέμμα με την επικεφαλής της τοπικής κυβέρνησης.

Την επόμενη αμέσως ημέρα, αναλύοντας τα αποτελέσματα των εκλογών, αρκετά ισπανικά ΜΜΕ μπήκαν στον πειρασμό να συγκρίνουν το ποσοστό που συγκέντρωσε το Λαϊκό Κόμμα στις κάλπες της Κυριακής με εκείνο που είχε πάρει η Αγιούσο στις περιφερειακές εκλογές της 28ης Μαΐου. Για να καταλήξουν, εμμέσως πλην σαφώς, στο συμπέρασμα πως το 40,4% του πρώτου και το 47,3% της δεύτερης αποτυπώνει το σαφώς πιο αδύναμο προφίλ του Φεϊχό, σε αντίθεση με την ευρεία αποδοχή την οποία απολαμβάνει η Αγιούσο.

Σημαίνει, άραγε, αυτό ότι τίθεται ζήτημα ηγεσίας στη μέχρι χθες αξιωματική αντιπολίτευση; Η πλειονότητα των αναλυτών δείχνει να συμφωνεί πως αυτό δεν πρόκειται να συμβεί άμεσα, τουλάχιστον όσο εξαρτάται από την Αγιούσο. Με άλλα λόγια, η θέση του Φεϊχό δεν πρόκειται να αμφισβητηθεί ούτε στην περίπτωση που η χώρα οδηγηθεί σε νέες εκλογές ούτε εφόσον παραμείνει στα έδρανα της αντιπολίτευσης (η περίπτωση της συγκρότησης κυβέρνησης φαντάζει σχεδόν απίθανη). Κι αυτό διότι, εκτός των άλλων, η Αγιούσο δεν διαθέτει έδρα στη Βουλή, ενώ διστάζει να εγκαταλείψει μια θέση που της προσφέρει ντε φάκτο ισχυρή επιρροή και μεγάλη προβολή για μια άλλη που μοιάζει με «ηλεκτρική καρέκλα».

Πέρα από τις επίσημες δηλώσεις, ωστόσο, η αλήθεια είναι ότι οι «βαρόνοι» του Λαϊκού Κόμματος εκφράζουν ήδη τη δυσφορία τους για την τακτική και τα λάθη του νυν ηγέτη. Λάθη τα οποία, όπως τουλάχιστον αναφέρουν τα ρεπορτάζ τόσο της κεντροαριστερής «El Pais» όσο και της κεντροδεξιάς «El Mundo», ισχυρίζονται ότι δεν επέτρεψαν την κατάκτηση της απόλυτης κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας και του σχηματισμού της νέας κυβέρνησης. Κι αυτό είναι κάτι που διατύπωσαν και κατά την πρώτη συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου του κόμματος, που πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα.

Ολοι θεωρούν πάντως ότι η Αγιούσο – η οποία διαθέτει πτυχίο από το τμήμα ΜΜΕ και Πολιτικών Επιστημών – δεν θα κάνει οποιαδήποτε κίνηση προτού ξεκαθαρίσει κάπως το πολιτικό τοπίο. Είναι άλλωστε αρκετά νέα για να ανησυχεί μήπως δεν… προλαβαίνει, ενώ έχει αποδείξει ότι μπορεί να περιμένει και να «πιάνει από τα μαλλιά» τις ευκαιρίες που της παρουσιάζονται. Υπενθυμίζεται ότι την πρώτη φορά που έθεσε υποψηφιότητα για την περιφέρεια της Μαδρίτης, το 2019, είχε έρθει δεύτερη πίσω από τον υποψήφιο του PSOE, με ποσοστό μόλις 20%. Εκμεταλλεύτηκε όμως την αδυναμία του να διασφαλίσει την πλειοψηφία και αναρριχήθηκε στο αξίωμα, καταφέρνοντας να υπερδιπλασιάσει το ποσοστό της μέσα στα επόμενα τέσσερα χρόνια, όπως απέδειξε και το αποτέλεσμα του περασμένου Μαΐου.

Το σίγουρο, σε κάθε περίπτωση, είναι πως οι θέσεις που υποστηρίζει η Αγιούσο φέρνουν το Λαϊκό Κόμμα ένα ακόμα βήμα πιο κοντά στην Ακροδεξιά και το Vox – στις ψήφους του οποίου, εξάλλου, βασίστηκε το 2019 (όπως και σε εκείνες των Ciudadanos). Για του λόγου το αληθές, ήταν αυτή που το 2021 είχε δηλώσει πως «όταν σε λένε φασίστα ξέρεις ότι κάνεις κάποια πράγματα με τον σωστό τρόπο», ενώ είχε παραδεχθεί ότι το κόμμα της και το Vox «συμφωνούν σε θεμελιώδη ζητήματα (…), κάτι που θα συνεχίσει να ισχύει». Η ίδια, επίσης, αναφερόμενη στον πρώην επικεφαλής των Podemos, Πάμπλο Ιγκλέσιας, είχε πει ότι «γεννήθηκε από τον Διάβολο για να κάνει διαβολικά πράγματα», ενώ έχει ταχθεί υπέρ της απαγόρευσης του βασκικού κόμματος EH Bildu. Ειδικά όσον αφορά το Vox και τη «συγγένειά» της μαζί του, αποτελεί πιθανώς ανασχετικό στοιχείο για να προωθήσει τις φιλοδοξίες της. Κι αυτό διότι, πάντα σύμφωνα με ρεπορτάζ ισπανικών ΜΜΕ, οι «βαρόνοι» του Λαϊκού Κόμματος και το μετριοπαθές τμήμα της βάσης του θεωρούν πως τα διαρκή ανοίγματα προς την Ακροδεξιά και τον Σαντιάγο Αμπασκάλ τελικώς κόστισαν και έκαναν τα επιχειρήματα του Σάντσεθ και των συμμάχων του στην Αριστερά να πιάσουν τόπο. Σε συνδυασμό, βεβαίως, με την απειλή υποβάθμισης του κοινωνικού κράτους και του όποιου πλέγματος προστασίας υπάρχει, καθώς η «σιδηρά κυρία» της Μαδρίτης είναι γνωστή και για τις ακραία νεοφιλελεύθερες απόψεις της.