Ο πρώτος Τραμπ

Σε μία συνέντευξη ο Αλέξης Τσίπρας είχε ρωτηθεί (από τους betarades) σε ποια υπουργεία θα τοποθετούσε τους προέδρους των μεγάλων ποδοσφαιρικών συλλόγων. Γέλασε και απάντησε ότι στην πραγματικότητα είναι αυτοί που διορίζουν τους υπουργούς. Καλό.

Ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι το είχε πει, εμμέσως, αλλά πολύ πιο ωμά στους ιταλούς ψηφοφόρους: «ψηφίστε εμένα για να αποφύγετε τους μεσάζοντες». Διότι ο άνθρωπος δεν ήταν απλώς μπροστά, ήταν αυτός που δημιούργησε μία ολόκληρη εποχή. Ο Μπερλουσκόνι ήταν, φυσικά, ο πρώτος Τραμπ. Ο άνθρωπος που απέδειξε ότι η πολιτική δεν είναι μόνο για τους πολιτικούς. Ολοι μπορούν να γίνουν πολιτικοί και όλοι είναι εν δυνάμει κυβερνήτες. Θεωρητικά βέβαια. Χρειάζεται και μία βιομηχανία media ως υποστηρικτικός μοχλός και ένα επικοινωνιακό περιβάλλον που θα πάρει την απογοήτευση της κοινής γνώμης και θα τη μετατρέψει σε πύραυλο προς την εξουσία.

Ο Μπερλουσκόνι δεν εισήγαγε ακριβώς τον λαϊκισμό στον κυρίαρχο πολιτικό λόγο. Ο λαϊκισμός υπάρχει από τότε που οι άνθρωποι συγκεντρώθηκαν για πρώτη φορά στην αγορά. Ο Μπερλουσκόνι ήταν ο πρώτος που μίλησε με κυνικό, αγοραίο ύφος, με τη γλώσσα του φιδιού που σαγήνευσε την Εύα. Και αντιλήφθηκε τα ήθη της κοινωνίας των social media πριν καν αυτά επινοηθούν. Είχε τα συμβατικά media που στις μέρες του ήταν αρκετά.

Ετσι, λοιπόν, έγινε η μήτρα από την οποία ξεπήδησαν πολλοί. Το καλούπι που άρχισε να παράγει πολιτικούς σε όλον τον κόσμο, από τον Τραμπ ως τον Ορμπαν. Ηταν, αν θέλετε, ο σκοτεινός προπάτορας της νέας πολιτικής πανίδας. Νομίζω ότι σήμερα δεν υπάρχει σύγχρονος πολιτικός χωρίς το DNA του Μπερλουσκόνι στα κύτταρά του, έστω και σε αναλογία που μόλις ανιχνεύεται. Ακόμα και όταν τους βλέπεις να «τσαλακώνονται» χαριτωμένα κάνουν χρήση ενός μικρού δανείου από τον μακαρίτη. Ασφαλώς ο θάνατός του κλείνει ένα ιστορικό κεφάλαιο για την Ιταλία. Ομως, για τον υπόλοιπο κόσμο δεν σημαίνει απολύτως τίποτα, δεν πρόκειται να αλλάξει κάτι. Οι κλώνοι του είναι πλέον παντού.