Το διαπασών του Φλωμπέρ

Ο Διονύσης Σαββόπουλος, κατά τη γνώμη μου, δεν είναι ένας άνθρωπος παρορμητικός. Κάθε άλλο. Μετράει καλά τα λόγια του κάθε φορά που αποφασίζει να μπει στον δημόσιο διάλογο. Μας το κάνει σαφές ότι αυτός είναι ο τρόπος του, η μετρική του, και σ’ όποιον αρέσει. Λίγοι άνθρωποι έχουν το χάρισμα (ή το ελεύθερο αν προτιμάτε), να παρίστανται στα πράγματα με τον τρόπο που επιθυμούν να παρίστανται. Παραστατικά και αποστομωτικά. Είναι σαν προηγουμένως να έχει προβάρει φωναχτά τη σκέψη του, να δει αν στέκει, αν έχει το νόημα που θα έλξει την αισθητική, ή την αισθητική που θα έλξει το νόημα. Το ίδιο και το αυτό. Δεν ξέρω κάτι παρόμοιο στην ιστορία του πνεύματος εκτός ίσως από τη μανία-τελειομανία του Γκυστάβ Φλωμπέρ να προβάρει κι εκείνος φωναχτά πριν επιτρέψει στη φράση του να γίνει γραπτή φράση. Την απήγγειλε έξω φωνή, την άκουγε, δοκίμαζε την τονικότητά της με το διαπασών πριν της δώσει το δικαίωμα να βρει τη θέση της στο χαρτί. Πολύ θα ήθελα να είμαι γειτόνισσά του και να έστηνα αφτί τις ώρες που έγραφε.

Το ίδιο θα ήθελα και με τον Σαββόπουλο, αν και κάτι μου λέει ότι η δική του μέθοδος δεν είναι θορυβώδης. Μουσικός ο ίδιος, έχει τα προστάγματά του εσωτερικευμένα από τους αιώνες, και η μέθοδός του είναι τα δεδουλευμένα του. Θα μας τα πουν αυτά και οι αναλυτές του μακρινού μέλλοντος με το αβαντάζ  που θα τους επιδαψιλεύσει η άγνοια, φαντάζομαι. Αναπόφευκτον… Γι’ αυτό άλλωστε ο χρόνος παράγει κατά διαστήματα τοτέμ απίστευτης χωρητικότητας. Για να προβάλλουμε εμείς όλα τα άγχη μας με όλες τις δυνατές τους παρανοήσεις κι ύστερα να φεύγουμε από εκεί ανακουφισμένοι. Πώς γίνεται; Αυτό δεν θα μας το αποκαλύψει ποτέ ο Διονύσης Σαββόπουλος, ο ίδιος άνθρωπος που, στη συνέντευξή του με τον Παύλο Τσίμα, είπε αυτό που είχαμε όλοι κατά νου αλλά μας ήταν δύσκολο να του δώσουμε αρμονία και νόημα. Απ’ αυτής της απόψεως ο Σαββόπουλος είναι καταδικασμένος να μείνει ες αεί μέγας, δηλαδή ολομόναχος. Με τόσο κόσμο να τον χρειάζεται, αμφιβάλλω αν τον πειράζει.