Η Παναγιά {LF}η Γκέισα

Η παρέα είχε στο τραπέζι της πίτσα, σουβλάκια, μπίρες, αναψυκτικό χωρίς ζάχαρη και μία διαφωνία. Θα παρακολουθήσουν το debate ή τον ημιτελικό του Champions League; Η απάντηση δεν ήταν εύκολη. Ναι, το debate είναι τόσο συναρπαστικό, όσο το να παρακολουθείς κάποιον που βάφει έναν τοίχο. Ομως αυτού του είδους τα θεάματα είναι η ευκαιρία που έχει η πλήξη για να γίνει ενδιαφέρουσα. Και μπορεί να σου βγάλει φάσεις που αποκλείεται να δεις στο χορτάρι. Πάρε, ας πούμε, το πλάνο του Βελόπουλου με την Παναγιά την Γκέισα. Μιλάμε για στιγμιότυπο που βάζει υποψηφιότητα για να γίνει παγκοσμίως viral. Οπως εξήγησε ο πρόεδρος, η εικόνα ανήκει σε σχολικό βιβλίο και προσβάλλει την πίστη μας. «Δείχνουν την Παναγία, συγχωρέστε με για την έκφραση, σαν πόρνη…». Στο «πόρνη» χαμήλωσε κάπως την ένταση της φωνής, είτε από επιτηδευμένη συστολή, είτε από αμηχανία καθώς δεν ήταν σίγουρος αν πρέπει να εκστομίσει κάτι τέτοιο. Η Παναγία, βέβαια, η οποία είναι να απορείς πώς δεν παρενέβη, εικονίζεται με παραδοσιακή ενδυμασία της Ιαπωνίας. Αλλά για τον Βελόπουλο, γνώστη της γιαπωνέζικης λαογραφίας, η Θεοτόκος εμφανίζεται στα σχολικά μας εγχειρίδια ως γκέισα – η λέξη βολεύει γιατί περιέχει και το «γκέι». Οταν, λοιπόν, προφέρονται τέτοιες φάσεις, δεν έχεις καμία διάθεση να δεις τα αγόρια με τα τατουάζ να κυνηγάνε το τόπι. Αν έχεις αίσθηση του χιούμορ, αν μπορείς να αντιληφθείς τον σουρεαλισμό των ερωτήσεων προς Βαρουφάκη και Κουτσούμπα για το πώς θα κυβερνήσουν, τότε μπορείς να εκτιμήσεις το θέαμα και τις σπουδαίες στιγμές που αναδεικνύονται από τις πτυχώσεις του. Κάπως έτσι, λοιπόν, η παρέα, στην οποία συμμετέχει και ο, πάντα απαραίτητος, άνθρωπός μας, συμφώνησε να μείνει στη συχνότητα της δημόσιας τηλεόρασης. Το ποδόσφαιρο έχει και επαναληπτικό ματς. Για το debate δεν μπορείς να είσαι ποτέ σίγουρος. Ασε που η ΕΡΤ μας έδειχνε με drone το δικό της κτίριο. Πού το πας αυτό; Υπερθέαμα.

Ο άνθρωπός μας την έπεσε πίσω στον καναπέ, έβαλε τα πόδια, χωρίς παπούτσια, στο τραπεζάκι και έπιασε το κινητό. Αυτά τα πράγματα δεν τα βλέπεις πλέον χωρίς Twitter. Ναι, το ξέρει και αυτός ότι η κοινωνική δικτύωση έχει επαναπροσδιορίσει την πολιτική και την επικοινωνία. Είτε, λοιπόν, πρόκειται για συζήτηση στη Βουλή, είτε για debate, αντιμετωπίζεται με τον ίδιο τρόπο: ως θέαμα. Και οι πρωταγωνιστές του είναι, απλώς, performers. Στο Twitter είχε καλά σχόλια. Αν εξαιρέσεις αυτά που γράφουν από τα κομματικά υπόγεια, έβρισκες και πολλά αριστοφανικού τύπου. Θεάματα, όπως το debate, δεν απομυθοποιούν, απλώς, τους πολιτικούς. Τους υποβιβάζουν σε επίπεδο ρωμαϊκής αρένας που είναι σκεπασμένη από ένα σύννεφο χλεύης. Παλαιότερα ο κόσμος τους έπαιρνε πιο σοβαρά. Τώρα χάζεψε και σχολίασε το debate με όρους ριάλιτι.

Οι θεατές, όταν παρακολουθούν μία πολιτική κουβέντα, δεν στέκονται στο ουσιώδες και στο λογικό. Εστιάζουν στις μπούρδες. Στο παλιό σύμπαν θα υπήρχε νικητής στο debate. Θα ήταν αυτός που συμπύκνωσε ουσία και νόημα μέσα σε καλές ατάκες. Τώρα στεκόμαστε στον Βελόπουλο. Αντε και στον Βαρουφάκη που μίλησε για θαλάσσιες αλουμινένιες ανεμογεννήτριες. Οι δε Μητσοτάκης και Τσίπρας συμμετείχαν στον σχηματισμό μίας πρωτόγνωρης συνθήκης: ήταν σε ένα στούντιο, πλην όμως ξεχνούσες ότι υπήρχαν εκεί. Και είναι, πραγματικά, κρίμα, να τους έχεις δίπλα – δίπλα και να μην μπορείς να τους αφήσεις ελεύθερους, να πέσουν ο ένας πάνω στον άλλον με νύχια και με δόντια. Είναι σαν να βλέπεις το «Ρόκι» και να τελειώνει στις συνεντεύξεις πριν απ’ το ματς. Πώς είδε ο άνθρωπός μας τους άλλους; Η παρέα σχολίασε ότι ο Ανδρουλάκης ήταν εμφανώς βελτιωμένος. Σε όλα του. Ο Κουτσούμπας θα μπορούσε να στείλει το ολόγραμμά του, όπως ο Αδωνις, μιλώντας ταυτόχρονα σε καμιά Καισαριανή – δεν θα άλλαζαν πολλά. Ο Βελόπουλος μόνο που δεν έδωσε τηλέφωνο στον αέρα για να πουλήσει κάτι. Αλλωστε η ατμόσφαιρα κάπου θύμιζε και τηλεμάρκετινγκ. Στον δε Βαρουφάκη αρκούσε που, όταν έφτανε η σειρά του, είχε μια κάμερα για τον εαυτό του. Και ας ήταν μόνο για λίγα δευτερόλεπτα. Οταν μιλάει ο Γιάνης, συχνά ο χρόνος σταματάει. Είναι άκομψο που τέτοιες βραδιές, όταν μαζεύονται οι παρέες, τελειώνουν με επισκέψεις στην τουαλέτα, κανένα ρέψιμο από τις πίτσες και ένα βαριεστημένο «ποιος σηκώνεται αύριο». Αλλά έτσι είναι αυτά. Και η μοναδική περίπτωση να θυμάσαι το debate μία ώρα μετά, είναι αν σου έχει πέσει βαριά η πίτσα.