Η απάντηση {LF}στους επικριτές μου

Με τον νόμο 5021/2023 μετατράπηκαν σε Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου (ΝΠΔΔ) πέντε μουσεία, ήτοι το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, το Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, το Βυζαντινό & Χριστιανικό Μουσείο, το Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού Θεσσαλονίκης και το Αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου.

Πριν από αυτά είχαν ήδη ιδρυθεί ως ΝΠΔΔ το Μουσείο Ακρόπολης (Αθήνα 2008), το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (Θεσσαλονίκη, 1997), το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (Αθήνα 1997), η Εθνική Πινακοθήκη (Αθήνα, 1900) και πολλά ακόμη ιδρύματα πολιτισμού. Είναι άξιον παρατήρησης ότι ως Νομικά Πρόσωπα Ιδιωτικού Δικαίου (ΝΠΙΔ) λειτουργούν οι δύο κιβωτοί κυκλαδικού πολιτισμού (Κυκλαδικό Μουσείο) και νεότερου ελληνικού πολιτισμού (Μουσείο Μπενάκη), τα οποία ουδόλως μπορούν να χαρακτηριστούν ως ιδιωτικά. Σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία (αναφέρεται ρητώς στον Ν. 5021/2023), η μετακίνηση σε παραρτήματα ή ο δανεισμός σε άλλα μουσεία κάθε φυλασσόμενου αντικειμένου είναι θέμα αποκλειστικής ευθύνης των αρμόδιων Διευθύνσεων του υπουργείου Πολιτισμού και του ΚΑΣ και όχι των Διοικητικών Συμβουλίων ή των γενικών διευθυντών. Επιπλέον, όλα τα πανεπιστήμια της χώρας λειτουργούν υπό το καθεστώς των ΝΠΔΔ (άρθρο 16 του Συντάγματος). Είναι επομένως κρατικά και όχι ιδιωτικά. Τέλος, υπό το προηγούμενο καθεστώς, τα μουσεία ήταν κρατικές υπηρεσίες και η απόδοση ενός έργου ήταν στην ευθύνη του κάθε εργαζομένου σε αυτές. Υπό το σημερινό καθεστώς (ΝΠΔΔ) τα πέντε μουσεία, όπως και όλα τα προαναφερθέντα, λειτουργούν υπό τον έλεγχο των διοικήσεών τους με αποτέλεσμα να υπάρχει μεγαλύτερη ευελιξία στη λύση των προβλημάτων που ανακύπτουν, αλλά και καλύτερη οργάνωση. Θεωρείται αυτονόητο ότι οι δημόσιες υπηρεσίες και τα ΝΠΔΔ πρέπει να υπηρετούν την κοινωνία και τους πολίτες και όχι οργανωμένες συντεχνίες. Τέλος, είναι γνωστό ότι όλα τα μέλη των ΔΣ των μουσείων προσφέρουν αμισθί τις υπηρεσίες τους, διότι τις θεωρούν ως προσφορά στον πολιτισμό της πατρίδας μας.

Και επειδή πολύ χολή εκτοξεύθηκε και πολλά αρνητικά σχόλια κυκλοφόρησαν, στους επικριτές μου απαντώ με λιτό και ευθύ τρόπο. Διαβάζω ότι η κυβέρνηση διόρισε συγγενείς του Πρωθυπουργού και κομματικά μέλη. Προσωπικά δεν έχω ούτε την πρώτη ούτε τη δεύτερη ιδιότητα. Κάποιος φίλος καθηγητής Ιατρικής Σχολής με χαρακτήρισε ως ευπατρίδη και τον ευχαριστώ δημοσίως. Θα χαρακτήριζα τον εαυτό μου απλώς ως έναν ενεργό πολίτη, ο οποίος αντιλαμβάνεται το Δημόσιο ως κτήμα των πολιτών και ιερό χώρο, στον οποίο όλοι οφείλουμε να προσφέρουμε ανιδιοτελώς, ώστε και αυτός στη συνέχεια να υπηρετεί την κοινωνία. Προσωπικά, έχω υπηρετήσει το δημόσιο πανεπιστήμιο (Πανεπιστήμιο Κρήτης και Πολυτεχνείο Κρήτης) από θέσεις ευθύνης, όπως είναι, πρωτίστως, αυτές του καθηγητή, του πρύτανη, του προέδρου της Επιτροπής Ερευνών, του προέδρου της Συνόδου Πρυτάνεων και της Οικονομικής Επιτροπής της. Υπηρέτησα αμισθί πρόεδρος του Συνδέσμου για τη Διάδοση των Καλών Τεχνών στην Κρήτη – Βενιζέλειο Ωδείο Χανίων, αλλά και της καλλιτεχνικής επιτροπής της Δημοτικής Πινακοθήκης Χανίων. Εφόσον μου έγινε η τιμή να προσφέρω τις υπηρεσίες μου στο μουσείο του αρχαιότερου ευρωπαϊκού πολιτισμού, θα το πράξω υπεύθυνα και πάντα σε συνεργασία με τους ειδικούς αρχαιολόγους και συντηρητές, οι οποίοι προσφέρουν τις υπηρεσίες τους στην κιβωτό του μινωικού πολιτισμού.

Αντιλαμβάνομαι, όμως, και κατανοώ το πρόβλημα των επικριτών μου. Στην καλύτερη για αυτούς περίπτωση, δεν αντέχουν στη σκέψη ότι η ζωή πορεύεται με άλματα πλέον και όλοι οφείλουμε να συμμετάσχουμε στις απαιτούμενες εκσυγχρονιστικές μεταρρυθμίσεις. Λυπάμαι, συγχρόνως, για τον τρόπο με τον οποίο χειρίστηκαν τις αντιρρήσεις τους ή τον φθόνο τους και οδηγήθηκαν (αδίκως) στον αυτοδιασυρμό τους.

Ο Ιωακείμ Γρυσπολάκης είναι πρώην πρύτανης του Πολυτεχνείου Κρήτης