Ερντογάν ή {LF}Κιλιτσντάρογλου;

Η επιλογή του υποψηφίου της αντιπολίτευσης για την προεδρία – του Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, ο οποίος έτσι κι αλλιώς ήταν το φαβορί – ξεκαθαρίζει το προεκλογικό τοπίο στην Τουρκία. Πλέον, ο λόγος περνά στους πολίτες, οι οποίοι θα κληθούν στις 14 Μαΐου, όπως ανακοίνωσε και επισήμως χθες ο Ερντογάν, να αποφασίσουν ποιος θα είναι ο πρόεδρος και ποιοι οι 600 βουλευτές που θα τους κυβερνήσουν την επόμενη τετραετία. Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ), που κρατούν τα ηνία της χώρας εδώ και δύο δεκαετίες ή ο συνασπισμός των «6», στον οποίο κυριαρχούν οι κεμαλιστές του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP); Σε αυτή την αναμέτρηση, την πιο αμφίρροπη μετά το 2002, η ψήφος θα καθοριστεί με βάση πολύ συγκεκριμένα κριτήρια: Την κατάσταση στην οποία βρίσκεται η οικονομία και ο προϋπολογισμός της μεγάλης πλειοψηφίας των νοικοκυριών, σε μια στιγμή που ο πληθωρισμός συνεχίζει να καλπάζει και η απαξίωση της λίρας εξανεμίζει εν ριπή οφθαλμού τους μισθούς. Τη διαχείριση της τραγωδίας που προκάλεσαν οι σεισμοί της 6ης Φεβρουαρίου και τις ευθύνες που οδήγησαν στην ισοπέδωση ολόκληρων πόλεων και κόστισαν τη ζωή σε πάνω από 45.000 ανθρώπους.

Σε αυτά, βεβαίως, θα προστεθεί η συνολική αποτίμηση της διακυβέρνησης στη διάρκεια των δύο τελευταίων δεκαετιών, σε όλα τα επίπεδα. Και φυσικά, η αξιολόγηση της πρότασης που καταθέτει η σημερινή αντιπολίτευση, τόσο σε επίπεδο προσώπων όσο και περιεχομένου – όπου πολλοί την κατηγορούν ότι το μοναδικό ενοποιητικό στοιχείο είναι το σύνθημα «να φύγει ο Ερντογάν». Το σίγουρο, σε κάθε περίπτωση, είναι ότι οι δημοσκοπήσεις δεν επιτρέπουν ασφαλείς προβλέψεις. Οχι απλώς επειδή η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι πολύ συχνά διαψεύδονται στις κάλπες, αλλά και διότι τα ευρήματά τους είναι αντιφατικά: ενώ δίνουν σαφές προβάδισμα στον Κιλιντσντάρογλου για τον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών (θα διεξαχθεί στις 28 Μαΐου), στις βουλευτικές το πολιτικό ντέρμπι ανάμεσα στην Εθνική Συμμαχία της αντιπολίτευσης και την κυβερνώσα Λαϊκή Συμμαχία είναι σαφώς πιο αμφίρροπο. Κάτι που σημαίνει ότι αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας «δυαδικής εξουσίας» μετεκλογικά.

Ο «γρίφος»
των Κούρδων
και τα διλήμματα

Προφανές είναι ότι η ψήφος των εκατομμυρίων Κούρδων της Τουρκίας αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία και μπορεί να γείρει την πλάστιγγα προς τη μία ή την άλλη πλευρά. Η ηγεσία του HDP έχει ήδη στείλει μήνυμα προς τους «6» ότι επιδιώκει τη συνεργασία, έστω κι αν ποτέ δεν προσκλήθηκε στις διαπραγματεύσεις για έναν κοινό υποψήφιο. Η πρότασή της όμως δεν θα γίνει εύκολα δεκτή, καθώς το εθνικιστικό στοιχείο κυριαρχεί και στην αντιπολίτευση – τόσο στις τάξεις των κεμαλιστών όσο και στο Καλό Κόμμα της Μεράλ Ακσενέρ, η οποία προέρχεται από τη «μήτρα» του ακροδεξιού Κόμματος Εθνικιστικής Δράσης (MHP) του οποίου ηγείται ο κυβερνητικός εταίρος Ντεβλέτ Μπαχτσελί. Από την πλευρά τους, Ερντογάν και ΑΚΡ βρίσκονται μπροστά σε δίλημμα. Γνωρίζοντας ότι με την πολιτική που έχουν ακολουθήσει, ειδικά μετά το 2015, δεν μπορούν να ελπίζουν σε σημαντική στήριξη από την κουρδική «δεξαμενή», αναζητούν τρόπους ώστε να μην τη λεηλατήσει η αντιπολίτευση. Ή, αν μη τι άλλο, ώστε να την αξιοποιήσουν προκειμένου να στερήσουν τον Κιλιντσντάρογλου και τους «6» από την καθαρή νίκη.
Από αυτή την άποψη, το «ξεπάγωμα» των κρατικών κονδυλίων που προορίζονται για το HDP και η αναβολή της τελικής παρουσίασης της υπεράσπισής του στο Ανώτατο Δικαστήριο για τις 11 Απριλίου, προκειμένου να μην κηρυχθεί παράνομο, δείχνουν ότι η κυβέρνηση ταλαντεύεται. Κοντός ψαλμός.