Η παρακαταθήκη του Μωυσή Ελισάφ

Στις 3 Ιουνίου 2019, ένας καθηγητής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου των Ιωαννίνων απασχολεί τα μέσα ενημέρωσης στην Ελλάδα, στην Ευρώπη, στην Αμερική και στο Ισραήλ. Είναι ο νεοεκλεγείς δήμαρχος Ιωαννίνων Μωυσής Ελισάφ, του οποίου η εκλογή χαρακτηρίζεται ως σταθμός στην ελληνική ιστορία αφού είναι ο πρώτος δήμαρχος εβραϊκού θρησκεύματος.

Στην πόλη που κατά τη διάρκεια του Ολοκαυτώματος εξοντώθηκε σχεδόν ολοκληρωτικά η Ισραηλιτική Κοινότητα, εκεί που σχεδόν 2.000 ομόθρησκοί μας βρήκαν φρικτό θάνατο στα ναζιστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης, 75 χρόνια μετά, στην ίδια πόλη εκλέγεται δήμαρχος ένας απόγονος διασωθέντων του Ολοκαυτώματος. Οι πολίτες των Ιωαννίνων επέλεξαν έναν εξαιρετικό επιστήμονα, έναν άνθρωπο των γραμμάτων και του πολιτισμού, έναν απλό άξιο άνθρωπο, να οδηγήσει την πόλη στον δρόμο της ανάπτυξης και της προόδου στέλνοντας ταυτόχρονα ένα ηχηρό μήνυμα ενάντια στον φανατισμό, στη μισαλλοδοξία και τον αντισημιτισμό.

Στις 17 Φεβρουαρίου 2023 ο Μωυσής Ελισάφ φεύγει από κοντά μας αφήνοντας όμως μια μεγάλη παρακαταθήκη αξιών που ο ίδιος είχε θεσπίσει και έκανε πράξη στην καθημερινότητά του.

«Το ήθος και το ύφος για ό,τι κουβαλάω μέσα σε αυτή την πόλη, κατά τη διάρκεια 40 χρόνων που δούλεψα με τις πόρτες ανοιχτές» μας λέει ο Μωυσής και όλοι γνωρίζαμε ότι ακόμη και ως καθηγητής της Ιατρικής, 2 φορές την εβδομάδα έκανε εξωτερικό ιατρείο, χωρίς χρήματα.

Ως γόνος της πρώτης γενιάς μετά το Ολοκαύτωμα μας μετέφερε την εικόνα:

«Η πρώτη εικόνα ήταν η εικόνα μιας οικογένειας χωρίς συγγενείς. Η εικόνα μιας οικογένειας χωρίς παππούδες και γιαγιάδες. Αν κάτι θυμάμαι να μου έλειψε από τα παιδικά μου χρόνια είναι αυτό που έλειψε σε όλους, οι παππούδες και οι γιαγιάδες. Η δεύτερη εικόνα είναι από τις μακρόσυρτες συζητήσεις της γιαννιώτικης οικογένειας για τους χαμένους συγγενείς και φίλους. Οι εικόνες αυτές σε κυνηγούν όλη σου τη ζωή».

Δεν έκρυψε ποτέ τη θρησκευτική του ταυτότητα. Τον ρώτησα κάποτε αν φοβάται την κατηγορία «ο Εβραίος φταίει»,  στην περίπτωση μιας δυσάρεστης για πολλούς απόφασης ή στην περίπτωση μιας αποτυχίας.

«Ο τολμών νικά!» μου απάντησε, «οφείλουμε όλοι όταν πιστεύουμε ότι μπορούμε να κάνουμε κάτι να το κάνουμε και να μην έχουμε καμία αναστολή. Είναι σίγουρο ότι έχουμε να διανύσουμε πολύ μεγαλύτερο δρόμο από αυτόν που πρέπει να διανύσει κάποιος άλλος, αλλά αξίζει τον κόπο. Ενας δρόμος με περισσότερα εμπόδια».

Ο Μωυσής Ελισάφ ήταν για εμάς και ένας σπουδαίος δάσκαλος που μας υπενθύμιζε αυτό που ο Σαίξπηρ είχε πει: «Το χειροκρότημα έχει αξία όταν φεύγουμε από τη σκηνή και όχι όταν ανεβαίνουμε στη σκηνή. Το είπα αυτό και το επαναλαμβάνω για να το ακούσω εγώ κυρίως: Οτι τώρα χρειάζεται δουλειά, σύστημα και προσπάθεια ώστε να εισπράξουμε το χειροκρότημα στο τέλος του έργου. Είμαι αισιόδοξος…».

Ο Βίκτωρ Ισαάκ Ελιέζερ είναι δημοσιογράφος και γενικός
γραμματέας του Κεντρικού Ισραηλιτικού Συμβουλίου.