Ηθικό αποτύπωμα

«Γιατί δεν γράφεις ότι η Νέα Δημοκρατία έχασε το ηθικό πλεονέκτημα;». Η προτροπή του συνομιλητή μου με αιφνιδίασε. Κι αυτό, γιατί δεν βρίσκεται απλώς κοντά, αλλά είναι μέσα στον ΣΥΡΙΖΑ, στο κόμμα δηλαδή που ανέμιζε κάποτε το ηθικό πλεονέκτημα ως τίτλο τιμής και διεκδικούσε την ψήφο έστω και μόνο γι’ αυτό. Ωστε εκεί έφτασαν; Οχι μόνο σταματούν πλέον να πιπιλάνε αυτή την καραμέλα, αλλά ζητούν και να μην την πιστώνουμε στον αντίπαλο;

Στην πραγματικότητα επρόκειτο πάντα για ένα κατασκεύασμα, έναν μύθο, που έλκει την καταγωγή του από τη μαρξιστική θεωρία και κατέρρευσε πανηγυρικά με την ανάδυση του σοβιετικού ολοκληρωτισμού. Το επιχείρημα ότι ο Χίτλερ σκότωνε επειδή ήταν ρατσιστής ενώ ο Στάλιν σκότωνε επειδή ήθελε έναν καλύτερο κόσμο δεν αντέχει σε κριτική, έστω και μόνο επειδή είναι αδύνατο να εξηγηθεί στους νεκρούς των ναζιστικών στρατοπέδων και των γκουλάγκ. Παρ’ όλα αυτά, η θεωρία του ηθικού πλεονεκτήματος επέζησε στην ελληνική πραγματικότητα ακόμη και μετά τη δολοφονική δράση της 17 Νοέμβρη, για να χάσει πλέον κάθε νομιμοποίηση με τα σκάνδαλα της Πρώτη Φορά Αριστεράς.

Η Κεντροδεξιά δεν μπήκε ποτέ σε έναν τέτοιο ανταγωνισμό – μπορούσε να σαρκάζει, και το απολάμβανε. Δεν ισχυρίστηκε ποτέ ότι διαθέτει το ηθικό πλεονέκτημα. Υποσχέθηκε όμως ότι θα αφήσει το ηθικό της αποτύπωμα, θα φέρει δηλαδή στην πολιτική ζωή τη διαφάνεια, την αξιοπιστία, τη σεμνότητα, τη λογοδοσία, την αξιοκρατία. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ξεκίνησε την τετραετία λέγοντας ότι σε αυτόν τον τόπο «μπορούμε να μεγαλουργήσουμε». Και την τελειώνει προσπαθώντας να πείσει ότι η δική του τετραετία είναι καλύτερη από την προηγούμενη.

Δεν είναι και δύσκολο – ο πήχης ήταν πολύ χαμηλά. Η χώρα στάθηκε πράγματι στα πόδια της, η οικονομία της ανέκαμψε, το κύρος της αποκαταστάθηκε, η στάση της απέναντι στη Ρωσία ήταν καθαρή. Ομως το ηθικό αποτύπωμα είναι δυσδιάκριτο. Στο μεταναστευτικό δίνεται έμφαση μέχρις εξαντλήσεως στην υπόθεση της μικρής Μαρίας για να αποσιωπηθούν οι επαναπροωθήσεις. Στο ζήτημα της αστυνομικής βίας, τα  παρανομούντα όργανα καλύπτονται, αντί να τιμωρούνται. Και στις παρακολουθήσεις γίνεται μια προσπάθεια μετατόπισης των ευθυνών από τους θύτες στα θύματα κι από την κυβέρνηση στις ανεξάρτητες αρχές. Δεν λείπουν κι οι αντιφάσεις. Ο Πρωθυπουργός τη μια μέρα υπαινίσσεται ότι ο Ράμμος έχει ανοιχτή γραμμή επικοινωνίας με τον Τσίπρα και την άλλη κατηγορεί τον Τσίπρα ότι είπε ψέματα για το περιεχόμενο της επιστολής που του έδωσε ο Ράμμος.

Ολα αυτά μπορεί να μη βαρύνουν στις κάλπες. Επηρεάζουν όμως μοιραία το προεκλογικό αφήγημα.

ΥΓ: Εκ παραδρομής έγραψα την Παρασκευή ότι ο Νίκος Ανδρουλάκης δεν φρόντισε να παραιτηθεί εγκαίρως από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ώστε να είναι παρών στις μάχες στη Βουλή. Οπως μου επισήμανε ο ίδιος ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, κάτι τέτοιο δεν μπορούσε φυσικά να συμβεί.