Το Airbnb έχει (μετ)αλλάξει το τουριστικό τοπίο

Οι βραχυχρόνιες μισθώσεις ακινήτων, τύπου Airbnb, έχουν τα τελευταία χρόνια (μετ)αλλάξει το τουριστικό τοπίο. Αρκεί κανείς να αναλογιστεί ότι το 2022 η Ελλάδα βρέθηκε στην τρίτη θέση μεταξύ των 27 της Ευρωπαϊκής Ενωσης ως προς τον αριθμό των διανυκτερεύσεων σε αντίστοιχα καταλύματα, σημειώνοντας ραγδαία άνοδο σε σύγκριση με το 2019, όπως μαρτυρούν τα στοιχεία της AirDNA.

Σύμφωνα, δε, με έκθεση του Κέντρου Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών, η μεγαλύτερη ζήτηση καταγράφεται στην Αττική, ενώ ακολουθούν το Νότιο Αιγαίο, η Κρήτη και το Ιόνιο. Ενδεικτικά, το 2015 στην Αθήνα υπήρχαν μόλις 2.116 καταλύματα τύπου Airbnb, ενώ τον Σεπτέμβριο του 2022 12.165, δηλαδή αυξήθηκαν κατά 475%. Κατά την ίδια περίοδο, οι ξενοδοχειακές μονάδες αυξήθηκαν μόνο κατά 25%.

«Οι βραχυχρόνιες μισθώσεις έχουν ζήτηση και προσφορά. Πρέπει ο συγκεκριμένος τύπος καταλύματος να είναι σωστά κατανεμημένος, φορολογημένος και να λειτουργεί με όρους» σχολιάζει ο καθηγητής Τουριστικής Ανάπτυξης στο Τμήμα Οικιακής Οικονομίας και Οικολογίας του Χαροκόπειου Πανεπιστημίου Πάρις Τσάρτας. Αρκετοί υποστηρίζουν ότι το Airbnb υποβαθμίζει τις αστικές ζώνες, υπονομεύει την κοινωνική συνοχή και οξύνει τη στεγαστική κρίση.

Ωστόσο, ο καθηγητής επιμένει ότι η εμπειρία πόλεων όπως της Βαρκελώνης και του Παρισιού δείχνει ότι η αντιμετώπιση των προβλημάτων βρίσκεται στα χέρια των δήμων. Τα ανεξέλεγκτα καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης, άλλωστε, αποτελούν απειλή και για τα ξενοδοχεία, λένε οι επαγγελματίες του κλάδου.

«Χωρίς βάρη και ευθύνες, χωρίς πιστοποιήσεις και με πολύ “μαύρο χρήμα”, το φαινόμενο γιγαντώθηκε επικίνδυνα» εξηγεί ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων Γρηγόρης Τάσιος.

Χρειάζονται μέτρα

Ταυτόχρονα, σύμφωνα με έρευνα της Grant Thornton που παρουσιάστηκε σε ημερίδα του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδος, το 2016 οι απώλειες δημοσίων εσόδων έφταναν τα 160,6 εκατ. ευρώ. Το 2022 η εκτίμηση τις ανεβάζει σχεδόν στο διπλάσιο, στα 316,7 εκατ. ευρώ.

«Για να αντιμετωπίσουμε τις αρνητικές επιπτώσεις χρειάζεται βούληση, κανόνες και περιορισμοί και αξιόπιστη ελεγκτική διαδικασία ώστε το πλαίσιο να εφαρμόζεται. Το ελληνικό ξενοδοχείο στηρίζει τα δημόσια έσοδα, τις τοπικές οικονομίες και την απασχόληση και όμως υπονομεύεται από τον αθέμιτο ανταγωνισμό των βραχυχρόνιων μισθώσεων» συμπληρώνει ο Γρηγόρης Τάσιος.

Πάντως, η βραχυχρόνια μίσθωση έχει και θετικές πλευρές, αφού, όπως αναφέρει ο Πάρις Τσάρτας, «έχει αυξηθεί η δυνατότητα σε πολλούς δήμους να προσφέρουν καταλύματα και να γίνονται προορισμοί. Διαχέεται το τουριστικό πλήθος και δεν επιλέγει μόνο το Κέντρο αλλά και άλλες περιοχές».