Το παρασκήνιο μιας ιδιωτικής κηδείας

Αρχικά ήταν οι τηλεφωνικές συνεννοήσεις και έπειτα το διά ζώσης ραντεβού ανάμεσα σε Μαξίμου και συγγενείς του Κωνσταντίνου. Οι τρεις γιοι του τέως βασιλιά είχαν επιπλέον επαφές στην Αθήνα μεταξύ άλλων με την Αρχιεπισκοπή. Ακολούθησαν δύο κλειστές συζητήσεις για τη λήψη «ευαίσθητων» αποφάσεων, η μία υπό τον Κυριάκο Μητσοτάκη στην Ηρώδου Αττικού και η άλλη υπό τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο στη Μονή Πετράκη. Και πλέον κινητοποιούνται τουλάχιστον τρία υπουργεία (Εξωτερικών, Πολιτισμού, Προστασίας του Πολίτη), ενόσω μένει ανοιχτή η γραμμή επικοινωνίας Μαξίμου – τέως βασιλικής οικογένειας. Αυτά συνθέτουν το παρασκήνιο περίπου μιας εβδομάδας, το οποίο κορυφώθηκε χθες, για να οδηγήσει την ερχόμενη Δευτέρα (16 Ιανουαρίου) στην «ιδιωτική» κηδεία του τέως βασιλιά. Θα τελεστεί χωρίς απόδοση τιμών αρχηγού κράτους, όπως ζητούσε η οικογένεια από το Μαξίμου, άρα δίχως η Πολιτεία να ενεργοποιεί επίσημα οποιοδήποτε πρωτόκολλο (που θα περιλάμβανε, για παράδειγμα, τριήμερο προσκύνημα, αγήματα, κανονιοβολισμούς κ.ά.), σύμφωνα με απόφαση διυπουργικής σύσκεψης. Και, με επιθυμία της οικογένειας, θα τελεστούν στη Μητρόπολη Αθηνών η εξόδιος ακολουθία από τον Ιερώνυμο και μέλη της Ιεράς Συνόδου και στο Τατόι η ταφή.

«Ο τυπικός επίλογος…»
Επειτα από την πρώτη, αναγνωριστική επαφή που έκανε η οικογένεια του τέως με τον υπουργό Επικρατείας Γιώργο Γεραπετρίτη, την περασμένη Πέμπτη, έχοντας αντιληφθεί ότι πλησιάζει η ώρα του αποχαιρετισμού και ξεκινώντας ήδη συζητήσεις με το νομικό γραφείο που την εκπροσωπεί, βρέθηκαν επί τάπητος στο Μαξίμου προχθές το βράδυ και σήμερα το πρωί τα διαδικαστικά. Από νωρίς οι πληροφορίες ήθελαν την κυβέρνηση να έχει πρόθεση για τη μικρότερη δημόσια ανάμειξη, ενώ η κατεύθυνση αυτή σκιαγραφήθηκε στη δήλωση του Πρωθυπουργού, περίπου δύο ώρες προτού αρχίσει η ειδικού αντικειμένου σύσκεψη. Με τον θάνατο του Κωνσταντίνου «γράφεται τώρα και σε ανθρώπινο επίπεδο», είπε ο Μητσοτάκης, «ο τυπικός επίλογος ενός κεφαλαίου που έχει κλείσει οριστικά με το δημοψήφισμα του 1974». Ο Πρωθυπουργός έκανε αναφορά στην «πολυκύμαντη διαδρομή» του τέως, μίλησε για «τραύματα τα οποία επούλωσαν οι επιλογές, η ελεύθερη συνείδηση και η ωριμότητα του λαού μας» και σημείωσε ότι η Ιστορία «θα κρίνει δίκαια και αυστηρά τον Κωνσταντίνο της δημόσιας ζωής, γιατί τον άνθρωπο Κωνσταντίνο τον συνοδεύει, ήδη, η θλίψη και ο σεβασμός μπροστά στην απώλεια της ίδιας της ζωής».

Τα «ειλικρινή συλλυπητήρια» στην οικογένεια εξέφρασε σε «ανθρώπινο επίπεδο» ο ΣΥΡΙΖΑ, τονίζοντας ότι το πολιτειακό έκλεισε οριστικά το 1974 και ότι «η περίοδος που ο τέως ήταν αρχηγός του ελληνικού κράτους έχει μείνει στη μνήμη του ελληνικού λαού με τα μελανότερα χρώματα», με «βαριές ευθύνες» και «μοιραίο» ρόλο του Κωνσταντίνου.

Η «διαπραγμάτευση»
Ουσιαστικά το σημείο που απασχόλησε (νομικά και πολιτικά) την κυβέρνηση ήταν το εάν θα δεχθεί το ευθύ αίτημα της οικογένειας για κηδεία με τιμές αρχηγού κράτους ή αν ο τέως θα κηδευθεί ως ιδιώτης, όπως και αποφασίστηκε, συμφωνώντας επίσης για την ταφή «κοντά στους προγόνους του», χωρίς ενστάσεις για τον ιερό ναό όπου θα τελούνταν η εξόδιος ακολουθία. Στις αποφάσεις προσμετρήθηκε το γεγονός ότι το πολίτευμα άλλαξε, ότι ο Κωνσταντίνος δεν διαθέτει ελληνική υπηκοότητα, πέρα από δανέζικο διαβατήριο, ότι προδιαγράφονται αφίξεις από μέλη βασιλικών οικογενειών του εξωτερικού κ.ο.κ. Οι γιοι του τέως, Παύλος, Νικόλαος και Φίλιππος, μετέβησαν στο Μαξίμου για να ενημερωθούν και επικοινώνησαν με τον Αρχιεπίσκοπο, μεταφέροντας την επιθυμία του πατέρα τους να παραστούν ο Ιερώνυμος και τα υπόλοιπα μέλη της Ιεράς Συνόδου στη Μητρόπολη. Η Ιερά Σύνοδος αποδέχθηκε το αίτημα, ενώ η οικογένεια άφηνε χθες ανοιχτό τον χρόνο της ακολουθίας, της ταφής καθώς και την παραμονή της σορού στην εκκλησία.

Πιθανό το προσκύνημα
Σε ό,τι αφορά το τελευταίο, η κυβέρνηση δεν έχει σκοπό να εμπλακεί περαιτέρω, εφόσον σε συνεννόηση οικογένειας – Εκκλησίας θα πρόκειται για υπόθεση μερικών ωρών. Αυτό σημαίνει ότι είναι πιθανό να τεθεί σε προσκύνημα η σορός στο παρεκκλήσι της Μητρόπολης είτε από νωρίς τη Δευτέρα είτε από το βράδυ της Κυριακής. Ηδη έχουν ενεργοποιηθεί το υπουργείο Εξωτερικών, για επικοινωνία με τις πρεσβείες σχετικά με τις αφίξεις επισήμων, το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, για τα μέτρα ασφαλείας, και το υπουργείο Πολιτισμού, καθώς η Λίνα Μενδώνη θα εκπροσωπήσει την κυβέρνηση στην κηδεία. Η υπουργός άλλωστε «τρέχει» το πρότζεκτ αξιοποίησης του Τατοΐου, όπου βρέθηκε χθες επιθεωρώντας τον χώρο που επλήγη από την πυρκαγιά της Βαρυμπόμπης το 2021.