Η μεγάλη παρακμή του σχολείου

Το κείμενο που ακολουθεί προέρχεται από τον Θεόδωρο Νημά, συνταξιούχο καθηγητή από τα Τρίκαλα. Πολλοί ίσως το χαρακτηρίσουν «συντηρητικό». Γιατί όχι; Η ελληνική κοινωνία χρειάζεται μια συντηρητική επανάσταση. Είναι ένα κείμενο που με εκφράζει απολύτως γι’ αυτό το υιοθετώ – μακάρι να καταλάβαιναν τι έχει χαθεί από την εκπαίδευση και οι πολιτικοί. Περιγράφει με ακρίβεια ένα μοντέλο αποτελεσματικού σχολείου, στόχος του οποίου είναι η γνώση, ως υπόθεση καλλιέργειας αλλά και επαγγελματικής και κοινωνικής στόχευσης – πράγματα που το σύγχρονο ελληνικό σχολείο έχει εγκαταλείψει. Ο λόγος σε έναν άνθρωπο που πονάει ειλικρινά το σχολείο και τη χώρα: «Με εισαγωγικές εξετάσεις εισήχθην στο Α’ Γυμνάσιο και στο Α’ Λύκειο Αρρένων Τρικάλων. Στο γυμνάσιο και στο λύκειο τα βιβλία τα αγοράζαμε – τα αγροτόπαιδα, όπως εγώ, τα περισσότερα τα αγοράζαμε από τους μεγαλύτερους συμμαθητές μεταχειρισμένα. Στην αυλή του σχολείου γινόταν αληθινό παζάρι βιβλίων. Τώρα που δίνονται δωρεάν, στο τέλος της σχολικής χρονιάς οι μαθητές τα σχίζουν και τα πετούν στην αυλή του σχολείου ή στον δρόμο. Στο δημοτικό, εάν μας έδερνε ο δάσκαλος για κάποια αταξία και το μάθαινε ο πατέρας μας, μας τιμωρούσε και δεν διενοείτο να πάει στο σχολείο να διαμαρτυρηθεί.

Το μάθημα της Ιστορίας Γενικής Παιδείας για τους υποψήφιους φιλολόγους και δασκάλους δεν είναι υποχρεωτικό με αποτέλεσμα οι υποψήφιοι να δηλώνουν άλλα μαθήματα, που τα θεωρούν πιο εύκολα. Η εξεταστέα ύλη του βιβλίου, στην ομάδα συγγραφής του οποίου συμμετείχα, δεν ξεπερνά τις 100 σελίδες. Στα δικά μου χρόνια εξεταζόμασταν στην ύλη των βιβλίων και των έξι τάξεων. Αναγκαζόμασταν να διαβάζουμε και να μαθαίνουμε πραγματικά. Τώρα οι υποψήφιοι το μαθαίνουν απέξω, όπως τα ποιήματα, και το λέγουν στις μάνες τους που κρατούν το βιβλίο για να δουν αν το έμαθαν καλά.

Το επίπεδο των εισαγομένων στις Φιλοσοφικές Σχολές (τμήματα Φιλολογίας, Ιστορίας κ.ά.), όπως μου είπαν φίλοι καθηγητές, είναι πολύ χαμηλό. Μόνο ένα 10 τοις εκατό αξίζει, αλλά και οι άλλοι παίρνουν πτυχίο και διορίζονται σε σχολεία με τα γνωστά αποτελέσματα. Με τον νόμο Γαβρόγλου μάλιστα όλα τα ΤΕΙ εξομοιώθηκαν με τα ΑΕΙ. Οσοι αποφοιτούν από τμήματα Ψυχολογίας πού θα εργαστούν; Χρειαζόμαστε ψυχολόγους ή ψυχιάτρους; Ετσι όπως πάμε, μάλλον τους δεύτερους.

Παλιά, όταν υπήρχε αξιοκρατία, εισάγονταν στα πανεπιστήμια οι ικανοί και όσοι χρειάζονταν για την εκπαίδευση, το ίδιο και για τα άλλα επαγγέλματα. Τώρα εισάγονται σχεδόν όλοι. Οι περισσότεροι δεν παίρνουν ποτέ πτυχίο. Ξοδεύουν οι γονείς άσκοπα πολλά χρήματα με αποτέλεσμα μηδέν, ενώ αν είχαν επιλέξει ένα άλλο επάγγελμα και θα εργάζονταν και δεν θα είχαν ξοδέψει τόσα χρήματα. Οι καφετέριες είναι γεμάτες από νέους ανέργους και αργόσχολους.

Η μεγάλη παρακμή άρχισε με την κατάργηση της αξιολόγησης των εκπαιδευτικών από το ΠΑΣΟΚ το 1982 και η συνέχισή της από τη ΝΔ, κατά τις επιθυμίες των ισοβίων συνδικαλιστών. Δεν θα ξεχάσω ποτέ την αντίδραση εκείνου του απίθανου υπουργού Παιδείας Αρη Σπηλιωτόπουλου, που όταν τον ρώτησε κάποιος δημοσιογράφος σε τηλεοπτική εκπομπή «Τι σκοπεύετε να κάνετε με την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών;», απάντησε με ύφος «Μα τι κάναμε εμείς για τους εκπαιδευτικούς για να τους αξιολογήσουμε;». Για το τι έκανε ο ΣΥΡΙΖΑ δεν χρειάζεται να το σχολιάσω. Το γνωρίζετε. Αλλά και η σημερινή υπουργός Νίκη Κεραμέως με αυτά που κάνει (ή μάλλον τίποτα δεν κάνει) έχει φορτώσει τους εκπαιδευτικούς με μεγάλη γραφειοκρατία και ουσία μηδέν».

Βραβείο υπομονής

Αν υπήρχε βραβείο υπομονής και καλής διάθεσης θα έπρεπε να απονεμηθεί στον βουλευτή της ΝΔ και καθηγητή Δημήτρη Καιρίδη. Που κάνει δύσκολη δουλειά: προσπαθεί να αρθρώσει πολιτικά επιχειρήματα σχεδόν καθημερινά στην τηλεόραση. Προχθές το βράδυ, λοιπόν, στο τηλεοπτικό κανάλι One, διεκδικώντας επιχειρηματολογημένες απαντήσεις από τη βουλεύτρια του ΣΥΡΙΖΑ Δώρα Αυγέρη, παρατήρησε ότι στο διάλειμμα δεν έκανε αντιπολιτευτική παράσταση με τηλεοπτικά κλισέ αλλά ήταν «γλυκιά κυρία». Η βουλεύτρια εταράχθη και ρώτησε: «Τι υπονοείτε κύριε Καιρίδη; Οτι σας έκανα γλύκες έξω από την τηλεοπτική συζήτηση;». Στη συνέχεια, κατηγόρησε τον συνομιλητή της για σεξισμό και αποχώρησε. Την πεποίθηση ότι ο Καιρίδης φέρθηκε σεξιστικά χθες υιοθέτησε και ο ΣΥΡΙΖΑ.

Η βουλεύτρια εταράχθη πραγματικά, πιθανόν να πίστευε στ’ αλήθεια ότι ο Καιρίδης θεωρούσε ότι «του έκανε γλύκες». Η πολιτική αντιπαράθεση δεν είναι αποτέλεσμα έχθρας, αλλά υπόθεση της δημοκρατίας. Ο Καιρίδης διεκδικούσε επιχειρήματα, η συνομιλήτριά του απλώς καταλάμβανε τον χώρο του διαλόγου λέγοντας απλά τα δικά της.

Αυτή τη συμπεριφορά, ο ευγενικός άνθρωπος τη θεώρησε δικαίως θέατρο (κακό θέατρο, θα προσέθετα), προσθέτοντας ότι όταν δεν ήταν μπροστά στην κάμερα μιλούσε σαν κανονικός άνθρωπος και όχι σαν εχθρά. Αντε να το καταλάβει αυτό ένα πολιτικό πρόσωπο με εμφανές έλλειμμα κοινωνικότητας.