Αψιμαχίες ακόμη και με βαρέα όπλα

Οι διμερείς συναντήσεις που πραγματοποιήθηκαν στη Σαμαρκάνδη, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του Οργανισμού Συνεργασίας της Σαγκάης (SCO), είχαν μεγαλύτερο ενδιαφέρον από αυτή καθαυτήν τη Σύνοδο. Αλλωστε, ο πήχης των προσδοκιών χαμήλωσε αντικειμενικά μετά και τα σύννεφα που συγκεντρώθηκαν πάνω από την πόλη του Ουζμπεκιστάν, προερχόμενα από τα δύο επικίνδυνα ενεργά μέτωπα στην Κεντρική Ασία: αφενός τον Καύκασο, όπου ο νέος γύρος συγκρούσεων ανάμεσα σε Αρμενία και Αζερμπαϊτζάν έχει προκαλέσει πάνω από 200 νεκρούς και στις δύο πλευρές. Αφετέρου τα σύνορα του Τατζικιστάν και της Κιργιζίας – δύο χωρών των οποίων οι πρόεδροι ήταν παρόντες στη Σύνοδο -, όπου εδώ και δύο ημέρες σημειώνονται «αψιμαχίες» με τη χρήση και βαρέων όπλων.

Το σίγουρο, σε κάθε περίπτωση, είναι ότι τα φώτα της δημοσιότητας και η προσοχή της διεθνούς κοινότητας (κυρίως της Δύσης) συγκεντρώθηκαν στο τετ α τετ που είχαν την Πέμπτη ο Σι Τζινπίνγκ και ο Βλαντίμιρ Πούτιν, στην πρώτη τους διά ζώσης επικοινωνία μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, στις 24 Φεβρουαρίου. Η δημόσια παραδοχή, μάλιστα, του προέδρου της Ρωσίας ότι το Πεκίνο έχει «ερωτήματα και ανησυχίες» αποτελεί ένδειξη, σύμφωνα με αρκετούς αναλυτές, της δυσφορίας των Κινέζων για τους χειρισμούς του Κρεμλίνου. Είναι δε γεγονός ότι οι σχετικές φήμες εντάθηκαν μετά τη μη παρουσία του Σι στο επίσημο δείπνο για τους αρχηγούς κρατών, το βράδυ της Πέμπτης – κάτι για το οποίο η κινεζική αντιπροσωπεία παρέπεμψε, επισήμως, στην πολιτική προφύλαξης από την Covid-19. Οπως, επίσης, και από τα όσα είπε ο Πούτιν στον πρωθυπουργό της Ινδίας Ναρέντρα Μόντι κατά τη συνάντησή τους – ότι ο ίδιος θέλει να τελειώσει ο πόλεμος, όμως οι Ουκρανοί επιμένουν για να πετύχουν τους στόχους τους και αρνούνται τις διαπραγματεύσεις.

Δεν είναι λίγοι, μάλιστα, αυτοί που εκτιμούν ότι καθώς ο πρόεδρος της Ρωσίας βγαίνει, όπως όλα δείχνουν, αρκετά αποδυναμωμένος από τον πόλεμο στην Ουκρανία, ο κινέζος ομόλογός του είναι αυτός που αποκτά το πάνω χέρι, τόσο στη διμερή σχέση όσο και στον ζωτικό (και για τους δύο) χώρο της Κεντρικής Ασίας. Δεν είναι τυχαίο, από αυτή την άποψη, ότι ο Σι έκανε ουσιαστικά επίδειξη δύναμης κατά την ομιλία του στη Σύνοδο του SCO, ξεκαθαρίζοντας ότι δεν θα επιτρέψει σε καμία ξένη δύναμη να υποκινήσει «έγχρωμες επαναστάσεις» στην περιοχή (σε μία ακόμη έμμεση πλην σαφή αιχμή κατά της Μόσχας).

Ακόμη και έτσι, πάντως, η στρατηγική συμμαχία ανάμεσα στην Κίνα και τη Ρωσία πρέπει να θεωρείται δεδομένη – έστω κι αν ούτε ο Πούτιν ούτε ο Σι επανέλαβαν το «χωρίς όρια», που περιελάμβανε το κοινό ανακοινωθέν της προηγούμενης συνάντησής τους, στις 4 Φεβρουαρίου. Εκτείνεται δε πρακτικά σε όλους τους τομείς, συγκροτώντας μια πραγματική απειλή για την κυριαρχία των ΗΠΑ και της Δύσης.