Οι επιπτώσεις σε αγαθά και υπηρεσίες

Η Ελλάδα, η Ευρώπη αλλά και ολόκληρος ο πλανήτης, βιώνουν καθημερινά τις συνέπειες της υφιστάμενης ενεργειακής κρίσης, με τις πολύ υψηλές τιμές πετρελαίου, φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας. Το πρόβλημα όμως πέρα από την προφανή ακρίβεια για όλες τις χώρες και τη μείωση του διαθέσιμου εισοδήματος, είναι η σταδιακή μείωση ως και απαξίωση του διεθνούς εμπορίου με έμφαση σε συγκεκριμένα αγαθά και υπηρεσίες, με αποτέλεσμα η μείωση της προσφοράς λόγω του υπερβολικού μεταφορικού κόστους, να αδυνατεί να καλύψει τη ζήτηση και έτσι να συντηρούνται για μεγάλο χρονικό διάστημα υψηλές τιμές εμπορευμάτων αλλά και χρηματιστηριακών αγαθών, προκαλώντας σε πολλές χώρες παγκόσμια, τη λεγόμενη διπλή ύφεση, εγχώρια και εξωτερική.

Η εγχώρια ύφεση σχετίζεται με τη μείωση της ζήτησης για εισαγωγές, κυρίως στην Ευρώπη λόγω της έντονης διολίσθησης του ευρώ έναντι του δολαρίου, ενώ η εξωτερική οφείλεται στην ταυτόχρονη επιβράδυνση των εξαγωγών, λόγω της κρίσης στην εφοδιαστική αλυσίδα και αύξησης των τιμών των πρώτων υλών που περιορίζουν την ανταγωνιστικότητα των εξαγωγικών χωρών, ενώ η ανανέωση της παραγωγικής βάσης των επιχειρήσεων καθίσταται όλο και πιο δύσκολη ως και ασύμφορη, μέσω της αύξησης των επιτοκίων, που έχει ήδη ανακοινώσει η ΕΚΤ, η FED καθώς και άλλες κεντρικές τράπεζες ανά τον κόσμο, σε μία προσπάθεια σύσφιξης της νομισματικής πολιτικής με στόχο την τιθάσευση του πληθωρισμού. Αυτό που πρέπει να γίνει σαφές είναι ότι ένας πιθανός συμβιβασμός και λήξη του πολέμου στην Ουκρανία, δεν λύνει άμεσα το πρόβλημα, καθώς δεν θα προσαρμοστεί ταχέως η προσφορά στη ζήτηση, λόγω των μαζικών παραγγελιών από τις επιχειρήσεις στους κατασκευαστές τους, όσον αφορά την τροφοδότηση με βιομηχανικά υλικά των μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου.

Η υστέρηση της οικονομίας σε μακροοικονομικό επίπεδο, ενδέχεται να προκαλέσει σημαντικές αν όχι μόνιμες βλάβες στις περισσότερες οικονομίες, με ταυτόχρονα ύπαρξη δημοσιονομικών ελλειμμάτων αλλά και μειώσεις στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών.

Η μόνη επαρκής απάντηση στην ενεργειακή κρίση, είναι οι συντονισμένες ενέργειες της ΕΕ, αλλά και των υπολοίπων μεγάλων παικτών, όπως ΗΠΑ και Κίνα, όσον αφορά τις μειώσεις και το πιθανό πλαφόν των χονδρικών τιμών ενέργειας, μέσα από στοχευμένες κρατικές παρεμβάσεις, αλλά και η στροφή σε ανανεώσιμες πηγές, ταυτόχρονα με την εξασφάλιση επαρκών δικτύων διανομής και αποθήκευσης, μέσα από διακρατικές και περιφερειακές συμφωνίες σε σταθερές τιμές, ώστε να μην υπάρχει έλλειψη στην παγκόσμια αγορά, από την εποχικότητα και τις πιθανές απώλειες ενέργειας.

Ο Μελέτης Ρεντούμης είναι οικονομολόγος τραπεζικός