Ο χρόνος δεν είναι με το μέρος της

Τα βαριά σύννεφα που είχαν καλύψει χθες το απόγευμα, καθώς η Λιζ Τρας απευθυνόταν στο βρετανικό έθνος για πρώτη φορά ως πρωθυπουργός, το κέντρο του Λονδίνου, δεν περιορίζονται στον καιρό: η νέα πρωθυπουργός είναι αντιμέτωπη με μία οικονομική καταιγίδα, αφού η εκτόξευση του πληθωρισμού και των λογαριασμών ενέργειας επιβαρύνουν εκατομμύρια οικογένειες και επιχειρήσεις.

Πριν από έναν μήνα, η Τρας απέρριψε τις «ελεημοσύνες» ως τον καλύτερο τρόπο να βοηθήσει το κράτος τα νοικοκυριά να αντιμετωπίσουν τη χειρότερη συρρίκνωση του εισοδήματός τους τα τελευταία 60 χρόνια, υποσχόμενη αντ’ αυτών μειώσεις φόρων και οικονομική μεταρρύθμιση, και έκτοτε επιμένει σταθερά σε αυτό το σενάριο.

Οι φιλοδοξίες της όμως να υιοθετήσει μία θατσερική προσέγγιση στην οικονομία έχουν πια συγκρουστεί μετωπικά με την πραγματικότητα της κρίσης. Το υπουργείο Οικονομικών έχει καταρτίσει μία σειρά από εναλλακτικές επιλογές από την οποία καλείται να επιλέξει η νέα πρωθυπουργός, και η πλέον προσφιλής – ένα πάγωμα των λογαριασμών ενέργειας – συμπεριλαμβάνει, ακριβώς, μεγάλες επιδοτήσεις.

Οι Εργατικοί ετοιμάζονται ήδη να καταγγείλουν την Τρας για ιδεολογικές εμμονές, εστιάζοντας στις φιλοδοξίες της να ακυρώσει δικαιώματα των εργαζομένων και να περιορίσει το μέγεθος του κράτους, και μαζί με αυτό τις δημόσιες δαπάνες για υπηρεσίες ήδη οικονομικά πιεσμένες, όπως είναι τα σχολεία και τα νοσοκομεία. Τη Δευτέρα λάνσαραν μία μεγάλη διαφημιστική εκστρατεία με πινακίδες σε διάφορες πόλεις που έτειναν ιστορικά να στηρίζουν το Εργατικό Κόμμα, λέγοντας στους ψηφοφόρους πως η νέα πρωθυπουργός «δεν είναι με το μέρος σας».

Οι σύμμαχοι της Τρας, ωστόσο, υποστηρίζουν πως είναι μία πρακτική, ορθολογική πολιτικός που έχει ήδη επιδείξει μία ικανότητα α λα Τζόνσον να μεταμορφώνεται από μία φιλελεύθερη φοιτήτρια σε πρωταγωνίστρια της δεξιάς πτέρυγας των Τόρις, και από οπαδός του Remain στη διάρκεια του δημοψηφίσματος σε μία παθιασμένη Brexiter. Αυτή την ευελιξία, επιμένουν, θα την αξιοποιήσει και στο πρωθυπουργικό γραφείο.

Ο χρόνος όμως δεν είναι με το μέρος της Τρας.

Οι δημοσκοπήσεις, που έδειχναν ήδη τους Εργατικούς να προπορεύονται των Τόρις κατά 10 μονάδες, τους θέλουν να έχουν αυξήσει ακόμα περισσότερο το προβάδισμά τους. Μία δημοσκόπηση της YouGov διαπίστωσε, τη Δευτέρα, πως μόλις ένα 19% των πολιτών εμπιστεύονται τις πολιτικές της γύρω από το κόστος ζωής, ενώ ένα τεράστιο 67% δεν τις εμπιστεύεται.

Στελέχη των Τόρις πιστεύουν πως έχει περιθώριο μόλις μερικών εβδομάδων για μία πολιτική κεραυνοβόλα επίθεση προκειμένου να αντιμετωπίσει όχι μόνο την κρίση του κόστους ζωής, αλλά και όλες τις υπόλοιπες εσωτερικές προκλήσεις στον ξεχειλισμένο φάκελο εισερχομένων της.

Οι νέοι ηγέτες συνήθως βιώνουν μία υγιή ανάκαμψη στις δημοσκοπήσεις, αν όμως δεν επιδείξει έργο, το ήδη ανήσυχο κόμμα της θα το γυρίσει στο αντάρτικο.

Εντούτοις, υποστηρικτές της Τρας προειδοποιούν πως δεν πρέπει να υποτιμάται, λέγοντας πως ήταν μία εργατική και ικανή υπουργός, με περισσότερη κυβερνητική εμπειρία από ό,τι σχεδόν όλοι οι προκάτοχοί της στην Ντάουνινγκ Στριτ, και μία ξεκάθαρη ιδέα για το τι θέλει να κάνει.

Πέρα, όμως, από τον ξεχειλισμένο φάκελο εισερχομένων της, η Τρας έχει να αντιμετωπίσει στον ορίζοντα και σοβαρά θέματα κομματικής διαχείρισης. Λιγότερο από το ένα τρίτο των συντηρητικών βουλευτών τη στήριξαν στον κοινοβουλευτικό γύρο της αναμέτρησης και παρότι κάποιοι έχουν έκτοτε σπεύσει δημόσια στο πλευρό της, εξακολουθεί να υπάρχει βαθύς σκεπτικισμός στα έδρανα των Τόρις.

Τα σχέδιά της να αντιμετωπίσει την ενεργειακή κρίση και να μετασχηματίσει την οικονομία ώστε να τονώσει την ανάπτυξη, προϋποθέτουν νομοθέτηση και αυτό σημαίνει πως χρειάζεται κατεπειγόντως τη στήριξή τους. Ηδη όμως γίνεται συζήτηση περί δυσαρεστημένων βουλευτών που συνωμοτούν ώστε να στείλουν τις επιστολές που θα πυροδοτήσουν μία νέα κούρσα για την ηγεσία – πριν καλά καλά αναλάβει η Τρας καθήκοντα.

Η νέα πρωθυπουργός κέρδισε με ένα ποσοστό (57,4%) μικρότερο από οποιονδήποτε άλλο ηγέτη των Τόρις επιλέχθηκε από τα μέλη του κόμματος: Ιαν Ντάνκαν Σμιθ, Ντέιβιντ Κάμερον και Μπόρις Τζόνσον είχαν εξασφαλίσει όλοι ποσοστό άνω του 60%. Ισως να μην είναι η αποφασιστική εντολή που ήλπιζε.

Αγρυπνοι συντηρητικοί βουλευτές ήδη ανταλλάσσουν στο Whatsapp μηνύματα για ομάδες εστίασης (focus groups) που δείχνουν πως όσο καλύτερα μαθαίνουν οι πολίτες την Τρας, τόσο λιγότερο τη συμπαθούν. Η έλλειψη αυθεντικότητας είναι ένας από τους λόγους που αναφέρουν.

Τα πολιτικά σύννεφα πάνω από το κέντρο του Λονδίνου γίνονται όλο και πυκνότερα.